________________
आगम
(४०)
[भाग-3] “आवश्यक- मूलसूत्र-१ (नियुक्ति:+वृत्ति:) १
अध्ययनं , नियुक्ति: [८०], भाष्यं , विभा गाथा [१०३२], मूलं F /गाथा-] । पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र [४०] मूलसूत्र [१] आवश्यकनियुक्ति एवं मलयगिरिसूरिरचिता वृत्तिः ।
प्रत
सूत्रांक
दीप अनुक्रम
H
कियासव्यपेक्षाध्यवसायजन्यस्य तत्पत्यनीककियासहगताध्यवसायत एव क्षयसम्भवात् ,ततो भाविमलोत्पत्तिनिरोधाभावतः प्राचीनमलक्षयाभावतच भवतरणानुपपचेनं भावतीर्थ नद्यादितीर्थमिति, भावतीर्थ द्विधा-आगमतो नोआगमतश्च, तत्र
आगमतो ज्ञाता उपयुक्तः, नोआगमतः सक्छुः सम्यग्दर्शनादिपरिणामानन्यत्वात् , उक्तं च-"तित्थं भंते ! तित्थं तित्थयरे |तित्व, गोयमा! अरिहा ताव नियमा तित्थंकरे, तिरथं पुण चाउपण्णो समणसंघो"इति(१२-६८२) अस्मिंश्वभावतीर्थे तरीता तद्विशेष एव साधुः, सम्यग्दर्शनादित्रयं करणभावापत्रं तरणं,तरणीयः संसारसमुद्रः, आहष-"भावे तित्थं संघो सुयविहि तारतो तहिं साडू । नाणाइतियं तरणं तरिययो भवसमुद्दो ॥॥"(वि.१०३२) अथवा यथा नद्यादिगतः समो विभागोऽनपायः पपक्षालनाद्दाहोपशमात्पिपासाव्यवच्छेदातीर्थमिति प्रसिद्धं, पृषोदरादिदर्शनतत्रिपुस्थितमिति तीर्थमिति
व्युत्पत्तेः, एवं सोऽपि कर्ममलक्षालनात् क्रोधाग्निदाहोपशमात् लोभरूपतृष्णाव्यवच्छेदाच्च त्रिषु स्थित इति तीर्थमित्युहाच्यते, उक्तं च-"पदाहपिपासानामपहारं करोति यत् । तद्धर्मसाधनं तथ्यं, तीर्थमित्युच्युते बुधैः ॥१॥" अथवा नद्या|दिगतं द्रव्यतीर्थ चतुर्दा दृष्ट, तद्यथा-सुखावतारं सुखोत्तारं १ सुखावतारं दुरुत्तारं २ दुःखावतारं सुखोत्तारं ३ दुःखावतारं दुरुत्तारं ४, एवं भावतीर्थमपि चतुर्की द्रष्टव्यं, तत्र यत्र सुखेनैवावतरन्ति-प्रविशन्ति प्राणिनः सुखेनैव च यत | उत्तरन्ति-यन्मुञ्चन्ति तरसुखावतारं सुखोत्तारं, तच्च शैवं द्रष्टव्यं, तब रागद्वेषकषायेन्द्रियपरीषहोपसर्गमनोवाकायजयादिलक्षणदुष्करानुष्ठानाभावतः सुखेनैव प्रवेशात्, निपुणयुक्त्यभावतो निविडवासनाया आकालपरिपालनहेतुभूताया मयोगतः, "वो द्वादश वर्षाणि, प्रतं कृत्वा ततः परम् । यद्यचकस्त्यजेत् पश्चाद, यागं कृत्वा व्रतेश्वरे ॥१॥" इत्या
Fur
Fercom
wwwganelibrary org
~217
