Page Text
________________
लोकप्रकाशे विति स्वयं ज्ञेयं। संक्रान्ते द्विखभावेषु, राशिष्व न कल्पते। एकस्या अप्यभिमुखं, सदनं दिक्चतुष्टये ॥३९॥ वाकिरले
३१ सर्ग अथ दक्षिणपाोपपीडं सुप्तस्य वास्तुनः । नागस्य स्याच्छिरः १ पृष्ठं २, पुच्छं ३ कुक्षि ४ यथाक्रमम् ॥ ४॥ वास्तुरचना चक्रिखरूपं
| भाद्रादिमासत्रितये, दिक्षु पूर्वादिषु क्रमात् । मार्गादिमासत्रितये, दिक्षु स्युदक्षिणादिषु ॥४१॥ फाल्गुनादि॥४७९॥
ये तु स्युर्दिक्षु ते पश्चिमादिषु । ज्येष्ठादिषु निषूदीच्यादीनां चतुष्टये दिशाम् ॥ ४२ ॥ कर्त्तव्यो वास्तुनः । | कुक्षौ, प्रथमं खननोद्यमः । यथा स्यात्सुखसंपत्तिर्वैपरीत्ये विपर्ययः ॥ ४३ ॥ तथोक्तं-"शिरः खनेन्मातृपितृन्नि-1 हन्यात्, खनेच पृष्ठे भयरोगपीडा। पुच्छं खनेत् स्त्रीशुभगोत्रहानिः, स्त्रीपुत्ररत्नान्नवसूनि कुक्षी ॥४४॥" इति वास्तुनो दिगनियमः । विदिग्नियमं त्वेवमाहुः-"ईशानादिषु कोणेषु, वृषादीनां त्रिके त्रिके। शेषाहे-1 राननं त्याज्यं, विलोमेन प्रसर्पतः॥ ४५ ॥ यदा च मुखमैशान्यां, नाभिराग्नेयगा तदा । पुच्छं भवति नैर्ऋत्यां, वायव्यां मुत्कलं शुभम् ॥४६॥" एवं च-वृषादौ मुखमैशान्यां, सिंहादी वायुकोणके । वृश्चिकादौ च नैर्ऋत्यां,181 कुम्भादौ हुतभुग्दिशि ॥४७॥ वृषादौ वायवी श्रेष्ठा, सिंहादौ नैती त्रिके । वृश्चिकादौ शुभाऽऽग्नेयी, तथै-18 शानी घटादिषु ॥४८॥ इति खातारम्भः॥अथ वास्तुनि भागाः स्युर्देवतानां पृथक् पृथक् । भागानां स्वामिनः ।। २५ पञ्चचत्वारिंशत्सुराः स्मृताः ॥४९॥ तत्र भागाश्चतुःषष्टिः, पुरे नृपगृहेषु च । एकाशीतिः शेषगृहे, शतं | ॥४७९॥ प्रासादमण्डपे ॥५०॥ तथोक्तं सूत्रधारमण्डनकृतवास्तुसारे-"चतुःषष्ट्या पदैर्वास्तु, पुरे राजगृहेऽर्चयेत् । एकाशीत्या गृहे भागशतं प्रासादमण्डपे ॥५१॥ ईशः १ पर्जन्यो २ जये ३ न्द्रौ ४, सूर्यः ५ सत्यो ६ भृशोज
Jain Education
a
l
For Private Personel Use Only
ainelibrary.org
(O
| SR No. | 600118 |
| Book Title | Lokprakash Part_3 |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Vinayvijay |
| Publisher | Devchand Lalbhai Pustakoddhar Fund |
| Publication Year | 1932 |
| Total Pages | 350 |
| Language | Sanskrit |
| Classification | Manuscript |
| File Size | 19 MB |