________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
અંક ૬ ઠ્ઠો ]
શ્રી પ્રશ્નસિંધુ લવા લાયક, હુકમ કરવા લાયક ) Bષક (હુકમ કરનાર ) ભાવ ન હોવાથી તેઓ અહમિદ્ર કહેવાય. ૮૦
૮૧. પ્રશ્ન-પાંચ હરિવર્ષ ક્ષેત્રના ને પાંચ રસ્યક ક્ષેત્રોના મનુષ્યોનાં સંસ્થાન વગેરે કેવાં હોય ? - ઉત્તર—તેમનાં ૧-સંસ્થાન સમચતુરસ્ત્ર, ૨--સંઘયણ વર્ષભનારા, ૩બે પલ્યોપમનું આયુષ્ય, ૪-શરીરની ઊંચાઈ બે ગાઉની, પ–બબ્બે દિવસના આંતરે ભજન કરનારા, ૬-તેમને ૧૨૮ પૃષ્ઠ કુરંડક હોય. ૭–તેઓ ચેસ દિવસ સુધી અપત્યનું પાલન કરે. કહ્યું છે કે—“રિવારHU, આ૩vમા સારमुस्सेहो ॥ पलिओवमाणि दोणि उ, दोषिण उ कोसुस्सिया भणिया ॥ १ ॥ छट्टस्स य आहारो, चउसद्विदिवाणि पालणा तेसि ॥ पिटुकरंडाणसयं, अट्ठावीस મુળગવું એ ૨ શ” એમ શ્રી ક્ષેત્રસમાસ વગેરે માં જણાવ્યું છે. ૮૧
૮૨. પ્રશ્ન-પાંચ દેવકુરુતે પાંચ ઉત્તરકુરુના મનુષ્યનાં સંસ્થાન વગેરે કેવાં હોય?
ઉત્તર—પાંચ દેવકુરુ ક્ષેત્રના, ને પાંચ ઉત્તરકુરુક્ષેત્રના મનુષ્યોનાં સંથાનાદિની બીના આ પ્રમાણે જાણવી. ૧–સંસ્થાન સમચતુરલ્સ, ૨-જીરૂષભનારાચ સંઘયણ, ૩-ત્રણ પલ્યોપમનું આયુષ્ય, ૪-ત્રણ ગાઉ જેટલી શરીરની ઊંચાઈ, પ-૨૫૬ પૂર્ણ કડક, ૬-ત્રણ ત્રણ દિવસને આંતર ' આહાર, ૭-ગણપચાશ દિવસ સુધી અપત્યનું પાલન. કહ્યું છે કે–“ોડુ વિ મgયાतिपल्लपरमाउणो तिकोसुच्चा ।। पिट्रिकरंडसयाई, दो छप्पण्णाई मणुयाणं ॥१॥ सुसमसुसमाणुभावं, अणुभवमाणाणऽवञ्चगोवणया | अउणापण्णदिणाई, अट्टमभ
૪માદા ૨ ” વિશેષ બીના શ્રી જીવાભિગમ સૂત્ર ટીકા, બ્રહક્ષેત્ર માંસવૃત્તિ વગેરેમાં જણાવી છે. ૮૨
૮૩. પ્રશ્ન–અંતર્દીપના મનુષ્યને કયું સઘયણ હોય ?
ઉત્તર–વર્ષભનારા સંઘયણ હેમચ. કહ્યું છે કે–“તે જ મનુથા વજ્ઞfમનારાયંદનન” એટલે તે તદ્વીપના મનુષ્ય વાર્ષભનારાશ સંધયણવાળી જાણવા. ૧-વજીરૂષભનોરા, ૨-રૂષભનારા, ૩-નારા, ૪-અર્ધનારા, પ-કીલિકા, ૬-છેવટું. આ છે ભેદમાં પહેલા નંબરનું બહુ જ મજબૂત સંઘયણું વજીર્ષભનારીચ કહ્યું છે.
૮૪. પ્રશ્ન-તે અંતર્દીપના મનુષ્યોને સંસ્થાન કર્યું હોય ?
ઉત્તર-૧-સંમચતુરન્સ સંસ્થાન, ૨-ન્યોધપરિમંડલ સંસ્થાન, ૩-સાદિ સસ્થાન, ૪-વીમન સંસ્થાન, પ-કુજ સંસ્થાને, ૬-હેડક સંરથાન. આ છે ભેદમાં પહેલું સમચતુરન્સ સંસ્થાને અતદ્વીપના મનુષ્યને હાય. જેની ચારે બાજુનું માપ એક સરખું હોય તે સમચતુરન્સ સંસ્થાન કહેવાય. વિશેષ ઓખીના શ્રી લોકપ્રકાશાદિમાં જણાવી છે. ૮૪
(ચાલુ)
For Private And Personal Use Only