________________
૧૪. વંદન બે પ્રકારનાં છે. ૧. દ્રવ્યવંદન–પગ અને મસ્તકથી નમસ્કાર કરવો
એટલે જેમાં હાથ, મસ્તક અને ચરણ દેવવંદ્મ.
આદિનું હલન ચલન થાય છે તે. ૨. ભાવવંદન–વિશુદ્ધ મનનું યોજવું અને તેનાથી
નમસ્કાર કરવો તે. " હવે ઉત્તમ વંદન કયું?–ઉત્તમ જાતના વંદનનું સ્વરૂપ એ છે કે શરીરવડે વંદન કરવું, વાણીવડે સ્તવન કરવું અને મનવડે અનુચિતન કરવું આદિ ત્રિકરણ શુદ્ધિથી એટલે પ્રશંસા કરવા લાયક કાય, વાણું અને મનના વ્યાપારવડે શુદ્ધ પ્રત્યક્ષ ચડતા ભાવપ્રત્યે આમાની પરિણતિ કરવી તે.
adida
દેવ એટલે અરિહંત અને સિદ્ધ. અરિહંત દેવનું વંદન
ન કરવાનું કારણ એ છે કે આ ભવમાં ભ્રમણ કર* વાની બીક પામેલા જીવોને અનુપમ આનંદરૂપ એવું
પરમપદ–મોક્ષ તેના માર્ગને દેખાડવામાં તે પરમપકારી છે. સિદ્ધ દેવને વંદન કરવાનો હેતુ એ છે કે સિદ્ધને જે ગુણે નામે અનંત ચતુષ્ટય-અનંતજ્ઞાન, અનંતદર્શન, અનંતચારિત્ર અને અનંતવીર્ય પ્રગટ થયા છે તે ગુણો જીવોને અત્યંત ઉપકારના હેતુ છે.
૧. અરિહંત અને સિદ્ધ એ બંનેના વ્યુત્પત્તિ અર્થ જુદા જુદા
થાય છે તે ઉપરથી જુદા જુદા અર્થ નીકળી શકે અરિહંતદેવ છે તે નીચે આપ્યા છે. અને સિદ્ધદેવમાં ફેર.
૨. અરિહંતમાં પોતાના બાર ગુણ છે. સિદ્ધમાં
નિજ આઠ ગુણ છે. ' ૩. અરિહંત એટલે તીર્થંકર. તે તીર્થ પ્રવર્તન કરે અને ઉપદેશ આપીને ઘણા જીવોને ઉપકાર કરે; જ્યારે સિદ્ધ તેમ કરતા નથી અને સિદ્ધ પણ શ્રી અરિહંતના ઉપદેશ થકી ચારિત્ર આદરી કર્મરહિત
Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Surat
www.umaragyanbhandar.com
