________________
રેવતી કે દુષ્કર્મ કા વર્ણન
ટીદાર્થ-ag of સા’-ઇત્યાદિ માંસમાં લેલુપ, માંસભક્ષણના દેશે ન જાણીને તેમાં મૂછિત કોઈ વાર પણ માંસ ભક્ષણથી તૃપ્ત ન થનારી, અંગેઅંગમાં માંસભક્ષણના અનુરાગથી ભરેલી, માંસભક્ષણને જ સદા વિચાર કરતી રહેનારી એ ગાથાપતિની રેવતી, અનેક પ્રકારનાં તળેલાં અને ભૂજેલા માંસ તેમજ માંસના ટુકડા સાથે –ગાળ આટો આદિ મેળવીને બનાવેલી. મહુડાંમાંથી બનાવેલી (સુરા), તથા શેરડી આદિમાંથી બનેલા “આસવ’ નામના અપરિપકવ મધ, તાડી, ખજૂર ધાતકી (ધાવડી) આદિમાંથી બનાવેલા મદ્ય, સીંધુ (દારૂને કક) તથા સુગંધયુકત દારૂનું ખૂબ આસ્વાદન કરવા લાગી. ૪.
કેમાં સુરા અને મઘને પર્યાયવાચી કહ્યા છે, તે પણ મૂળ પાઠમાં તેને અલગ અલગ કહ્યા છે એટલે બેઉને એક ન સમજવા જોઈએ તે ઉપરાંત મદ્ય શબ્દ ઉત્પન્ન કરનાર દ્રવ (પાતળ) પદાર્થને જ બેધક છે, માટે પણ એ સુરાના પર્યાયવાચી નથી. “પ્રસન્ના શબ્દ સુરાને પર્યાયવાચી છે, પણ મૂળ પાઠમાં જુદાં જુદાં નામ આવવાથી એમને અર્થે જુદે જુદે સમજી જોઈએ (ર૦). એક સમયે રાજગૃહ. નગરમાં અમારિ (હિંસાબંધી)ની ઘેષણ થઈ. (૨૪૧). એટલે માંસલ (આદિ ઉપર દર્શાવેલાં ચાર વિશેષણોથી યુકત) રેવતીએ પિતાના પિયરના કરોને લાવ્યા અને તેમને કહ્યું: “દેવાનુપ્રિય! તમે લેકે મારા પિયરનાં ગોકુલેમાંથી રોજ બે વાછડા મારીને મારે માટે લાવ્યા કરે.” (૨૪ર) પિયરના નોકરેએ “વારૂ” કહીને એની વાત વિનયપૂર્વક માની લીધી. તે લેકે બે વાછડા મારીને રોજ રેવતીની પાસે લાવવા લાગ્યા. (૨૩). માંસલુપા ગાથા પતિની રેવતી પહેલાની પેઠે માંસ-મદિરાનું સેવન કરતી સમય વિતાવવા લાગી. (૨૪૪). આ બાજુએ મહાશતક ગાથાપતિને વિવિધ પ્રકારનાં વ્રત–નિયમનું પાલન કરતાં ચાવત્ ભાવના ભાવતાં ચૌદ વર્ષ વ્યતીત થઈ ગયાં. એ પ્રમાણે આનંદની પેઠે એણે પણ મોટા પુત્રને કુટુંબને ભાર હૈ અને યાવત્ પિષધશાળામાં ધર્મપ્રજ્ઞપ્તિને સ્વીકારી વિચારવા લાગ્ય, (૨૪૫) માંસલપા ગાથાપતિની મદિરાના નશાથી ઉન્મત્ત થઈને અને નશાની તીવ્રતાથી પગે લડથડતી, વાળ વીખેરી નાંખી, ઓઢવાના વસ્ત્રને ખેંચતી, અર્થાત મદ્યપાનની ઉન્મત્તતા તથ.
ઉપાશક દશાંગ સુત્ર
૧૨પ
