Page Text
________________
૪૦૬
શ્રીરામચરિત્ર ઔર વર્તમાન હિંદુજાતિ
ચ્છિન્ન સાદૃશ્ય, મૃત્યુ યા પ્રલય કે લક્ષણ હૈ,ઇસલિયે માનવ-સમાજ કી ઉન્નતિ ઔર પૂર્ણ વિકાસમે' સભી જાતીય ભિન્નતા ઔર વિલક્ષણતા કી આવશ્યકતા હૈ,ઈનમેં સે કિસી એક કે નષ્ટ હા જાને મનુષ્ય કી પૂર્ણ ઉન્નતિ મેં બાધા પડતી હૈ; મનુષ્ય કા પૂરા વિકાસ નહીં હૈ। સકતા,ઈન વિશેષતાએમે' સે કિસી એક કે નષ્ટ હૈ! જાનેપર સમસ્ત માનવસમાજ રિદ્ર હૈ! જાતા હૈ.
અતએવ જાતીયતા કી રક્ષા કરના, જાતીય સંસ્કૃતિ કે બચાયે રખના,જાતીય આદપર ચન લતે રહના, પ્રત્યેક જાતિ કા ધમ હૈ.યહ કૈવલ જાતીય ગૌરવ કા હી અનુરાધ નહીં હૈ, સાવ ભૌમ દષ્ટિ-સમસ્ત મનુષ્યતા કી દૃષ્ટિ સે ભી ઐસા કરના હમારા પવિત્ર કર્તવ્ય હૈ.
હમ અભી દેખ ચુકે હૈં કિ પોંક દ્વારા અદ્ભુત રૂપ સે જાતીયતા કી રક્ષા હતી હૈ. પૂ ઉત્સાહ ઔર શ્રદ્ધા કે સાથ ઇન પાઁ કા મનાયે વિના જાતીય આદશ ઔર સંસ્કૃતિ કી રક્ષા હાની અસ ́ભવ હૈ; પરંતુ ઈન પાઁ કા યંત્રવત્ પાલન કરને સે કામ ન ચલેગા,હમેં ઉનપર વિચાર ભી કરના હોગા. અને મસ્તિષ્ક ઔર હૃદય દેનેાં સે હમેં ઈનકા મનાના પડેગામના જ્ઞાન કે–બિના જાતીય આદર્શો ઔર સંસ્કૃતિપર અચ્છી તરહ ગવેષણા કિયે ઔર ઉનકે યથા તત્ત્વ કે હૃદયંગમ કિયે-બિના ઉનકે મહત્ત્વ કા અચ્છી તરહ સમઝે–ઉનકે પ્રતિ યથાર્થ ભક્તિ યા શ્રદ્ધા નહીં ઉત્પન્ન હૈા સકતી, ઇસી પ્રકાર બિના શ્રદ્દા ઔર ભક્તિ કે સિક્` જ્ઞાન કા ભી કોઇ મૂલ્ય યા મહત્ત્વ નહીં હૈ, અતએવ મહાપં કે દિન કૈવલ ભૂખે રહને સે યા વિશેષ પ્રકાર કા ભેાજન કરને સે, યા કિસી પુરાણુ યા ધર્મગ્રંથ સે કુછ કથાઓ કે સુનને સે,ઇન પોં કા વાસ્તવિક પાલન નહીં હો સકતા. હમે ભૂલના નહી ચાહિયે, કિ પોં કા યથા મહત્ત્વ જાતીય હૈ,પારલૌકિક નહીં: પરંતુ ઇસ અધાતિ કે જમાને મેં હમ જાતીયતાત્રિહીન શ્રદ્ધાભક્તિહીન, જ્ઞાનમુઢિહીન, બલપૌષરહિત, નિજ, આત્મ-સંમાન-શૂન્ય હિંદુએ ને ઇન પોં કા કૈવલ પરલેાક કી ચીજ,મુક્તિ યા સ્વર્ગ પ્રાપ્ત કરને કા સાધનમાત્ર ખના રખા હૈઇન પાકે જારી કરને મેં હમારે દૂરદર્શી પૂજ્ય પૂર્વજો કા જો અભીષ્ટ યા ઉદ્દેશ થા,ઉસ કા હમ એકદમ ભૂલ ગયે હૈં. સભી સાંસારિક સુખે સે વંચિત, અનશનસે મરનેવાલી, “ફિટમાત્ર વસ્ત્રાવૃત’ દાસતા કી જ``ાં સે જકડી હુઇ વર્તમાન હિંદુ-જાતિ સમસ્ત સાંસારિક ઉન્નતિ-સભી જાતીય મહત્ત્વાકાંક્ષા કે વ્યય સમઝતી હૈ ! ઉસ કે લિયે દેશ,સમાજ યા મનુષ્ય કૈાઇ ચીજ નહી હૈ. સંસાર ક્ષણભંગુર હૈ, જીવન અસ્થાયી-નહી-નહીં, પાની કા ખુલબુલા હૈ. સાંસારિક સુખ નશ્વર ઔર નરક મેં લે જાનેવાલે હૈ. પત્ની-પુત્ર, કુટુંબપિરવાર, સબ-કે-સળ અસલ મેં હમારે શત્રુ હી હૈ યે કિ યે સબ હમેં માયા-મમતા મેં ફસાયે ઔર પરલેાક સે ભેખબર રખતે હૈ! કામ, અર્થ, ધમ,મેક્ષ સીમે સમાનરૂપ સે વિશ્વાસ કરનેવાલી તથા વષઁત્રમધર્મો કા આવિષ્કાર કરનેવાલી પ્રાચીન હિંદુજાતિ કી સબ-કી-સબ સતાને સભી અવસ્થા ઔર સભી આયુકે લેાગઆજ ત્યાગ, વૈરાગ્ય, યોગ ઔર સંન્યાસ કા સ્વપ્ન દેખ રહી હૈ. હમ આધ્યાત્મિકતા યા દાર્શનિકતા કા ચાહે કિતના હી ટાંગ કયાં ન રચે, ઈસસે હમારી નપુંસકતા, અકર્માંણ્યતા ઔર તુચ્છતા હી પ્રકટ હાતી હૈ. હમ અપની અજ્ઞાનતા યા કૂપમહૂકતા કે કારણ અપની હીનાવસ્થા ક કિતની હી વિશદ વ્યાખ્યા કયાં ન કરે, પરંતુ હમ સંસાર કે લિયે ઘૃણા, અવજ્ઞા ઔર હ સી કે પાત્ર હૈ ઔર સદૈવ ઐસે હી અને ભી રહે`ગે.
જીસ ધર્મ કી વ્યાખ્યા કરતે હુએ હમારે શાસ્ત્રકાર કહતે હૈં, કિ ઇસસે સંસાર યા સમાજ કા ધારણ હેા વહી ધર્મ -અર્થાત્ જો ધર્મ કૈવલ પારલૌકિક હી નહીં,બલ્કિ જીસકા સામાજિક મહત્ત્વ હી અધિક થા.
66
'यस्माद्धारण संयुक्त स धर्म इति निश्चयः " “प्रभवार्थाय भूतानां धर्मप्रवचनं कृतम् ।"
66
धर्मेण विधृताः प्रजा । '
""
ઈત્યાદિ, ઇત્યાદિ ( મહાભારત, શાં॰ )-ઝુમ યા આચાર હી ×સ ધર્મ, ઔર સમસ્ત સ ંતાં ઔર મહાન પુરુષાંકા લક્ષણ હૈ. "आचार लक्षणो धर्मः संतस्त्वाचार लक्षणाः। आगमानां हि सर्वेषामाचारः श्रेष्ठ उच्यते ॥" (-મહા॰ અનુ॰ ) એવં તે આચારધર્મ સમસ્ત આગમેાં મેં સશ્રેષ્ઠ ખતલાયા ગયા હૈ-જિસ નિષ્કામ કર્મ કી પ્રશ'સા સ્વયં ભગવાન ને ભી અપને શ્રીમુખ સે કી હૈં–જો ધર્મ સ્વાથ પરતા કા વિરાધી,મનુષ્યતા કા
Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Surat
www.umaragyanbhandar.com
| SR No. | 034611 |
| Book Title | Shubh Sangraha Part 02 |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Bhikshu Akhandanand |
| Publisher | Sastu Sahityavardhak Karyalay |
| Publication Year | 1928 |
| Total Pages | 594 |
| Language | Gujarati |
| Classification | Book_Gujarati |
| File Size | 35 MB |