Page Text
________________
રાખ્યા છે. આ ખાવડાના બળે હું મા શટલા રળી શકું છું. એ રાટલામાં મને મહુ જ મીઠાશ લાગે છે.’
‘ભાઈ તને શું કહું?” આટલુ ખાલતાં ખેલતાં વેપારી ગદ્ગદ થઈ ગયા. અને થેલીમાંથી એક હજારનું મંડલ કાઢી એના હાથમાં મૂક્તા કહ્યું:
કલ્યાણુ : ઓગષ્ટ ૩૭૯
એક દિવસ અપેારના સમયે ખાનુ એક ગામથી ખીજે ગામ જઈ રહ્યો હતા. રસ્તામાં એણે એક પાકીટ જોયું. અંદર ખાલીને જોયું તા હીરામાતીના દાગીના, પાકીટને પહેરણુ તળે સંતાડીને બાજુના ગામના મુખી પાસે આન્યાઃ માટાભાઇ, રસ્તામાંથી મને આ પાકીટ જડ્યું છે. આ ગામમાંથી કોઈનું ખાવાયુ છે??
‘લા ભાઈ, આટલું હું પ્રેમથી આપું છું.' અરે ગાંડાભાઇ, જો મારે લેવા જ હાત
આ સત્તરસત્તર હજાર કેમ ના દ્વેત ? મારે એમાંથી એક પૈસા પણ ન ખપે’ આટલુ કહીને ખેડૂત પોતાનું ફાળીયું માથા પર ગાઠવતા પેાતાના ઘર ભણી ચાલી નીકળ્યા. વેપારી તા સજળ નયને ખેડૂતને વંદી રહ્યો. સમાજમાં પૈસાને બદલે ચારિત્રને મહત્ત્વનું સ્થાન આપવું હશે તે શિક્ષણક્ષેત્રે ખાનુ તેા પાકીટ લઈને ત્યાંથી ભાગ્યા અને
અલ્યા ગાંડા, જેનું ખાવાયું હશે એનુ ખરું. આપણે અન્ને સરખે ભાગે વહેચી લઇએ. કયાં કોઇ જાણવા બેઠુ છે?’ મુખીએ કહ્યું. મુખીની ખારા કાપરા જેવી દાનત જોઈને
અતિમહવના ફેરફાર કરવા પડશે. કુમળી વયથી જ બાળકામાં એ સ`સ્કાર રેડવા પડશે, કે ચારિત્ર એ જ આપણી અમૂલી મૂડી છે. બાળક પાસે એવાંએવાં દૃષ્ટાંતે રજૂ કરવાં પડશે કે જેમાં માળકાને ચારિત્રનુ
ગામને ચારે આવીને બેઠા. બેચાર એકઠા ર્યા અને વાત કરી. ત્યાં તા ખેંચાર ઘેાડેસ્વાર ત્યાં આવી ઊભા રહ્યા અને પૂછ્યું: અમારા રાણીસાહેબનું પાકીટ રસ્તામાં પડી ગયું છે કાઈના હાથમાં આવ્યું છે?'
મહત્ત્વ સમજાય.
ખાનુ ઊભા થયા અને કહ્યું: હા, ચાલા મારી પાસે છે. મને જડયું છે?
ખાનદાન ખાતુ મુસા અસલ ધેારાજીના, જાતે ખાજા, માળપણમાં ખૂબ જ ગરીબ. મા દળણા દળીને જીવનનિભાવ કરે. નાના ખાનુ માના કામમાં મદદ કરે, સાથેસાથે ભણે પણ ખરે, સમય મળે ત્યારે કોઇની ખેપ કરે. એ વખતે આજના જેવી ટપાલ નહિ. આથી વેપારીએ એક ગામથી ખીજે ગામ ચિઠ્ઠીએ મેકલાવે. આ કામને ખેપ કહે. એક ચિઠ્ઠી દીઠ એકાદ આના મળે.
પાકીટમાં છે શું?” મુખીએ પૂછ્યું. છે તેા હીશમેાતીના દાગીના. જેતુ ખાવાયું હોય તેને આપી દઇએ.’
ઘેાડેસવારો સાથે ખાનુ ગયા અને ખાત્રી કરીને રાણી સાહેબને પાકીટ આપ્યું. રાણીએ પેાતાના દાગીના ગણી લીધા અને ઇનામરૂપે કાંઇક આપવા માંડયું ત્યારે ખાનુએ કહ્યુઃ ખાનદાનીનુ ઇનામ તા ખુદ્દા આપે છે.'
પંદરસોળ વષઁની ઉમરે ખાનુ મુંબઇમાં નાકરી માટે ગયા. એક ભલા વેપારીએ પેાતાને ત્યાં પેટવરાણિયે નાકરીએ રાખ્યા,
| SR No. | 539236 |
| Book Title | Kalyan 1963 08 Ank 06 |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Kirchand J Sheth |
| Publisher | Kalyan Prakashan Mandir |
| Publication Year | 1963 |
| Total Pages | 186 |
| Language | Gujarati |
| Classification | Magazine, India_Kalyan, & India |
| File Size | 24 MB |