Page Text
________________ 1. સુત્તપિટકમાં તથાગત બુદ્ધના મૂળ સિદ્ધાંતોનું વિશ્લેષણ છે. 2. વિનયપિટકમાં બૌદ્ધભિક્ષુઓની દિનચર્યા અને અનુશાસન સંબંધી વાતો છે અને 3. અભિધમ્મપિટકમાં દાર્શનિક તત્ત્વોનું વિવેચન છે. ત્રિપિટક તત્કાલીન અને સ્થાનિક લોકભાષા પાલીમાં લખાયેલાં છે. 3. દરેક તીર્થકરોના કાળમાં તેમના મુખેથી ત્રિપદીને ગ્રહણ કરીને ગણધરો બાર અંગ આગમની અને અન્ય શ્રતધરો અન્ય અન્ય આગમોની સંરચના કરતા હોય છે. વર્તમાનમાં ઉપલબ્ધ આગમો એ ચરમતીર્થપતિ શ્રમણ ભગવાન શ્રી મહાવીર પરમાત્માની વાણીના સંગ્રહરૂપ દ્વાદશાંગી આદિ આગમ છે. જૈન ધર્મના આચારો, વિચારો અને વિશ્વાસનું કેન્દ્ર આગમ છે. વૈદિક પરંપરામાં જન્મ પામીને 14 વિદ્યા, વેદોમાં પારગામી બન્યા પછી પણ પ્રભુવીરના પાવન મુખેથી ત્રિપદી પામ્યા બાદ એના આધારે દ્વાદશાંગીની રચના કરનાર શ્રી ઈન્દ્રભૂતિ વગેરે અગ્યાર ગણધર ભગવંતો છે. આગમની મહત્તાનું મૂળ સર્વજ્ઞ-સર્વદર્શી વીતરાગ પરમાત્મા મહાવીરનાં વચનો છે. જે વચનોને ગૂંથીને ગણધર ભગવંતોએ દ્વાદશાંગી રૂપ આગમોની રચના કરી છે. જેમાં આચારધર્મ તરીકે અહિંસા, સત્ય, અચૌર્ય, બ્રહ્મચર્ય અને અપરિગ્રહ બતાવ્યા છે. વિચારધર્મ તરીકે અનેકાન્તવાદ, સ્યાદ્વાદની સ્થાપના કરેલ છે. આ દ્વાદશાંગીસ્વરૂપ આગમગ્રંથો તત્કાલીન અર્ધમાગધી ભાષામાં રચાયેલા છે. જેમાં દ્વાદશાંગીના દૃષ્ટિવાદમાં આવતાં ચૌદપૂર્વે સંસ્કૃતભાષામાં રચાયેલાં છે. બાર અંગોમાં બારમું અંગ વિચ્છેદ પામ્યું છે. હાલમાં અગ્યાર જ અંગ આગમો મળે છે. દ્વાદશાંગી ઉપરાંત બારઉપાંગ, છ છેદસૂત્ર, ચાર મૂળ સૂત્રો, દશપયન્ના અને ૧-નંદિસૂત્ર અને ર-અનુયોગ દ્વારા આ રીતે વર્તમાનમાં 45 આગમો ગણાય છે. દ્વાદશાંગી સિવાયના આગમોની રચના ગણધર, 14 પૂર્વી, 10 પૂર્વી આત્માઓ કરતા હોય છે. પૂર્વે આવાં 84 આગમો ગણાતાં હતાં. ભારતીય દર્શનોના આ ત્રણ મૂળ સ્રોતમાં “આગમ' સાહિત્ય પૂર્ણતા અને નિર્દોષતાની અપેક્ષાએ શિરમોર સ્થાન ધરાવે છે. તે જ રીતે 22 | આગમની ઓળખ
| SR No. | 032830 |
| Book Title | Agamni Olakh |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Vijaykirtiyashsuri |
| Publisher | Sanmarg Prakashan |
| Publication Year | 2017 |
| Total Pages | 242 |
| Language | Gujarati |
| Classification | Book_Gujarati |
| File Size | 13 MB |