________________
लोकप्रकाशे
२४ सर्गे नरलोकबहिर्भागे
॥२९९॥
|२०
पासे हंति रायहाणीओ।सोलस दकिखणपासे सोलस पुण उत्तरे पासे ॥१॥” इत्यादि भगवतीतृतीयशता
कुण्डलगिष्टमोद्देशकवृत्तौ । एवं च परितो भाति, कुण्डलोदः पयोनिधिः। तं कुण्डलवरो द्वीपः, परिक्षिप्याभितः रिः तत्संस्थितः॥३॥ स्यात्कुण्डलवरोदाब्धिस्ततो द्वीपः स्थितोऽभितः। कुण्डलवरावभासस्तन्नामाग्रे पयोनिधिः॥४॥ ख्याविचाअग्रे शङ्काभिधो द्वीपः, शङ्कवाद्धिपरिष्कृतः। ततः शङ्कवरो द्वीपस्ततः शहवरोऽम्बुधिः ॥५॥ द्वीपस्ततः। शवरावभास इति विश्रुतः। स विष्वगञ्चितः शवरावभासवार्धिना ॥६॥ ततोऽग्रे रुचकद्वीप, एष चाष्टादशो भवेत् । त्रिप्रत्यवतारमतेऽन्यथा द्वीपस्त्रयोदशः ॥७॥ अरुणादीनां द्वीपसमुद्राणां त्रिप्रत्यवतारश्च जीवाभिगमसूत्रवृत्त्यादौ सविस्तरं स्पष्ट एव, जीवाभिगमचूर्णावपि-"अरुणादीया दीवसमुद्दा तिपडोयारा यावत्सूर्यवरावभास' इत्युक्तमिति ज्ञेयं, संग्रहणीलघुवृत्त्यभिप्रायेण त्वयं रुचकद्वीपोऽनिश्चितसंख्याकोऽपि, जंबूधायइ पुक्खरेत्यादि संग्रहणीगाथायां 'रुणवायत्ति' पदेनारुणादीनां त्रिप्रत्यवतारस्य सूचितत्वात् , कुंडल-17 वरावभासात्परं संख्याक्रमेणानभिधानाच, तथा च तद्ग्रन्थ:-"एतानि च जम्बूद्वीपादारभ्य क्रमेण द्वीपानां नामानि, अत ऊध्वं तु शङ्कादिनामानि यथा कथंचित, परं तान्यपि त्रिप्रत्यवताराणी"त्यादि, जम्बूदीपप्रज्ञप्सिवृत्ती तु एकेनादेशेन एकादशे द्वितीयादेशेन त्रयोदशे तृतीयादेशेन एकविंशे रुचकद्वीपे इत्युक्तमिति ज्ञेयं, जीवसमासवृत्तौ तु ईक्षुरससमुद्रादनन्तरं नन्दीश्वरो द्वीपः ८ अरुणवरः ९ अरुणावासः १० कुण्डलवरः ११ शंखवरः १२ रुचकवरः १३ इति, अनुयोगद्वारचूर्ण्यभिप्रायेण त्रयोदशो रुचकवरः, अनुयोगद्वारसूत्रे
१९॥
२८
Scene
JainEducationalitional
For Private & Personal Use Only
ainelibrary.org