________________
જ્યોતિષ વિમાનોને વહન કરનારા દેવો
૨૦૧
• જ્યોતિષ વિમાનોને વહન કરનારા દેવોજ્યોતિષ
વહન કરનારા દેવો વિમાન પૂર્વમાં | દક્ષિણમાં] પશ્ચિમમાં ઉત્તરમાં
સિંહરૂપે | હાથીરૂપે | બળદરૂપે ઘોડારૂપે | સૂર્ય |૪,000 | ૪,000 | ૪,૦૦૦ ]૪,૦૦૦] ૧૬,૦૦૦] | ચંદ્ર | ૪,000 | ૪,000 | ૪,૦૦૦ [૪,૦૦૦] ૧૬,૦૦૦]
ગ્રહ | ૨,૦૦૦ | ૨,૦૦૦ | ૨,૦૦૦ |૨,૦૦૦૮,૦૦૦ નક્ષત્ર | ૧,૦૦૦, ૧,OOO | ૧,૦૦૦ | ૧,૦૦૦/૪,૦૦૦ તારા ૫00 | પOO | ૫00 |૫૦૦ |૨,000
જ્યોતિષ દેવ-દેવીની જઘન્ય-ઉત્કૃષ્ટ સ્થિતિ - (સૂત્ર-૪/૪૮ થી ૪/૫૩) | | દેવ-દેવી | જઘન્યસ્થિતિ | ઉત્કૃષ્ટસ્થિતિ
૧ | ચંદ્રદેવ | ૧/૪ પલ્યોપમ | ૧ પલ્યોપમ + ૧ લાખ વર્ષ ૨ | સૂર્યદેવ ૧/૪ પલ્યોપમ | ૧ પલ્યોપમ + ૧,૦૦૦ વર્ષ
ગ્રહદેવ ૧/૪ પલ્યોપમ | ૧ પલ્યોપમ | ૪ | નક્ષત્રદેવ | ૧/૪ પલ્યોપમ | ૧/૨ પલ્યોપમ | ૫ | તારાદેવ | ૧/૮ પલ્યોપમ | ૧/૪ પલ્યોપમ | ૬ | ચંદ્રદેવી | ૧/૪ પલ્યોપમ | ૧/૨ પલ્યોપમ + ૫૦,૦૦૦ વર્ષનું
૭, સૂર્યદેવી | ૧/૪ પલ્યોપમ | ૧/૨ પલ્યોપમ + ૫૦૦ વર્ષ
૮ ગ્રહદેવી | ૧/૪ પલ્યોપમ | ૧/૨ પલ્યોપમ | ૯ | નક્ષત્રદેવી | ૧/૪ પલ્યોપમ | સાધિક ૧/૪ પલ્યોપમ ૧૦| તારાદેવી | ૧/૮ પલ્યોપમ | સાધિક ૧/૮ પલ્યોપમ
લેશ્યા - જ્યોતિષ દેવોની લેશ્યા પીત છે. આ દ્રવ્યલેશ્યા જાણવી. ભાવલેશ્યા છએ હોઈ શકે. (સૂત્ર-૪૨).
D તત્ત્વાર્થાધિગમસૂત્રની શ્રીસિદ્ધસેનગણિ કૃત ટીકામાં દ્રવ્યલેશ્યા શરીરના વર્ણરૂપ કહી છે.
