________________
ધમધ-ગ્રંથમાળા : હરે :
પુષ્પ તે જગાને માત્ર સાત-આઠ ફુટ ઊંડી ખેદતાં જ ધારેલું સેનું મળી આવ્યું અને તે માણસ કોડો રૂપીઆ કમાઈ ગયે. કહેવાની મતલબ એ છે કે–પેલે માણસ જે વિચિત્કસક ન હોત તે હજી પણ વધારે ઊંડું ખેદત અને તેમ કરત તે તેના બધા પરિશ્રમને બદલે મળી જાત, પણ વારંવાર ફલમાં શંકા કરવાથી-વિચિકિત્સા કરવાથી તેની શ્રદ્ધા દૂષિત થઈ અને આખરે તૂટી પડી એટલે તેને સર્વ પરિશ્રમ વ્યર્થ ગયે અને તે મહાલાભથી વંચિત થયે.
ધમેંકરણ માટે પણ આ જ દૃષ્ટાંત લક્ષ્યમાં રાખવાનું છે. શ્રી જિનેશ્વર દેવ સત્ય છે, તેમના કહેલાં વચનેમાં ફેરફાર હાય નહિ, તે પછી તેમણે બતાવેલાં વિધિ-વિધાને અને અનુષ્ઠાનનાં ફલમાં સંદેહ શા માટે રાખવે? એટલે એ અપૂર્વ ક્રિયાઓનું ફલ અવશ્ય મળે છે, એવી શ્રદ્ધાથી તેમાં પ્રવૃત્ત થવું અને આખર સુધી એ શ્રદ્ધાને જાળવી રાખવી એ જ ઈષ્ટ છે.
મિથ્યાત્વીઓની પ્રશંસાથી શ્રદ્ધા કહેવાય છે અને આખરે મન ડગમગી જવાને પ્રસંગ આવે છે, તે અનુભવસિદ્ધ છે. જેમને સત્યની સાધના કરવી છે તેણે અસત્યથી થતા લાભનો વિચાર શા માટે કર જોઈએ? એટલે મિથ્યાત્વીઓની–મિથ્યાદષ્ટિઓની કરણને વખાણવી એ શ્રદ્ધાને દૂષિત કરનાર છે. તે જ રીતે મિથ્યાષ્ટિએ સાથે બહુ વાતે કરવાથી અને તેમને વિશેષ પરિચય કરવાથી શ્રદ્ધા ડહેળાય છે, એટલે મિથ્યાષ્ટિસંસ્તવને પણ શ્રદ્ધાનું દૂષણ માનવામાં આવ્યું છે. આ વિષયમાં નંદન મણિયારનું દૃષ્ટાંત સુપ્રસિદ્ધ છે કે જેણે
