________________
૧૮ શ્રી જૈન ધર્મના તત્વોને ટુંકસાર. શેઠની દુકાનને સર્વ અધિકાર ગુમાસ્તા કે દ્રસ્ટીઓને વશ હોય છે તેમજ અજ્ઞાનતાએ જીવે પોતાને અધિકાર ગુમાવ્યા છે. જેમ સિંહનું બચ્ચું બકરાના ટેળામાં ઉછરવાથી પિતાના મૂળસ્વભાવને ભૂલી જઈ પિતાને બકરા રૂપ સમજવા લાગ્યું તેવી રીતે આ જીવ ઈયળ ભ્રમરીના દ્રષ્ટાંતે સદ્દગુરૂ સમાગમથીએ પિતાના મૂળ સ્વભાવમાં આવી જાય છે તે કર્મથી મુક્ત થાય છે ત્યાં સુધી દ્રવ્ય પ્રાણના સંગે ઉત્પન્ન થતા રાગદ્વેષ વડે અનંતે સંસાર રખડે છે આત્મામાં દુધ પાણીની પેઠે રાગદ્વેષ સેળભેળ થઈ જાય છે. મનેબળની પ્રબળ શક્તિ છે. સંક૯૫ વિકલ્પ કરનાર રાગદ્વેષ ચિ તવનાર મન છે તેમને બળ અજ્ઞાનતાએ કિયાજડ બનેલું હોવાથી અધર્મમાં સ્વધર્મની વૃત્તિ કરી આજીવિકા ક૯પના મન કામના રૂપે સૃષ્ટિમાં વિચરે છે. વેદનાના ઉદયે અનાદિ અજ્ઞાન પણે કર્મરૂપી દેહમાં હું પણુની બ્રાંન્તિમાં પડેલું મન મોહજાળમાં ફસાય છે ને પિતાના ભાવપ્રાણને ઘાતક થઈ દ્રવ્યપ્રાણ વશવર્તી આઠ પ્રકારના જ્ઞાનાવરણાદિ કઓંની એક અઠાવન (૧૮) ઉત્તરપ્રકૃતિ બાંધે છે જેથી અનંત સંસાર ભ્રમણ કરે છે તે કર્મનાં જિંપાકરૂપી ફળ ભેગવતાં અનેક તૃષ્ણાના ગોળા રશી ભવસ્થિતિમાં આગળને આગળ વધતો જાય છે એ રીતે મેહ વીક૯પથી જ આ સર્વેની ઉત્પત્તિ સંભવે છે મેહવિકપનું ઉત્પત્તિ સ્થાનક
