________________
શ્રી જૈન ધર્મ પ્રકાશ
[ કાર્તિક સામાન્ય રીતે જોઈએ તો શ્રીપાળ યુગ સાંપડે છે ને કેકણ કાંઠાના થાણું કથાનકને સાર નિગ્ન શબ્દમાં આવી જાયે. બંદર સુધી પહોંચે છે. એક રીતે કહીએ
એક રાજાના કુંવરને પિતાનું મૃત્યુ તે સાર્થવાહ અને કુમારનો સમાગમ એ થતાં જ, કાકાના રાજ્યોના કારણે બૂરા અને ભલાની દોસ્તીરૂપ છે. એમાં મંત્રીની સલાહ અનુસાર બાળવયમાં જ ઉમય સ્વભાવનું સાચું પ્રતિબિંબ ઝળકી માતાની સાથે જ નાશી જવું પડે છે. ઉઠે છે. પુન્યવાનને સંપદા ને સુખ પગ પાછળ આવતા શોધકેથી બચવા સારુ પગ હોય તેમ શ્રીપાલરાજા કુલીન રમકેઢીઆના ટોળામાં છુપાઈ જવું પડે છે. ણીઓ સહ પાણિગ્રહણ કરતો અને
એ ભય જતાં પુત્રને લાગેલ ચેપી રોગના સ્વપરાક્રમના જોરે વહાણેનો માલિક નિવારણ અર્થે માતાનું છૂટા પડી વૈદ્યની બનતે ઉન્નતિના પગથિયા ચઢવા માંડે છે. શોધમાં જવું. કઢીયાના ટોળાનું ભ્રમણ એવામાં સત્વની કસોટી થવારૂપ ધકકે કરતાં માલવ દેશની અવંતી નગરીમાં વાગે છે. જેના હૃદયમાં શ્રી સિદ્ધચક્રજીનું આવવું. રાજવી પ્રજાપાલને પોતાની પુત્રી સ્મરણ સદાકાળ રમતું હોય એને વળી મયણાસુંદરીના સપષ્ટ શબ્દોથી પોતાનું ભીતિ કેવી ! મરણુભયમાંથી સહીસલામત અપમાન થયાનું લાગવું. તેને દુઃખમાં બચી જાય છે એટલું જ નહીં પણ હડસેલી દેવાને નિશ્ચય. એ માટે જ્યાં આવી રહેલી અગ્નિપરીક્ષાના સ્થાને વરની શોધ કરે છે ત્યાં અચાનક રીતે ખેંચાઈ આવે છે. સાર્થવાહ દાવ ફેંકે છે કેઢિયાના ટોળાનું આગમન. શ્રીપાળકુંવર એવા શ્રીપાલ થાણાપુરીના સ્વામી બની જાય સાથે મયણાના લગ્ન. મયણાએ અચળ છે. “રામ રાખે તેને કેણ ચાખે?” એ શ્રદ્ધાના બળથી કર્મ સિદ્ધાંત પર મુસ્તાક ઉકિત અનુસાર શ્રીપાલકુમાર તરી પાર રહી આત્મિક જરિવતા દાખવી પરિ- ઊતરે છે. ગુંચવાયેલા કકડા પરથી પડદો સ્થિતિમાં આણેલ ૫૯. દરમીઆન ઉચકાતાં સૌ સારા વાના થાય છે. પુનઃ શ્રીપાલની માતુશ્રીનું આગમન. કેઢી વરની સ્વજન-મેળાપમાં પ્રવેશ બીજે પૂર્ણ સાચી દશાની જાણુ. મયણાની માતાનો થાય છે. આમાં કુમારની પ્રતિભા મધ્યાલે હર્ષ. આખરે પ્રજાપાલ રાજવીની સાન પહોંચે છે. ઠેકાણે આવી અને બાજી સુધરી ગઈ. યુવાન હૃદય આટલાથી સંતોષ નથી
એક રીતે કહીએ તો ચરિત્રને એક પામતું તેમ હજુ બાપીકું રાજ્ય પાછું પ્રવેશ અહીં સુખપૂર્વક પૂર્ણ થાય છે. મેળવવાની વાત બાકી રહેતી હોવાથી એમાં નાયક શ્રી પાલકુંવર હોવા છતાં કથાનાયક શ્રી પાલ મંત્રશક્તિના જોરે-દેવમહત્તા મયણાસુંદરીને ફાળે સેંધાય છે. સાનિધ્યના પ્રતાપે પ્રગતિની કૂચ ચાલુ એકાએક એક બનાવથી શ્રીપાળકુમારની રાખે છે. કૌતુક નિહાળતા સર્વત્ર વિજય દેશાટન કરી ભાગ્ય અજમાવવાની વૃત્તિ મેળવત, રાજકુંવરીઓના પાણિગ્રહણ જોર પકડે છે અને તે એકાકી નીકળી કરતે લગભગ વર્ષની મર્યાદાના પ્રાંતપડે છે. ભૃગુકચ્છથી સાર્થવાહ ધવલને ભાગે આવી પહોંચે છે. માતુશ્રી અને
