________________
5
शीलाचार्यविरचितविवरणविभूषिते आचाराङ्गसूत्रे
छज्जीवणिया पंढमे बितिए चरिमे य सव्वदव्वाई | सेसा महव्वया खलु तेदेकदेसेण दव्वाणं ॥१५॥ दारं ॥ छज्जीवणिया इत्यादि स्पष्टा, कथं पुनर्महाव्रतानां सर्वद्रव्येष्ववतारं इति न सर्वपर्यायेषु इति ? उच्यते, येनाभिप्रायेण चोदितवांस्तमावि:कर्तुमाह
१४
नणु सव्वनहपदेसाणंतगुणं पढमसंजमट्ठाणं । छव्विहपरिवुड्डीए छट्ठाणाऽसंखया सेढी ॥
अने के पज्जाया जेणुवउत्ता चरित्तविसयम्मि । जे तत्तोऽतगुणा जेसिं तमांतभागम्मि ॥ अन्ने केवलगम्म त्ति ते मती ते य के तदब्भहिया ।
एवं पि होज्ज तुल्ला णाणंतगुणत्तणं जुत्तं ॥
आ० - सेढी सणाणदंसणपज्जाया तेण तप्पमाणा सा ।
१४
इह पुण चरित्तमेत्तोपयोगिणो तेण ते थोवा ॥ [ विशेषाव० भा० २७५५-५८ ] अयमासामर्थो लेशत: - :-ननु इत्यसूयायाम् । संयमस्थानान्यसङ्ख्यातानि द्रव्यार्थतया तावद् भवन्ति । तेषां यद् "जैघन्यं तद् अविभाग- परिच्छेदेन 15 बुद्ध्या खण्ड्यमानं पर्यायैरनन्ताविभागपलिच्छेदात्मकं भवति । तच्च पर्यायसङ्ख्यया निर्दिष्टं सर्वाकाशप्रदेशसङ्ख्याया अनन्तगुणम्, सर्वनभ:प्रदेशवर्गीकृतप्रमाणमित्यर्थः । ततो द्वितीयादिस्थानैरसङ्ख्यातगच्छगतैरनन्तभागादिकया वृद्ध्या षट्स्थानकानामसङ्ख्येयस्थानगता श्रेणिर्भवति। एवं चैकमपि स्थानं सर्वपर्यायान्वितं न शक्यते परिच्छेत्तुम्, किं पुनः 20 सर्वाण्युपीत्यतः केऽन्ये पर्यायाः येषामनन्तभागे व्रतानि वर्तेरन्निति । स्यान्मतिःअन्ये केवलगम्या इति, इदमुक्तं भवति केवलगम्याऽप्रज्ञापनीयपर्यायाणामपि
१. ०मे वयम्मि चरिमे बितिए य ख ज झ ठ, ०मे चरिमे बितिए य छ ञ । २. तहेक्कदे० छ, तदिक्कदे० ३० ञ, तदेक्कदे० ख ज झ ठ । ३. ० से य दव्वाई ख । ४. ०रः न सर्व० ग च । ५. ० रिवड्डीए घङच । ६. जे पज्जत्ता चरि० ख । ७. ते ग च, ये तत्तो इति ये पर्याया ततः संयमस्थानात्, तत् चारित्रम् जै०वि०प० । ८. तयणं० ग च । ९. होंति ख, हुज्ज घ ङ । १०. आ० इति ख ग घ प्रतिषु नास्ति । ११. सेढी सुणा० ग च । १२. ०माणे साग । १३. ०ङ्ख्यातपलिच्छेदानि द्रव्या० ख, 'पलिच्छेद इति खण्डानि" जै०वि०प०। १४. ०नि ताव० ग घ ङच । १५. जघन्यतरं तद् च । १६. ०पलिच्छे० ग । १७. ०नम् अनन्तावि० ग । १८. केऽन्ये इति, अनंतभागमित्यादिनिर्युक्तिवचनमाशङ्क्याह परः-केऽन्ये पर्यायाः " जै०वि०प० । १९. ०याः तेषा० ग । २०-२१. केवलिंग० क घ ङ।
C