________________
अध्यात्म
परीक्षा वृ०
॥२१॥
DOOOOOO0000000000000000G
स्थिताया वस्तुत्वान्नचेदेवमङ्करजननस्वभावं बीजं प्रागेवाङ्करं जनयेत्, सहकारिलाभालाभाभ्यां हेतोः कार्यजननाजनने उपपत्स्येते इति चेन्न सहकारिचक्रानन्तर्भावेन विलक्षणबीजत्वेनैवाङ्करहेतुत्वौचित्यात्, क्षणभङ्गकल्पनायाः फलमुखत्वेनादोषत्वाद् , न च सहकारिचक्रस्यातिशयाधायकत्वं त्वयापि कल्पनीयं तदपेक्षया तत्कार्यजनकत्वकल्पनमेवोचितमितिवाच्य, पूर्वपूर्वक्षणानामेवोत्तरोत्तरतादृशक्षणजनकत्वात् उपादानोपादेयभावनियमेनैवातिप्रसङ्गभङ्गात् ।न च चरमक्षणरूपबीजस्यापि द्वितीयादिक्षणरूपाङ्कराजनकत्वाद्व्यक्तिविशेषमवलम्ब्यैव हेतुहेतुमद्भावो वाच्योऽन्यथा व्यावृत्तिविशेषानुगतप्रथमादिचरमपर्यन्ताङ्करक्षणान् प्रति व्यावृत्तिविशेषानुगतानां चरमबीजक्षणादिकोपान्त्याङ्कुरहेतुत्वे कार्यकारण तावच्छेदककोटावेकैकक्षणप्रवेशाप्रवेशाभ्यां विनिगमनाविरहप्रसङ्गात्तथाच तज्जातीयात् कार्यात् |तजातीयकारणानुमानभङ्गप्रसङ्ग इति वाच्यं, सादृश्यतिरोहितवैसादृश्यानां बीजादीनामनुमानसंभवात्, प्रयोज्यप्रयोजकभावभङ्गस्यैव विपक्षबाधकतर्कस्य जागरूकत्वात् । एतेनावहेरपि धूमसंभवसंभावनापि निरस्ता, सामग्र्या इवातिशयस्य फलोन्नेयत्वादेवं च कुर्वत्त्वबीजत्वयोर्विरुद्धयोरपि समावेशे क्वचिदपि विरोधासिद्धेर्गतमनुपलब्धिलिङ्गकेन विपक्षे बाधकाभावेन च गतस्वभावलिङ्गकेनापीति परास्तम् , उक्तरीत्या विशिष्यप्रयोज्यप्रयोजकभावे दोषाभावाद्। व्यवहारनयात्तु बीजमिव पृथिवीपाथःपवनादिकमप्यङ्करहेतुर्नियमतोऽन्वयव्यतिरेकानुविधानादन्यथा तत्र प्रवृत्त्यभावप्रसङ्गाच्च, नह्यकुरोत्पत्तिमनुपलभ्य प्रागेव बीजादौ तदनुगुणमतिशयमुपलभ्य कश्चित्प्रवर्त्तते, कचित्कार्यानुगुणमतिशयमुपलभ्यान्यत्रापि तत्सादृश्यप्रतिसन्धानात् । संभावनयैव प्रवृत्तिरितिचेन्न, स्वभावत एव तदुत्पत्तिसंभावनया
COOOOOOOOOOOOOOOOOOO
॥२१॥
JaDEmasat
For Private
Personal Use Only
Www.jainelibrary.org