________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
લેખન વામ
લહિયાઓને પુસ્તક લખતાં લખતાં કોઈ કારણસર ઉઠવું હોય અથવા તે દિવસને માટે કે અમુક મુને માટે લેખનકાર્ય મુલતવી રાખવું હોય તો તેમ કેટલીક રહીમત માન્યતામોને લીધે સ્વરો તેમજ ક, ખ, ગ, રૂં, ચ, છ, જ, ઝ,
:
. .,, ધ, દ, ધ, ન, ઇં, ભ, મ, ય, ર, ગ, ક્રૂ, હ, કા, , માટલા
મા૨ો ઉપર કયારેક પર પોતાનું કામ બંધ કરતા નહીં.૩૦
પુસ્તક શોધનના સાધનો અને પ્રક્રિયા
અન્ય માનવીય પ્રવૃત્તિની જેમ લેખનકળા પણ થતિમાંથી પર નથી. લહિયાગો ધ્વારા હસ્તપ્રતોના લેખન સમયે જાણે જાણે કેટલીક પાઠ મા યિો કે ફાલ્મિો રહેવા પામતી, જેમાં લેખકનું લિપિવિષયક જ્ઞાન, કાનાનો મને પડિમાતાનો ભેદ સમજવાની અકિત, પાઠને એકને બદલે બીજી પંકિતમાં દાખલ કરવું, ટિપ્પણને મૂળ ગ્રંથમાં દાખલ કરી દેવું, માર કે શબ્દો દ્રાસૂલટી લખી નાખવા, પાઠ કે મારો બેવડાવા અને કયારેક સૈંધના વિષ્ણુને ન સમજી કવાને કારણે સાચા પાઠો બેવડાઈ ગયા સમજી કાઢી નાખવા વગેરે કારણોસર કાતિમો રહેલી મનાય છે.
38
For Private and Personal Use Only
પરંતુ ગાવા મા બ્ધિભયા લખાણને કાઢી નાખવા કે તેના ફેરફાર થઈ ગયેલા શબ્દોને સમજાવવા માટે લહિયામાં કેટલીક યુકિત-પ્રયુકિો મજ્જાવતા. માટે જેમાં નવા ચા૨ કે મઁકિમો મેરવાની હોય તે સ્થળે નાના સીધા ચા વાયા ફોસ ( ૧ ), હઁગલા (કાકપદ કે હંદ) નું કે સ્વસ્તિકનું ચિહ્ન કરી તેને લીટીના ઉપરના ભાગમાં પદ્મના હાંસિયામાં કે ઉપરનીચે ખાલી જગ્યામાં ×× માવા ચોકડી જેવા ચિહ્ન કરી લખતા, તાડપત્રીય પ્રતોમાં સીંગ લીટી કાઢવાની હોય તો ઘણીવાર દેકો ન મારતાં પાણીથી કાઢી નાખવામાં માતી. મને જરૂર હોય તો તેની જગ્યામે નવી મઁફિલ્મો
૩૮. મેશન, પૃ.૫૬,
-