________________
સંત-શિષ્યની જીવનસરિતા
૧૩૧ કાઠું કઈ કઈ ચીજ ઘટથી, જીવનમાં શું શું ભરું ? આવ્યા તણે ઉદ્દેશ સમજી, સત્ય મારગ સંચરું; શ્રી સંતને થઈ “શિષ્ય” હું વર સ્વરૂપ મારાને વરું. ૧
આત્મસ્વરૂપને જગાડતું પૂજ્ય મહારાજશ્રીનું આ પદ પૂરું થયું. મસ્તીમાં ડેલતું તેમનું શરીર પણ થંળ્યું. પુનઃ શાંતિ છવાઈ ગઈ. એ શાંતિમાં પૂ. મહારાજશ્રીની નિવૃત્તિલક્ષી વાણના પ્રવૃત્તિ પ્રેરક પડઘા અંતરે ઊઠી રહ્યા. સૈકેઈ વિખરાયા મારે હૈયે આત્મશોધનનું એ મસ્તીગાન એવું ને એવું ગુંજી રહ્યું હતું—
હું કણ ને આ શું બધું છે, સ્વરૂપ મારું શું ખરું?”
એ ગુંજતા ગુંજતા મારા સ્મરણપટે આવી રહ્યું શ્રીમદ્ રાજચંદ્રજીનું આવું જ પદઃ
“હું કેણ છું, કયાંથી થયે, શું સ્વરૂપ છે મારું ખરું? કેના સંબંધી વળગણ છે, રાખું કે એ પરિહરું ? એના વિચાર વિવેકપૂર્વક શાંતભાવે જે કર્યા, તે સર્વ આત્મિક જ્ઞાનનાં સિદ્ધાંતતત્ત્વ અનુભવ્યાં...
શ્રીમદ્દ સાથે તત્વનું, અંતરનું અને આશયનું સામ્ય ધરાવતા પૂ. નાનચંદ્રજી મહારાજ અહીં જાણે તેમના જ જેવી આત્માનુભૂતિની વાણું વદી રહ્યા હતા. સ્પષ્ટ હતું કે તેમને આ આત્મલક્ષી નિવૃત્તિ જ પળેપળને વિશુદ્ધ ને વાસ્તવિક પ્રવૃત્તિયોગ બની તેમના પ્રત્યેક પ્રવર્તનમાં પોતાની પ્રતિછાયા પાડતો ઝલકી રહ્યા હતા.
ને આમ પોતાના માટેની શુદ્ધાત્મચેતનાની સાગરયાત્રાને અને અન્ય માટેની જ્ઞાનપરબનો પ્રવાહ વહેતે ર–અમદાવાદથી મુંબઈ ભણી કે જ્યાં એના વેગની અનેક પ્રબળ શિલાખંડ કસોટી કરવાના હતાઃ માર્ગના અવરોધક બનીને!
૧ પ્રાર્થનામંદિર’ : પૃ. ૧૭૦ ૨ “શ્રીમદ્ રાજચંદ્રમાંથી
