________________
आगम
(४५)
प्रत
सूत्रांक
[६०]
दीप
अनुक्रम [७०]
[भाग-३९] “अनुयोगद्वार” - चूलिकासूत्र - २ ( मूलं +वृत्तिः)
मूलं [६०] / गाथा ||७...|| .....
पूज्य आगमोद्धारकश्री संशोधितः मुनि दीपरत्नसागरेण संकलित ... आगमसूत्र -[ ४५], चूलिकासूत्र - [२] अनुयोगद्वार मूलं एवं हेमचन्द्रसूरि-रचिता वृत्तिः
अनुयो०
मलधा
रीया
॥ ४५ ॥
से किं तं वक्कमे ?, २ छव्विहे पण्णत्ते, तंजहा - णामोवक्कमे ठवणोवक्कमे दव्वोवक्कमे खेत्तोकमे कालोकमे भावोवकमे, नामठवणाओ गयाओ से किं तं दव्वोवक्कमे ?, २ दुविहे पण्णत्ते, तंजहा- आगमओ अ नोआगमओ अ, जाव जाणगसरीरभविअसरीवइरित्ते दव्वोकमे तिविहे पण्णत्ते, तंजहा - सचित्ते अचित्ते भीसए (सू० ६० ) 'बक छब्बिहे पण्णत्ते इत्यादि, अन्त्र कचिदेवं दृश्यते— 'उबकमे दुबिहे पण्णत्ते इत्यादि, अयं च पाठ आधुनिकोऽयुक्तच, 'अहवा उवकमे छब्बिहे पण्णसे' इत्यादिवक्ष्यमाणग्रन्थोपन्यासस्याघमानताप्रसङ्गात्, यदि शास्त्रीयोपक्रमोऽत्र प्रतिज्ञातः स्यात्तदा वक्ष्यमाणसूत्रमेवं स्यात् 'से किं तं सत्थोवकमे ?, सत्थोवकमे छब्बिहे पण्णत्ते इत्यादि, न न चैवं तस्मान्नेह सूत्रे दैविध्यप्रतिज्ञा, किन्त्वितोपक्रमभणनं चेतसि विकल्प्य यथानिर्दिष्टमेव सूत्रमुक्तमित्यलं विस्तरेण, प्रकृतं प्रस्तुमः तत्र नामस्थापनोपक्रमव्याख्या नामस्थापनावश्यकिं तं जाणयसरीर भवि कव्याख्यानुसारेण कर्तव्या द्रव्योपक्रमव्याख्याऽपि Sasurarunaदेव यावत् असरीरवइरिते दब्बोवकमे?' इत्यादि, तत्र द्रव्यस्य नटादेरुपक्रमणं - कालान्तरभाविनापि पर्यायेण सहेदानीमेवोपायविशेषतः संयोजनं द्रव्योपक्रमः अथवा द्रच्येण-घृतादिना द्रव्ये भूम्यादौ द्रव्यतः घृतादेरेवोपक्रमो द्रव्योपक्रम इत्यादिकारकयोजना विवक्षया कर्तव्येति । स च त्रिविधः प्रज्ञप्तः, तद्यथा-सश्चित्तद्रव्यविषयः सचित्तः, अचित्तद्रव्यविषयोऽचित्तः, मिश्रद्रव्यविषयस्तु मिश्रः, द्रव्योपक्रम इति वर्तते ।। ६० ।।
अथ 'उपक्रम'स्य नामादि षड् निक्षेपाः वर्णयते
For P&Palle Cinly
~ 101 ~
X
वृत्तिः
उपक्र
माधि०
॥ ४५ ॥