________________
પ્રભાવિક પુરુષો :
[ ૧૬ ]
થતી એ વ્યક્તિ સ્થાનકના ત્યાગ કરી જતી અથવા તે સમા જમાં માં ન બતાવવું પડે એવા માર્ગ ગ્રહણ કરતી.
આવા સુવર્ણ કાળમાં પણ જેમ વાડને કાંટા હાય જ એ નિયમ અનુસારે કોઈ કાઇ ભાગમાં—દ્વિજ જેવા વર્ષોમાં ગુરુ પદ ધારણ કરતી કામમાં-પુનર્લગ્નના રિવાજ પણ હતા. એમાં દેશ, કાળની અસર ભાગ ભજવતી. એવા દાખલા અપવાદરૂપ માંધાતાં છતાં ઉપર વર્ણવી તેવી ઉચ્ચ ભૂમિકા સામે જેની ગણના અધમમાં થાય તેવા કાર્યોંના વર્તાવ નહાતા એમ નહીં. માનવ હૃદયા સામે ધર્મના સિદ્ધાંત કચન સમ શુદ્ધ વસ્તુએની પ્રરૂપણા કરતા. સમાજના કાનૂના શું આચરણીય છે અને શુ નિદનીય છે એ વાતની મર્યાદા આંકતા અને વ્યવહારના અધનાને કઈ કઈ કક્ષા સ્પનીય છે અને કયાં આગળ ચૈાભી જવાપણું છે એની રેખા દોરતાં છતાં પસંદગીના આખરી નિ ય એ વ્યક્તિના પાતાના અંતર પર અવલ બતા-ચાહે તે દિશામાં એ નિય દ્વારવી કે બેસાડી શકાતા. એક વાર નિણુ ય થયા પછી વ્યક્તિ પેાતાના ભાવિમા નિશ્ચિત કરતી કિવા સમાજ એ વાતને ત્યાંથી જ પૂર્ણ વિરામ અ`તા. લાંબા કાળ સુધી એનાં ચથણાં નહાતા ચૂંથવામાં આવતાં.
ભવદેવ મુનિને વડિલ ભ્રાતા સહુ સંયમપંથે વિહરવા દઇ આપણે સુગ્રામ તરફ નજર તેા ફેરવી પણ ત્યાંથી કઇ જ નવું જાણવાનુ` મળે તેમ નથી. જે સમયનુ ઉપર ચિત્ર આલેખ્યુ એમાં નાગિલા એકલી જ આપણા કથાપ્રવાહની મેરિકા ઢર્જિંગાચર થાય છે. સ્વજનસમૂહ સારી રીતે જાણી ચૂકયા છે કે ભવદેવ ગયા એ ગયા જ ! સાધુ થયા. હવે આછે જ પાછે
