Page Text
________________
૧૧૮
જ્ઞાયક સ્વરૂપપ્રકાશન
આહાહા ! (શ્રોતા :- પર્યાયકા હું પણા દ્રવ્ય મેં હોતા હૈ) દ્રવ્ય મેં હોતા હૈ. પર્યાયકા અહંપણા પર્યાય મેં નહીં હોતા હૈ. વો તો અનંતકાલ સે કિયા. (શ્રોતા :- વો તો પર્યાય દષ્ટિ હૈ) પર્યાય સૃષ્ટિ હૈ. મિથ્યાદષ્ટિ હૈ. આહાહા ! ઐસા આત્માકા સ્વરૂપ હી નહીં હૈ. આત્મામેં પર્યાય હોતી હૈ ઐસા આત્માકા સ્વરૂપ હી નહીં હૈ.
ન
‘‘જીવને પરિણામ ન હોય.'' જીવ તો પરિણામથી રહિત છે, અપરિણામી છે એને શુદ્ધ કહે છે. એ શુદ્ધની વ્યાખ્યા કરી. આત્માને શુદ્ધ કેમ કહ્યો ? કે શુદ્ધ ને અશુદ્ધ બેય પર્યાયથી, શુદ્ધાશુદ્ધ પર્યાયથી રહિત માટે આત્મા શુદ્ધ છે. (શ્રોતા :- એવો શુદ્ધ છે ?) એવો શુદ્ધ છે. અનિત્ય શુદ્ધ નથી નિત્ય શુદ્ધ છે. અપ્રમત્ત તો અનિત્ય શુદ્ધ છે. સાપેક્ષ શુદ્ધ છે. આ તો નિરપેક્ષ શુદ્ધ છે. આહાહા ! જેને શુદ્ધ પર્યાય પ્રગટવાની પણ અપેક્ષા નથી. આહાહા ! શુદ્ધ પર્યાય પ્રગટે અને એ આત્માને પ્રસિદ્ધ કરે, તો એ છે એમ નથી. એ તો નિરપેક્ષપણે છે, છે ને છે અનાદિ અનંત. આહાહા ! બહુ ઊંચા પ્રકારની ગાથા છે, ઘણી ઊંચી ગાથા છે. (શ્રોતા :- સર્વોત્કૃષ્ટ ગાથા) સર્વોત્કૃષ્ટ ગાથા છે.
એટલી શુદ્ધની વ્યાખ્યા કરી. આ શુદ્ધઆત્મા આવો છે. પ્રશ્ન કર્યો’તો શિષ્ય કે શુદ્ધાત્મા કોણ છે ? કે પ્રમત્ત અપ્રમત્તથી રહિત, એને સર્વજ્ઞ ભગવાન શુદ્ધાત્મા કહે છે. સર્વજ્ઞ ભગવાનની વાણીમાં આમ આવ્યું છે અને વસ્તુનું સ્વરૂપ એવું છે, એવું વાણીમાં આવ્યું છે. તેથી એને શુદ્ધ કહેવામાં આવે છે.
વળી જે જ્ઞાયકપણે જણાયો અંત૨માં જઈને, આ જે શુદ્ધાત્મા જ્ઞાયક છે એ જણાયો, આ જ્ઞાયકને શુદ્ધ કહ્યો ને (શ્રોતા ઃ- એવો શુદ્ધાત્મા) ઈ કે જ્ઞાયકભાવ છે, શુદ્ધાત્મા છે, પ્રમત્ત અપ્રમત્તથી રહિત છે. એવો શુદ્ધાત્મા અથવા જ્ઞાયક જે જણાયો, શુદ્ધાત્મા કહો કે શાયક એક જ વાત છે. એવો જે જણાયો એટલે કે અનુભવમાં આવ્યો, એ હર સમયે એ જ અનુભવાય છે. તે તો છે બીજો કોઈ નથી. આહાહા ! લક્ષ ફરતું નથી અમારું, અમારું નિશ્ચય શેય ફરતું નથી. નિશ્ચય ધ્યેય ફરતું નથી અને નિશ્ચય જ્ઞેય પણ ફરતું નથી. આહાહા ! જે જ્ઞાનમાં શેય ફરે છે તે જ્ઞાન નથી એ પરસત્તાઅવલંબનશીલ ઈન્દ્રિયજ્ઞાન છે, એ અમારું નહીં.
જ્ઞાયકપણે જણાયો. પર્યાયના કર્તાપણે નથી જણાયો, કેમકે અકર્તા છે. અકર્તા છે માટે શુદ્ધ છે. પરિણામથી રહિત છે માટે કર્તા નથી. કર્તા નથી માટે અકર્તા છે. અકર્તા હોવાથી શુદ્ધ છે. અકર્તા હોવાથી શુદ્ધ છે. અને જે એવો આત્મા જણાયો, નિર્વિકલ્પ ધ્યાનમાંથી બહાર નીકળ્યા ત્યારે કાંઈ બીજું જણાય છે ? બીજા સ્વરૂપે જણાય છે ? જ્ઞાયક નિર્વિકલ્પ ધ્યાનમાં જે જણાયો, એનાથી કાંઈ જુદા સ્વરૂપે સવિકલ્પ દશામાં જણાય છે ? દેશનાલબ્ધિ સાંભળતી વખતે ? ભગવાનની પૂજા વખતે શાસ્ત્ર વાંચતી વખતે, કે નહીં, બિલકુલ નહીં.
| SR No. | 008241 |
| Book Title | Gnayak Swaroop Prakashan |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Lalchandra Pandit |
| Publisher | Digambar Jain Kundamrut Kahan |
| Publication Year | 2007 |
| Total Pages | 487 |
| Language | Gujarati |
| Classification | Book_Gujarati, Spiritual, & Discourse |
| File Size | 3 MB |