Panchvastuk Prakaran Part 06

SR No.: 005513
Original Sutra Author: N/A
Author: Pravinchandra K Mota
Publisher: Gitarth Ganga
Publication Year: 2010
Total Pages: 354
Language: Gujarati
Classification: Book_Gujarati
File Size: 7 MB

Page 92

અનુયોગગણાનુજ્ઞાવસ્તક / “અનુયોગાનુજ્ઞા' દ્વાર / સ્તવપરિજ્ઞા/ ગાથા ૧૧૫-૧૧૬૬, ૧૧૬૦
૩
દશ શ્રમણધર્મો :
વળી, ક્ષમા-માદવ-આર્જવ-મુક્તિ-તપ-સંયમ-સત્ય-શૌચ-આકિંચન્ય-બ્રહ્મચર્ય : આ દશ પ્રકારના શ્રમણધર્મનું પાલન કરવાથી શીલાંગો નિષ્પન્ન થાય છે.
આ રીતે ઉપરમાં બતાવેલા યોગો વગેરેની સંખ્યાથી યંત્ર બનાવવામાં આવે તો તેનાથી અઢાર હજાર શીલાંગો નિષ્પન્ન થાય છે, જેની ભાવના આગળની ગાથાઓમાં સ્વયં ગ્રંથકાર બતાવે છે –
યોગો વગેરેનું યંત્ર નીચે પ્રમાણે જાણવું ૩ યોગોનું નિવર્તન x ૩ કરણોનું સંયમન x ૪ સંજ્ઞાઓનું સંયમન x ૫ ઇન્દ્રિયોનું સંયમન x ૧૦ ભૌમ્યાદિનું રક્ષણ x ૧૦ શ્રમણધર્મોનું પાલન = ૧૮૦૦૦ શીલાંગોનું સુપરિશુદ્ધપણું. ૧૧૬૫/૧૧૬૬l અવતરણિકા:
પૂર્વગાથાના અંતે ગ્રંથકારે કહ્યું કે આ પ્રકારે યંત્ર સ્થિત થયે છતે આ ભાવના છે. તેથી હવે તે ભાવનાને જ બતાવે છે –
ગાથા :
ण करेइ मणेणाहारसन्नविप्पजढगो उ णियमेणं ।
सोइंदियसंवुडो पुढविकायारंभ खंतिजुओ ॥११६७॥ અન્વયાર્થ:
માહરસન્નવિષ્પગઢ-વળી આહારસંજ્ઞાથી વિપ્રમુક્ત, સોવિયસંવુડો શ્રોત્રેન્દ્રિયથી સંવૃત, વંતિકુમોશાંતિથી યુક્ત એવા સાધુ ાિયમેvi-નિયમથી પૂઢવિયામ=પૃથ્વીકાયના આરંભને માન-મન દ્વારા રેડૂ-કરતા નથી.
ગાથાર્થ :
વળી આહારસંજ્ઞાથી વિપ્રમુક્ત, શ્રોત્રેન્દ્રિયથી સંવૃત અને શાંતિથી યુક્ત એવા સાધુ નિયમથી પૃથવીકાયના આરંભને મન દ્વારા કરતા નથી. ટીકા?
न करोति मनसा, किम्भूतः सन् ? आहारसंज्ञाविप्रमुक्तस्तु नियमेन तथा श्रोत्रेन्द्रियसंवृत्तः, किमित्याहपृथिवीकायारम्भं, क्षान्त्यादियुक्त (?क्षान्तियुक्तः) इति गाथार्थः ॥११६७॥ નોંધ :
ટીકાના અંતે “ક્ષાન્યાવિયુ: ' છે, તેને સ્થાને મૂળગાવ્યા પ્રમાણે “ક્ષત્તિયુ: ' હોવું જોઈએ. ટીકાર્ય :
સાધુ મન દ્વારા કરતા નથી. કેવા પ્રકારના છતા સાધુ મન દ્વારા કરતા નથી ? તેથી કહે છે – વળી