Page Text
________________
ર૧૭
પ્રમુખ છે. મેહનલાલ દલીચંદ દેશાઈનું ભાષણ અનુસરી જીવન વિતાવવાનું છે. એ નીતિ તે આપણું તૈયાર થયેલી પ્રકટ થવી જોઈએ; જૈન પરિભાષા દર્શનના સંસ્થાપક મહાપુરૂષે પ્રબોધેલો આદર્શ છે. બરાબર સમજાય તે માટે જૈન પારિભાષિક મેષ તેમાં વિશ્વાસ રાખવો એ શ્રદ્ધા છે અને એ બહાર પડવો જોઈએ; આપણું ગુજરાતી સાહિત્યમાં શ્રદ્ધાને અનુસરતું જીવન રચવું એનું નામ “ચારિરય છે. એવો સંપૂર્ણ ગ્રંથ પ્રકાશમાં લાવવો જોઈએ કે જે
ગૃહસ્થાચાર શું છે તે શીખી લેવું જોઈએ. એક જ ગ્રંથના વાંચનથી જિજ્ઞાસુ જૈન દર્શનનાં માર્ગાનુસારીના ૩૬ ગુણ, શ્રાવકના ૨૧ ગુણ અને રહસ્યને એગ્ય રીતે સમજી શકે; તત્વાર્થ સૂત્ર, તથા - બારાત, ગૃહસ્થધર્મ-દિનચર્યા, રાત્રિ ચર્યા આદિ કર્મ ગ્રંથના અને અનેકાંતવાદના સિદ્ધાંતનું એકજ
વ્યવહાર ધર્મ-આદિ ગૃહસ્થ જીવનને ઉત્કૃષ્ટ બનાવ- ગ્રંથમાં સરળ રીતે સ્પષ્ટીકરણ થાય તે જળ તત્ત્વ વાના માર્ગ છે. તેથી ન્યાય-નીતિ-દયા-મૈત્રી આદિ જ્ઞાનના અભ્યાસીઓનો માર્ગ ઘણે સરળ થઈ પડે. ભાવનાઓને વિકાસમાં લાવી આત્માને નિર્મળ કરી સંસ્કૃત અને પ્રાકૃતમાંના ધાર્મિક સાહિત્યનો પ્રચલિત શકાશે–મન વચન કાયાથી થતા કઈ પણ અનર્થોથી લોકભાષામાં વિસ્તાર થવો ઘટે, અને સાથે સંસ્કૃત બચી શકાશે અને જગત પ્રત્યેના ઉપકારધર્મ અને ખાસ કરી શાસ્ત્રભાષા પ્રાકૃતિને ઉદ્ધાર કરવો ઘટે. આચરી શકાશે.
વ્યાવહારિક કેળવણી, આપણે સર્વેએ દર્શનેન્નતિ માટે જે કરવાનું આપણી કોમમાં લખી વાંચનારની સંખ્યા ઠીક છે તે એ જ છે કે આપણે આપણા પિતાથી શરૂ છે. ૨૫ ટકા લગભગ ગણાય પણ અંગ્રેજી શિક્ષણ આત કરી આગળ વધવું જોઈએ. આપણે પોતે લેનારની સંખ્યા એક હજારે લગભગ ૨૦ ની છે સર્વ પ્રણીત દર્શનના સિદ્ધાંતને લક્ષીને જીવન એટલે બે ટકા જ છે. આપણે અંગ્રેજી એટલે રાજગાળવું જોઈએ અને એ પ્રકારના ચારિત્ર વડે જ : ભાષા વગર કામ ચલાવી શકીએ અને આગળ વધી બીજાનાં મન ઉપર આપણું દર્શનની મહત્તા અને શકીએ તેમ નથી. મુસાફરીમાં, નેકરીમાં વૈદું ગરવની છાપ પાડવી જોઈએ. દર્શનનો પ્રભાવ વકીલાતમાં, ટપાલ તારમાં એ ભાષાનું જ્ઞાન બીજી રીતે પડશે નહિ. આપણા પૂર્વના મહાપુરૂષોએ જરૂરનું થઈ પડ્યું છે એટલું જ નહિ પણ આજે જૈન દર્શનને એ પ્રકારેજ સતેજ, વીર્ય અને સબળ વેપાર કરતાં કે ખેડતાં અંગ્રેજી જ્ઞાનની પહેલી જરૂર બનાવ્યું હતું અને આજે પણ દર્શનેન્નતિને એજ પડે છે. આ સંજોગોમાં માતૃભાષાના જ્ઞાન સાથે ક્રમ છે.
અંગ્રેજી ભાષાનું જ્ઞાન લગભગ દરેક માણસે મેળવવું ધાર્મિક કેળવણી આપણાં સંતાનોને આ ક્રમ જરૂરી છે, અને તે ઉપરાંત ધંધાનું જ્ઞાન પણ મેળપર ધાર્મિક શિક્ષણ આપવું જોઈએ. સમ્યગ્દર્શન, વવું આવશ્યક છે. આ માટે જુદી શાળાઓ, મિડલ સમ્યજ્ઞાન અને સમ્યક ચારિત્ર એ ધર્મ છે તેથી કે હાઇસ્કુલ જૈને માટે ખાસ અલગ ઉધાડવા કરતાં સમ્યજ્ઞાન વિના ચારિત્ર એ મિથ્યાચારિત્ર છે અને સરકારી કે રાષ્ટ્રીય નિશાળેને લાભ લેતા જનવિસંસારના પરિભ્રમણનું કારણ છે. શુદ્ધ ચારિત્ર સમ ધાર્થીઓ માટે સર્વ જાતની બીજી સગવડતાઓ કરી જવા માટે શુદ્ધ જ્ઞાનની પ્રથમ જરૂર છે. ભાવ વગર આપવી એ વધુ હિતકર અને લાભદાયક છે. તે ક્રિયા ફલદાયક થતી નથી. પૂજા, સામાયિક, પ્રતિક સગવડો પૂરી પાડવા માટે ફી બેડિંગ સ્કૂલો, કે મણ આદિ આવશ્યક ક્રિયાઓ તેના હેતુ બરાબર શ્રી મહાવીર જૈન વિદ્યાલયની પદ્ધતિ પ્રમાણે “લોન સમજીને વિધિ સાથે ભાવપૂર્વક કરવામાં આવે તે સિસ્ટમ” પર બેડિંગે સથાપી શકાય યા સ્કાલરશિપ તેનું સંપૂર્ણ ફલ મળે છે. વ્યાવહારિક શિક્ષણ પણ ધર્મ આપી શકાય. ભાવનાથી સુશોભિત, ભવ્ય અને પ્રશંસનીય બને છે. સાંગલીમાં આપમાંના બંધુઓએ એકબડિંગ સ્કૂલ
આ ધાર્મિક શિક્ષણ યથેષ્ટ મળે તે માટે બા સં. ૧૯૭૦ માં સ્થાપી ને ૧૯૭૫ સુધી ચાલ્યા પછી પગી ધાર્મિક વાંચનમાળાએ વિદ્વાનોના હાથથી કેટલાક નજીવા મતભેદે કાર્યકારી મંડળમાં પડતાં બંધ
| SR No. | 536265 |
| Book Title | Jain Yug 1926 Ank 05 |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Mohanlal Dalichand Desai |
| Publisher | Jain Shwetambar Conference |
| Publication Year | 1926 |
| Total Pages | 53 |
| Language | Gujarati |
| Classification | Magazine, India_Jain Yug, & India |
| File Size | 6 MB |