________________
आषाढभुतिदृष्टान्तः।
(गृहे)प्रतिदिवसमागन्तव्यं, ततो गतः स्वीपाश्रयमापाढभूतिः, विश्वकर्मणा साधुस्वरूपं कुटुम्बस्य कथितं, दुहितरौ च शिक्षितेयथा भवदायत्तो भवति तथाऽवर्जनीयः साधुरिति, अथ सदागमनेनाषाढभूतेस्ताभ्यां मनाक्षोभश्चके, प्रोक्तं च परिणीयास्मान भोगान भुक्ष्वेति, अत्रान्तरे चारित्रावरणकर्मणा गलितगुरूपदेशः साधुराह-मव्यं, परं गुरुसमीपे लिङ्गं विमुच्य समागच्छामि, इत्युक्त्वा गतो गुरुसमीपे,-"दीहरसीले परिपालिऊण विसएसु वच्छ ! मा रमसु । को गोपयम्मि बड़ा उयहि तरिऊण बाहाहि ॥१॥" इत्यादि वाक्यगुरुभिः शिष्यमाणोऽपि निजकम्मेणा चित्तपरावर्त कथयन् लिङ्ग मुक्त्वा पश्चातकृतपादचारो-कथमेतेषां गुरूणां सेवा पुनः प्राप्स्यामीती चिन्तयन् नटगृहं गतो, विश्वकर्मा प्राह-महाभाग ! तवायत्ते द्वेऽप्यम कन्यके, ततो द्वेऽपि परिणीते, नटेनोक्तं य इदानीमपि गुरुं स्मरति, स उत्तमस्तत एतश्चित्तावर्जनार्थ नित्यं मद्यपानरहिताभिभवतीभिर्भाव्यमिति, आषाढभूतिश्च स्वकलया नटानामग्रणीर्जातः, लमते च सर्वत्र प्रभृतं द्रव्यादि, अन्यदा राजा समादिष्टा नटा:-अद्य निर्महेलनाटकं कार्यमिति, सर्वेऽपि नटाः स्वां स्वां युवति .गृहे मुक्त्वा राजकुलं गताः, आषाढभृतिभार्याम्यामपि निःशकत्वादासवपानं चक्रे, तेन विगतचेतने विवस्ने द्वितीयभूमौ सुप्ते तिष्ठतः, अथ राज्ञः परराष्ट्रदतागमनादनवसरे नटानां पश्चादागमनं जातं, आषाढभूतिः स्वभार्ये तथाविधे दृष्ट्वा विरक्तोऽहो मे मृढतेति निर्गतो गृहाद, दृष्टो विश्वकर्मणा, ज्ञात इङ्गितादिभिः, ततः सत्वरं निजदुहितरावुत्थाप्य निर्भर्त्सयति, प्रोक्तश्च-अथ यदि निर्वर्तयितुं शक्नुथ तर्हि निवर्तयेथा, नो चेत् प्रजीवनं याचवमिति, ततस्ताम्यां संवृत्तात्मभ्यां बहुक्तोऽपि यावन्न रज्यते तावत्ताभ्यामूचे-यद्येवं तर्हि प्रजीवनं देहि, येन पश्चादपि युष्मत् प्रसादेन जीवामः, तत एवं भवत्विति दाक्षिण्यानिवृत्तः, ततः कृतं भरतचक्रवर्तिचरित
in Educati
o
nal
For Private Personal Use Only
www.jainelibrary.org