Page Text
________________
૫૪૯ હિંદુસમાજ અબ ભી નહી સમઝેગા, તે જરૂર અગ્નિકુંડ મેં હી જા ગિરગા. અપની સમાજ કી યશ-ગાથા ઔર સુનેગે ? અચ્છા સુને, યહ કરણુ-કથા યહીં સમાપ્ત નહીં હો જાતી. અભી તુમ ઔર ભી કરુણાજનક દૃશ્ય દેખોગે. હા, તો ગાંવ વાલોં કી ઇસ કરતા સે વહ દયાલુ ઔર દીન બસોર વિશેષ મíહત હુઆ. વહ દૂસરે દિન બસોરિન કે પાસ આંકર બાલાઃ-બહિન ! અબ ઇસ ગાંવ મેં રહને કા ધમં નહીં રહા. ગાંવ વાલે કી સજજનતા તુમ દેખ હી ચુકીં. યહાં અપની જાતિ કા કઈ છે નહીં. કલ કે મર જાઉંગા તો મેરી લાશ કી-ક ચીથંગે, સે અબ તો મેં યહાં ન રદૂગા. આજ હી યહાં સે દૂસરી જગહ જાઊગા.
યહાં ન રહના ! ઇસસે તો જંગલ મેં રહ કર ભૂખે મર જાના અછા. વહાં હમેં દેખ કર કઈ નાક મેં તે ન સિકેડેગા, કેાઈ હમેં બિના અપરાધ કે ગાલિયાં તે ન દેગા ! અપને સુહદ કી યહ આકલ વાણી સુન બોરિન બિલખ-બિલખકર રોને લગી ઔર બેલી -મૈયા ! જાઓ. અમે ભલે માનુષાં મેં હમ લોગોં કા ને રહના હી અચ્છા ! મેં બચ્ચે કે લેકર કહાં જાઉગી ! મેરી લાજ તે ભગવાન કે હાથ છે. બસર કી આંખેં ભી ભર આઇ. બેચાર દુઃખી હેકર બોલાઃબહિન ! મેં હી તુહે અપને સાથ લે ચલતા; પર અભી યહી ઠીક નહીં હૈ કિ મેં કહાં કા મારા કહાં જાઉંગા. યદિ કહીં મેરે રહને-સહને કા સિલસિલા જમ ગયા તે મેં તુમ્હ ભી વહીં મુલા ભૂંગા. ઇસ પ્રકાર બસેર ઉસે સમઝા-બુઝા કર ચલા ગયા, ફિર ઉસે કિસી ને ગાંવ મેં ન દેખો. બહુત દિન બાદ પતા ચલા કિ વહ સાત સમુદ્ર પાર ફિજી મેં પહુંચ ગયાં છે.
અબ બરિન ઔર ઉસકે બેટે કા હાલ સુને. પતિ કે મરને સે વહ બડી હી દુખિયા હો ગઈ થી. અબ ઉસકા પુત્ર હી ઉસકા એકમાત્ર આધાર થા ! વહ ઉસકી આ છે કા તારા થા. ઉસકી આશાઓ કા કેન્દ્ર, ઉસકે સુખ કા અવલંબ કેવલ વહી પુત્ર થા. પતિ કે મરને સે ઉસકી આમદની ઘટ ગઈ થી તો ભી ઉસકી બડી અભિલાષા રહતી થી કિ મેરા લાલ દુ:ખી ને તેને પાવે. વહ આપ ન ખાકર પુત્ર કે ખિલાતી થી. વહ અપને બેટે પર જાન દેતી થી. ઉસકે બેટે કા નામ થા દમ. માતા કે લાડ–પ્યાર સે દમ કુછ સ્વછંદ હો ગયા થા. રોટી ખાઈ નહીં કિ વહ બાહર ચલા જાતા થા. માતા ભી ઉસસે કુછ ન કહતી થી.
માલગુજાર કે ઘર કે પિછવાડે બેર કે કઈ વૃક્ષ લગે હુએ થે. મીકે-મીઠે બેર ખાને કે લાલચ સે દમ વહાં બહુત જાતા થા. માલગુજાર કા એક સાત-આઠ વર્ષ કા બાલક ભી બેર બીનને આયા કરતા થા. બાલક અબાધ હોતે હૈ, છુઆછત કા ભેદ-ભાવ નહીં સમઝતે. દમ વૃક્ષ પર ચઢ જાતા ઔર ડાલિયા હિલા દેતા, પડાપડ બેર બરસને લગતે. માલગુજાર કા બાલક બેર બીનતા, ફિર દેનાં મિલ બાંટ કર ખાતે. ધીરે-ધીરે દોને મેં બડા પ્રેમ હો ગયા. દોને એકદૂસરે કી તલાશ મેં રહતે ઔર જબ મિલતે તે બહુત પ્રસન્ન હતું. એક દિન માલગુજારને દેશને મિત્ર કે દેખ લિયા. માલગુજર સાહબ કે બડા અફસેસ હુઆ, સાથ હી ક્રોધ ભી આયા. ઉસને અપને બેટે કે દો ચપતે જમાઈ ઔર ઉસસે કહા -“ખબરદાર ! જે અબ ઇસ નીચ કે સાથ રહા.” દમરુ અછુત થા ઈસલિયે બચ ગયા; પર માલગુજાર ને ઉસે ભી સચેત કર દિયા -“ખબરદાર ! આગે સે ઈધર ન આના, નહીં તે ચમડી ઉધડવા લુંગા.” માલગુજાર ને તાકીદ તો પૂરી કર દી, પર બાલક રસીલે બેર કા સ્વાદ ચખને કા લાલચ નહીં ત્યાગ સકતે, ચાહે તુમ ઉન્હે કે, ધમકાઓ, ચાહે મારો. દોનોં મિત્ર ફિર ભી મિલતે રહે.
ગાંવ મેં એક છટા સા મંદિર ભી થા, જિસમેં કભી-કભી ભજન-કીર્તન હુઆ કરતા થા. એક દિન માલગુજાર કે લડકે ને દમ સે કહા-આજ મંદિર મેં ખૂબ જલસા હોગા, પૂજા હેગી ઔર પ્રસાદ મેં પેડે બટૅગે. તુમ ભી મેરે સાથ ચલો. પેડે કા નામ સુનતે હી દમ નાચ ઉઠા. વહ બેચાર નહીં જાનતા થા કિ મેરે જાને સે મંદિર અપવિત્ર હો જાયેગા ઔર મુઝ જૈસે અપવિત્ર જીવ કે ભાગ્ય મેં ભગવાન કા પ્રસાદ પાના લિખા હી નહીં હૈ. તાલી પીટતા હુઆ વહ મંદિર મેં જા પહુંચા ! ઉસે દેખતે હી મંદિર મેં હલચલ મચ ગઈ. નીચ હૈ, બસેર હૈ, કહતે
એ સબ લોગ અપની પવિત્રતા કી રક્ષા કરને કે લિયે વ્યાકુલ હો ઉઠે ! લોગે કી વહ હલચલ દેખ દમ ભીંચક–સા ખડા રહ ગયા, બેચારા કયા જાનતા થા કિ મુઝે દેખતે હી યે લેગ ઘેર ધર્મસંકટ મેં પડ ગએ હૈ'. લોં કી હલચલ દેખતે હી પૂજારીજી ઘબરા ઉઠે ઔર જ્યાં હી દમ પર ઉનકી દૃષ્ટિ પડી, ત્યાં હી હે અપના આપા ભૂલ ગએ, મારે ક્રોધ કે બૌખલા ઉઠે, ઉ
Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Surat
www.umaragyanbhandar.com
| SR No. | 034611 |
| Book Title | Shubh Sangraha Part 02 |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Bhikshu Akhandanand |
| Publisher | Sastu Sahityavardhak Karyalay |
| Publication Year | 1928 |
| Total Pages | 594 |
| Language | Gujarati |
| Classification | Book_Gujarati |
| File Size | 35 MB |