________________
ਭਾਰਤੀ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਕਤੀ: | 154 ਜੈਨ ਧਰਮ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ
ਕਸ਼ਪਕ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਤਦ ਤੱਕ ਉਸ ਨੂੰ ਸਬ ਸਥਾਨ ਅਮਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਦ ਉਹ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਚੜ੍ਹਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਸਾਤਿਸ਼ਯਾਮਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦੂਸਰਾ ਭੇਦ ਮੋਕਸ਼ ਦੇ ਸਾਧਕ ਹੈ।
8. ਅਪੂਰਵਕਰਣ ਗੁਣਸਥਾਨ . | ਇਸ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਜੀਵ ਅਪੁਰਵ ਵਿਸ਼ੁੱਧ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਅਪੁਰਵਕਰਣ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਕਲ ਧਿਆਨ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਗੁਣਸਥਾਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਅੰਤਰ ਮਹੂਰਤ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਭਿੰਨ ਸਮੇਯਾਵਰਤੀ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੁੱਧ ਪਰਿਣਾਮਾਂ ਦੇ ਪੱਖੋਂ ਕਦੇ ਵੀ ਇੱਕ ਸਮਾਨ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ। ਪਰ ਇੱਕ ਸਮੇਂਵਰਤੀ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ (ਉਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ) ਅਤੇ ਇੱਕਸਾਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਜੀਵ ਇਸ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਮੋਹਨੀਆਂ ਕਰਮ ਦੀਆਂ ਬਾਕੀ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਦਾ ਕਸ਼ਪਣ ਜਾਂ ਉਪਸ਼ਮਨ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੰਕਾਰ ਤਾਂ ਚਲਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਪਰ ਮਾਇਆ ਅਤੇ ਲੋਭ ਦੇ ਉਦੈ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।
9. ਅਨਿਵਰਤੀ ਕਰਣ ਗੁਣਸਥਾਨ ਇਸ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਕਲ ਧਿਆਨ ਦੀ ਪਰਮ ਸ਼ੁੱਧ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਇੱਕਸਮਵਰਤੀ ਭਿੰਨ ਭਿੰਨ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਪਰਿਣਾਮਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਈ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਵਿਸ਼ੁੱਧੀ ਵਿੱਚ ਆਪਸੀ ਭੇਦ ਨਹੀਂ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਪਰਿਣਾਮਾਂ ਨੂੰ ਅਨਿਵਰਤੀਕਰਣ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਪਰਿਣਾਮਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਆਯੂ ਕਰਮ ਨੂੰ ਛੱਡਕੇ ਬਾਕੀ ਸੱਤ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਗੁਣ ਸ਼੍ਰੇਣੀ, ਨਿਰਜਰਾ, ਗੁਣਸੰਕ੍ਰਮਨ, ਸਥਿਤੀ ਖੰਡਨ, ਅਨੁਭਾਗ ਖੰਡਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਮੋਹਨੀਆਂ ਕਰਮ ਵੀ ਬਾਦਰ (ਹਲਕੀ) ਕੁਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਸੂਖਮ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਆਦਿ ਹੋਇਆ ਕਰਦੀ ਹੈ।
