________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
તટસ્થતા અને પોતાને વિષે અચળ શ્રદ્ધા અહીં દબાયેલા હોય તેના પ્રત્યે સદભાવ અને કરૂણુનું. બરાબર દેખાય છે.
જ નિર્મલ ઝરણ સતત વહેતું રહેવું જોઈએ એવી
ભગવાન મહાવીરની ભાવના હતી. મહાશતકના જમાલિ તે ઠીક પણ પ્રભુ શું પ્રિયદર્શનાને
જીવનને એક જ પ્રસંગ એ વિષે બસ થશે બોલાવીને એની આંખમાં આછું આંજણ ન આંજી શકત? મેર જેમ પીંછથી શોભે તેમ રાજગૃહીમાં એ વખતે મહાશતક નામને જમાલિ પણ પ્રિયદર્શના જેવી આર્યા અને બીજી શ્રાવક રહેતે હતે. ધનવૈભવ તે પારવગરને હજારેક સાધ્વીઓના સંઘ સમુદાયથી શોભતું હતું, પરંતું એને એક એવી ભાર્યા મળી હતી હતો. પ્રિયદર્શન જે જમાલિનો પક્ષ મૂકી દે કે જે મહાશતકને ઘડી વાર પણ નિરાંતે બેસવા તે પણ એને મદત્તર મેળો પડે. ભગવાને નહાતી દેતી. એ સ્ત્રીએ પોતાની છ-છ શેક્યાના ધાર્યું હોત તે પ્રિયદર્શનાને જરૂર સમજાવી ખૂનથી હાથ રંગ્યા હતા, અખાદ્યપેયને તે શક્ત. પણ ઘણું કરીને કેાઈની ઉપર અજુગતું એને કંઈ હિસાબ જ નહતિ. મહાશતક જેટલો દબાણ લાવવાની. પ્રભાવમાં આંજી નાખવાની વૃતી, સંયમી, સહનશીલ હતો તેટલી જ તેની વાત ભગવાનને નહિ રુચતી હોય. જે ભૂલે ભાર્યા, સ્વછંદી, દુષ્ટ અને અધમ હતી. પડયે છે તે પોતાની મેળે નવા બોલપાઠ શીખીને મહાશતક મેટે ભાગે પિતાની પૌષધશાળામાં જ માળામાં પાછો આવે એવી જ ઉદાર નીતિ રહીને ધર્મધ્યાનમાં દિવસ-રાત વિતાવત, એમણે સ્વીકારી જણાય છે.
એક વખત એની પેલી સ્ત્રી જાણે રક્ત
પિપાસુ રણચંડી હોય તેમ છૂટા કેશ સાથે એ ભ. મહાવીરના દીય અને ગાંભીની એક પૌષધશાળામાં આવી કોઈ પણ કુલવધૂ આય અનેખી ભવ્યતા આ આખા પ્રસંગ ઉપર છવાઈ નારીને ન શોભે એવાં વેણ બોલવા લાગી. ગઈ છે. પ્રિયદર્શના જમાલિ તરફના પક્ષપાતને મહાશતક ગમે તે તપસ્વી, પણ માનવી હતા. લીધે મૂળ માર્ગ છેડી ગઈ હતી છતાં સ્ત્રી- એને પોતાની સ્ત્રીના આવા દુર્વતનને લીધે જાતિના સ્વભાવ કે નબળાઈ વિષે નિરાશાને ખીજ ચડી. એણે માત્ર એટલું કહ્યું કે : “ તું એકેય ઉદ્દગાર નથી ભગવાને કાઢ. બુદ્ધદેવે નરકગતિની અધિકારિણી થશે.” એટલે કે તારા ભિક્ષણ સંઘની સ્થાપના કર્યા પછી આનંદને ભાગ્યમાં નરકની યંત્રણ છે. એકવાર કહેલું કે સ્ત્રીઓ સંધમાં પ્રવેશી છે એટલે હવે આપણે સંપ્રદાય બહવાર નહિ કેઃ
ગણધર ગૌતમના સાંભળવામાં આ વાત હજાર વર્ષ ટકવાને હશે તો માંડ પાંચસો વષ આવી. એમણે ભગવાનને એ હકીકત કહી. ટકશે.” બુદ્ધદેવની આ વાણીમાં ભારોભાર
ભગવાને ગૌતમ મારફત મહાશતકને કહેવરાવ્યું નિરાશા ભરી છે. પ્રિયદર્શનાને સંભારીને
કે “કોઈ પણ શ્રાવકે એવાં અનિષ્ટ અને ભગવાને આવી વાત નથી ઉચ્ચારી.
અપ્રિય વચન નહી કહેવાં જોઈએ.” આખરે
મહાશતકને, પિતાની સ્ત્રીને કહેલાં આકરાં વેણ તે કાળ ને તે સમયમાં સ્ત્રી જાતિની માટે પ્રાયશ્ચિત કરવું પડયું. જે દુબળ છે. જે અવગણના, અવમાનના બહુ સામાન્ય ને દુષ્ટ છે. જે મેહાંધ છે તેને સબળ કે સાધક સ્વાભાવિક વાત ગણાતી. પુરુષની સમોવડી તે ઉપર શાંતિ, દીર્ય, ક્ષમાને સૌથી અધિક હકક બની જ શકે નહિ એ સિદ્ધાંત વજાલેપ જેવો પહોંચે છે. ભ. બની ચૂક્યું હતું, પરંતુ જે દુર્બલ હોય,
(ક્રમશ)
૨૮]
આત્માનંદ-પ્રકાશ
For Private And Personal Use Only
