________________
गुजराती भाषानी उत्क्रान्ति
Art कृतिमां अतिचारना अने नवकारव्याख्यानना ऊतारा आपेला छे; ते बन्ने गद्यमां छे. एमां ' अतिचार' नी भाषा तो तद्दन लौकिक छे ए ख्यालमा रहे. ए ऊतारानो विषय सांप्रदायिक छे छतां ते ऊपरथी पण भाषा अने तेना वलणनी कल्पना आवी शके छे. ए बधा ऊतारा संवत् १३४० अने संवत् १३६९ ना अरसामां लखायेला ताडपत्र ऊपरथी लई स्व० विद्यावल्लभ साक्षर श्री चिमनलालभाई दलाले ' प्राचीनगुर्जरकाव्यसंग्रह 'मां मूकेला छे अने ते ऊपरथी तेमने अहीं ऊतारेला छे. एटले ए ऊतारा पण चौदमा सैकाना छे.
१४१ तेरमा सैकानी कृतिओमां जे जातनी भाषापद्धति छे लगभग तेज जातनी भाषापद्धति उक्त चौदमा सैकानी कृतिओमां पण छे. जे उच्चारणभेद छे ते तद्दन साधारण छे.
४०४
चौदमा सैकानी
भाषामीमांसा
तादर्थ्यनुं सूचक पूर्वोक्त ( पृ० २४६) 'रेसि' पद ' नेमिहिरेसि'
प्रयोगमां वपरायुं छे.
ए सिवाय ' नेमितणी' 'दुज्जणतणा
षष्ठीसूचक प्रयोगो पण पूर्वनी जेवा वपराया छे.
"
' घरवासथी' एवो अर्थ सूचववा घरवास' शब्द ज वपरायो छे, एटले ते लुप्तविभक्तिवाको प्रयोग छे एम कहेवाय. ए ज रीते ' संसारथी' ने बदले 'संसार' 'राजुलना पतिना' अर्थमा 'पति राजुल ' पासे ले' एवं सूचववा ' प्रिय लइ पासि ' ' पाशमांथी' एवं बताववा फक्त ' पाह' ' मुनिपतिना' अर्थे 'मुणिवइ' अने' चरणमां लागी' अर्थ बताववा
' प्रियनी
"
चरण लग्गी' आवा प्रकारना लुप्त विभक्तिवाळा के व्यवहित विभक्तिवाळा प्रयोगो ए कृतिओमां आवेला छे. कविताओमां आ जातना प्रयोगो
३०६ जुओ प्राचीनगुर्जरकाव्यसंग्रह पृ० ८७ तथा ९१.
For Private & Personal Use Only
Jain Education International
"
6 बारह वरिसहं तणउ ' वगैरे
www.jainelibrary.org
