________________
૧૮. કૅચન અને કામિની
ઉજ્જૈન નગરમાં નંદલાલ નામના એક બહુ ધનવાન શેઠ રહેતા હતા. તેની પાસે પુષ્કળ પૈસા હતા, પણ આબરુનું નામ નહીં. જેમ પૈસેા પુષ્કળ હતા તેમ બુદ્ધિના પણ અખૂટ ભંડાર હતા, પણ તેના સદુપયેાગ કરવાને ખદલે તેનું લક્ષ હમેશાં બુદ્ધિના દુરુપયેાગ કરવા તરફ વિશેષ રહેતું. શેઠના સ્વભાવ અને પ્રકૃતિ ચંડાળ જેવાં હતાં. જીવ કરતાં પણ પૈસા વધુ વહાલા, એટલે લેાભના પાર નહિ. àાભ એ મહાન અવગુણુ હાવા છતાં, તેમાં પણ એક ગુણ રહેલા છે. àાભી માણસને કોઈ પણ વ્યસન હતું નથી, કારણ કે એને પૈસા ખર્ચ વા અને મરવું એ અને ખરાખર હાય છે. નામ માટુ' એટલે શેઠની પ્રકૃતિથી અજાણ હેાય એવા ઘણી સ’સ્થાવાળાએ ફાળાની ટીપ લઈ આવે, પણ શેઠ તેઓને સિફતથી ધાયેલ મૂળા જેવા પાછા કાઢે. સામાજિક સંસ્થાઓ ને કાય વાહકના માંએ પેાતાને શિક્ષણ સંસ્થાઓમાં રસ છે અને તે સિવાય બીજી સંસ્થાઓમાં માનતા નથી, એમ દલીલ કરી પાછા કાઢે અને શિક્ષણ સંસ્થાઓમાં ફાળા અર્થે આવેલ ભાઈ આને આજની કેળવણીએ દેશની કેવી પાયમાલી કરી છે તે વિશે મનફાવતી દલીલા કરી પાછા કાઢે. ‘નંદના ક્ઢ ગોવિંદ જાણે ' એમ કહેવાય છે. ખરું, પણ નંદલાલ શેઠના ફ્દ સમજવાનું કાયં તે કદાચ ગોવિંદ માટે
