________________
નદી, સરોવર વગેરેનાં જે નામ ત્યાંના અનાર્યોમાં પ્રચલિત હોય તે ગ્રહણ કરે. પછીથી નવાં નામ પાડે તે પણ કેટલાંક જૂનાં નામ તે રહે જ. દાખલા તરીકે, સિકંદરના વખતમાં ગ્રીકે હિંદુસ્તાન ઉપર ચઢી આવ્યા ત્યારે તેઓએ હિંદુસ્તાનનાં જે નામ હતાં તે જ લીધાં, જો કે અન્ય ભાષામાં તે બેલાવાથી એટલો ફેરફાર થઈ ગયો છે કે તે ઓળખવા મુશ્કેલી પડે છે. તેમ છતાં તે પકડાઈ જાય છે. વિપાશા નદીનું હીપેસીસ થયું, પાટલીપુત્રનું પાલીબાડ્યા અને ચંદ્રગુપ્તનું સંડ્રાકોટસ થયું. તે પ્રમાણે કાલ્પનિક અનાર્ય લોકોને એક પણ શબ્દ સંસ્કૃતમાં દેખાતો નથી.
વળી આ અનાર્યોને જંગલી, વનમાં રખડતા કલ્પવામાં આવ્યા છે; પણ દસ્યુઓને તે ધનવાન, લેખંડના કિલ્લાએવાળા આવેદમાં કહ્યા છે.
દાસ અગર દસ્યુ માટે આપણે જે કહી ગયા તે જ અસુર, રાક્ષસ પર લાગુ પડે છે. છાંદોગ્ય ઉપનિષદમાં લખ્યું છે કે “એટલે હાલમાં પણ જે કઈ દાન ન કરે અગર જેને શ્રદ્ધા ન હોય અગર જે યજ્ઞ ન કરે તે અસુર કહેવાય છે.” યાતુધાન, કૃષ્ણવિચ, કૃષ્ણગર્ભ, મૃધવાચ- આ શબ્દો માટે પણ તેવી જ દલીલો છે. તેઓ કોઈ અનાર્ય જાતિના દર્શક નથી. વસિષ્ઠ માટે વિશ્વામિત્ર તેવા જ શબ્દ ઋગવેદમાં બે ત્રણ ઠેકાણે વાપરે છે. રામાયણમાં રાક્ષસને અથે પોતાની રક્ષા જાતે કરી શકે તે Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Burnatumaragyanbhandar.com
