________________
'पंचण्हमणुव्वयाण'मित्यादि, अनु-सम्यक्त्वप्रतिपत्तेः पश्चाद् यद्वाऽणूनि-महाव्रतापेक्षया लघूनि व्रतानि अणुव्रतानि, प्रथमव्रते तेषां पञ्चानां मूलगुणभूतानां, तथा तेषामेव यानि विशेषगुणकारणानि दिग्वतादीनि त्रीणि गुणवतानि तेषां, तथा शिष्यस्य सपादविंविद्याग्रहणवत् पुनः पुनरभ्यसनीयानि चत्वारि सामायिकादीनि शिक्षाव्रतानि तेषां चातिचारानाश्रित्य, यद्वाऽतिचरणं, शेषशापका प्रागुक्तवत् , तत्राणुव्रतानि गुणव्रतानि च प्रायो यावत्कथितानि, शिक्षाव्रतानि पुनरित्वरकालिकानीत्यष्टमगाथार्थः॥८॥
दया
मानि चत्वारि सामायाणकारणानि दिग्वतादीन हातापेक्षया लघूनि व्रतानि आ
कबत् निर्देश इति प्रथममणुनतमा हि २४३ विधः स्याद्, यतमा करणकारणाणुमइता
'पढमे अणुव्वयंमी'त्यादि, प्राणिवधो हि २४३ विधः स्याद्, यतः-"भूजलजलणानिलवणवितिचउपंचिंदिएहिं| नव जीवा । मणवयणकायगुणिया हवंति ते सत्तवीसत्ति ॥१॥ इक्कासीई सा करणकारणाणुमइताडिया होइ । सच्चिअ नातिकालगुणिया दुन्नि सया हुंति तेयाला ॥२॥” अन्यथा वा प्राणिघातो द्विविधः, उक्तञ्च-"थूला सुहुमा जीवा संकप्पारिंभओ अ ते दुविहा । सावराहनिरवराहा साविक्खा चेव निरविक्खा ॥३॥” अस्या व्याख्या-स्थूला-द्वीन्द्रियादयः सूक्ष्माश्चात्रैकेन्द्रियाः पृथ्व्यादयः पञ्चापि बादराः, न तु सूक्ष्मनामकर्मोदयवर्तिनः सर्वलोकव्यापिनः, तेषां वधाभावात् , स्वयमायुःक्षयेणैव मरणात् , अत्र च साधूनां द्विविधादपि वधान्निवृत्तत्वादिशतिविशोपका जीवदया, गृहस्थानां स्थूलप्राणिवधान्निवृत्तिर्न तु सूक्ष्मवधात् , पृथ्वीजलादिषु सततमारम्भप्रवृत्तत्वादिति दशविशोपकरूपमर्द्ध गतं, स्थूलपाणिवधोऽपि द्विधा-सङ्कल्पत आरम्भतश्च, तत्र सङ्कल्पान्मारयाम्येनमिति मनःसङ्कल्परूपाद्यो जायते तस्माद्गृही निवृत्तो नत्वारम्भतः, कृष्याद्यारम्भे द्वीन्द्रियादिव्यापादनसम्भवात् , अन्यथा च शरीरकुटुम्बनिर्वाहाभावात् , एवं पुनरर्द्ध गतं, जाताः पञ्च विशो
Jain Educat
For Private & Personel Use Only
SHArjainelibrary.org
