________________
क्षमा रत्नीयावर्युपेता
श्री.
पिण्डनियुक्ति
खमगाइ कालकज्जाइएसु पुच्छिज्ज देवयं कचि । पंथे सुभासुभे वा पुच्छेजह दिव उवओगो॥५२॥
देवताक्षपकादिभिः कोऽपि कालकार्य-मरणरूपं तदादिप्रयोजनेषु सत्सु काचिद्देवतां पृच्छेत् , पथिविषये शुभाशुभे काश्चन II पिण्डोदेवतां पृच्छेत् , एष दिव्य उपयोग इति ॥ ५२ ॥ अथ नवानां पृथ्वीकायादीनां व्यादिसंयोगे मिश्रं द्रव्यपिण्डमाह
पयोग अह मीसओ य पिंडो एएसिं चिय नवण्ह पिंडाणं। दुगसंजोगाईओ नायवो जाव चरमोत्ति ॥ ५३॥
अर्थतेषामेव नवानां पिण्डानां व्यादिसंयोगात्मिको मिश्रद्रव्यपिण्डो ज्ञातव्यः, तथा हि-पृथ्वीकायोऽकायश्चेति द्विकसंयोगे प्रथमो भङ्गः, पृथ्वीकायतेजस्काय इति द्वितीयः, एवं षट्त्रिंशत् , तथा त्रिकसंयोगे चतुरशीतिः, चतुष्कसंयोगे षटविशं शतं, पञ्चकसंयोगेऽपि तथैव, षट्कसंयोगे चतुरशीतिः, सप्तकसंयोगे षट्त्रिंशत् , अष्टकसंयोगे नव, नव(क)संयोगे एकः, सर्वसङ्कथया भङ्गानां पञ्चशतानि व्यधिकानि, एतेषां च भङ्गानामानयनाय करणगाहा-" उभयमुहं रासिद्गं हिद्विल्लानंतरेण भय पढमं । लद्धह रासिविहि(भ)त्ते तस्सुवरि गुणित्तु संजोगा ॥१॥" अस्या अक्षरार्थ:-इह नवानां पदानां संयोगे भड़ा आनेतुमभिप्रेतास्ततस्तावत्प्रमाणौ द्वौ राशी उभयमुखौ स्थाप्येते, स्थापना चेयम्-२२३६५६४६१, अत्र एकस्योपरि यो नवकोऽनेन नवभङ्गा द्रष्टव्या:, न च तत्र करणगाथाया व्यापार, व्यादिसंयो(गभङ्गानयनायेव तस्याः प्रवृत्तत्वात, ततोऽधस्तने राशौ पर्यन्तवर्तिन एककस्यानन्तरेण द्विकलक्षणेनोपरितनराशौ प्रथमाई नवकरूपं भजेत् , ततो लब्धाः सार्धाचत्वारा, तेन सार्द्धन चतुष्केणाधोराशिना उपरितने प्रथमाके विभक्ते लब्धेन तस्य द्विकलक्षणस्योपरितनमङ्कमष्टकरूपं
॥११॥
Jain Education Intel
For Private & Personel Use Only
www.jainelibrary.org