________________
અમદાવાદમાં વ્યવહારશુદ્ધિની પ્રેરણા
હું એવી સ્થિતિમાં નામસ્મરણના આધાર લેવા. આ હૃદયે પ્રભુપ્રાર્થના અને પ્રભુસ્મરણુ સતત ચાલુ રાખવાં. ‘હું શરીર નહિ, આત્મા છુ ’ એવા વિચાર રહેવા એ જાગ્રત વિવેકબુદ્ધિનુ ક્ષેત્ર છે. અભ્યાસના કે સંસ્કારના અભાવે એ જો ન ટકી શકતા હાય તા આ પ્રભુસ્મરણના—હૃદયના—ક્ષેત્રમાં ખૂંપી જવુ, એ ‘પરમ પ્રેમમાં પડી જવું...!' આમ કરવાથી પણ એવી જ જાગૃતિ રહે છે, જેવી આત્મવિચારથી રહે વસ્તુતઃ તે પોતે આત્મા છે એ ભાન રાખવું અથવા પેાતાના જીવભાવને—પ્રભુમાં-પરમાત્મામાં—એગાળી દેવા એ અને એક જ વસ્તુ છે.
૧૩૦
66 —આવા અપ્રમાદી ઉપાયે થી અંદરનાં દરદોના ખ્યાલ રહી શકે અને તેને દૂર કરવાનું અની શકે. હવા ખાવાની ટેકરીઓ પર જતાં પેલા દેહ-રાગીઓની જેમ આપણે અહીં આ મનુષ્યજન્મરૂપી શીતળ પ્રશાંત ટેકરી પર અનાદિના અંતરરેગૈા મટાડવા આવ્યા છીએ એ ખ્યાલ રાખી આત્મરસ—પરમાત્મરસનું પાન કરીએ તે સ્વાભાવિક સ્વસ્થતા અનુભવાય ને ચિરશાંતિ પ્રાપ્ત થાય...!”
૧
જેને પૂજ્ય મહારાજશ્રી ભાવપ્રતિક્રમણ કહેતા તેવી તેમની આ વાણી ઘડીભર થંભી અને ફરી પ્રબળ પ્રખેાષ ઠાલવતી જાગી ઊઠી: “ આ સારું સતત વિચારતા રહેવું કે—
“હુ કાણુ ને આ શુ બધુ છે, સ્વરૂપ મારું શું ખરું? આ જન્મ-મરણા શા થકી છે, એ બધાં શાથી હરું? કરવાં પડે નહિ કાફેરીને, કર્મ એવાં શાં કરુ...? ફરી જન્મવુ-મરવું પડે નહિ, એમ કઈ રીતે મરું? આ ભ્રાંતિ છે કે સત્ય તે અનુભવ વડે નિશ્ચય કરું ? દુ:ખ કલ્પના મુજ હાય તે દેખાવથી શાને ડરું? એના ઉપાય આચરી ખીજા
પરિહરુ' ?
પ્રપંચેા
મરવા તણા ન સ્વભાવ મારે।, કયા પ્રકારે હું મરું?
૧ ‘વાસરિકા’ (૧૯૫૬) : લેખકની અંગત ડાયરી
