________________
૧૯૭
તે સમયના આ જાતના સામાજિક સંજોગે જે સત્તા અને વિલાસ પર ઊભા હતા તેના પાયા ડગમગતા હતા. ધીમે ધીમે મુસ્લીમ વિજેતાઓને ભયાનક ધાડાંઓ દક્ષિણ તરફ આગળ ધસતાં હતાં. વિજાપુર, અહમદનગર, ગોલવામાં મુસલમાન રાજ્ય સ્થપાઈ ચૂક્યાં હતાં અને એ બધાં છેલ્લા હિંદુ રાજા સામે જોડાતાં હતાં. એમનાં લશ્કરે રામરાજાના પાંચ લાખની સંખ્યાના લશ્કર સામે થયાં. રામ રાજા ગિરફતાર થયો. અને તેનો શિરચ્છેદ કરવામાં આવ્યું. એ છેલ્લા હિંદુ રાજાની હારમાં પકડાયેલા એક લાખ કેદીઓની કતલ કરવામાં આવી. દક્ષિણની ધરતી પર લોહીની થપ્પીઓ બાઝી ગઈ. દક્ષિણના ઝરણું રાતા વહેવા લાગ્યાં. પછી ઈસ્લામનાં વિજેતા લશ્કરે વિજયનગર પર ચડ્યાં. આખું નગર તારાજ થઈ ગયું. લૂંટફાટ અને ખૂનામરકીએ હદ છોડી. મુસલમાન લશ્કરને એકેએક સિપાઈ, લૂંટમાં આવેલા સોનાને, હીરાનો, તંબુઓનો, હથિયારોનો, ઘોડાઓનો, અને ગુલામોનો માલિક બને. એ લૂંટફાટ પાંચ માસ સુધી લંબાઈ વિજયનગરના વતનીઓ આ અત્યાચાર પછી ઘાસની જેમ વઢાઈ ગયા. મોટી મોટી પેઢીઓ અને વેપારીઓની દુકાનો ખાલી પડી ગઈ. મહાલ અને મંદિરે સૂના થઈ ગયાં અને ખંડેર બન્યાં. કલા અને શિલ્પની કારીગરીઓ વિજેતાની વિજય કૂચમાં છેદાઈ ગઈ છેવટે તારાજ બનેલા વિજયનગરમાં વિજેતાની સળગતી મશાલો સમસમી ઊઠી. પાછા જતાં વિજેતાઓને સળગતા વિજય નગરની વાલીઓ દૂર દૂર સુધી જોઈ રહી. વિજયનગરના પતન સાથે હિંદમાં એક હજાર વર્ષથી શરૂ થઈ ગયેલા મુસ્લીમ આક્રમણોનો વિજય સંપૂર્ણ બનતો હતે.
Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Surat
www.umaragyanbhandar.com
