________________
૧૩૬
આરાધનાને માર્ગ પ્રથમ નક્કી કરવું જોઈએ. આપણે જે મેળવવું છે તે નક્કી થયા વિના આપણું પ્રવૃત્તિ બળવતી બનતી નથી.
આપણું ઉદ્દેશ અને સાધ્યમાં આપણી જેટલી પ્રીતિ–ભક્તિ, તેટલી બળવતી પ્રવૃત્તિ સાધ્યને માટે થઈ શકે છે. તેથી અધિક થઈ શકતી નથી.
જે માણસને આદર્શ પૈસા છે, તે માણસ પિતાને દેશ, ઘરબાર, સગાંવહાલાં, મિત્રે અને કુટુંબને મૂકી યુરેપ—અમેરિકા નથી જતો ? જાય છે, કારણ કે તેને આદર્શ પસે છે.
એ વાત ખરી કે કેટલાક પરિપૂર્ણ આદર્શને તે જ ભવમાં ન પણ વરે; તથાપિ તેમના પુરુષાર્થ અને પુણ્ય મુજબ ડેઘણે લાભ તે હાંસલ કરે જ છે.
તે જ પ્રમાણે શાસ્ત્રમાં જે વિધાન કર્યું હોય, તેને બરાબર સમજી, તેના ઉપર પ્રીતિભક્તિ કેળવી, બળ-વીર્ય ગોપાવ્યા વિના પ્રવૃત્તિ આદરવામાં આવે તે સાધ્યના કેટલાક અંશેને પ્રાપ્ત કરતાંકરતાં એક કાળે પરિપૂર્ણ આદર્શને પહોંચી શકાય. એ રીતે પ્રથમ આદર્શને નક્કી કરી સામાયિકની પ્રવૃત્તિમાં પ્રવેશ કરે જોઈએ.
વિધ્રા, સિદ્ધિ અને વિનિયોગ:
આત્મ-સમભાવની પ્રાપ્તિમાં મિથ્યાત્વ એ જ મોટામાં મોટું વિન છે. જેમ-જેમ સાધક એના ઉપર વિજય મેળવતે જાય છે, તેમ-તેમ આત્મિક ગુણો પ્રગટતા જાય છે.
સામાયિકની ક્રિયાને અર્થ અને પછી તેને ભાવ જેમ જેમ પ્રાપ્ત કરતા જવાય છે, તેમ તેમ વિદને સહેજે દૂર થઈ જાય છે. એ દૂર થતાંની સાથે જ સિદ્ધિ પ્રાપ્ત થાય છે. સિદ્ધિ પ્રાપ્ત થતાંની સાથે સાધકના આત્મામાં જે સામ પિતાને પ્રગટ થયાં છે, તે જગતના અન્ય જીવોને પણ પ્રાપ્ત થાય તેવી ભાવ-દયા પ્રગટે છે.
