________________
Shri Mahavir Jain Aradhana Kendra
www.kobatirth.org
Acharya Shri Kailassagarsuri Gyanmandir
-----
શ્રીમદ્ ચિદાનંદજી મહારાજ કૃત પદ, ર૬૯ તત્ત્વદષ્ટિથી વિચારતાં આત્મામાં રૂ૫ રેખ-વર્ણ બંધ રસ સ્પર્શ–તેમજ મુદ્રા ભેખ પ્રમુખ ઘટતાં જ નથી. કેમકે આત્માનું સ્વરૂપ એથી વિલક્ષણજ છે, એમ તત્ત્વજ્ઞાનવડે વિચારી જોતાં સમજાશે. જે તન મન અને વચનીની વર્ગણાઓ તેમજ તેના વ્યાપાર છે તે પરપુગલિક વસ્તુ છે અને આત્માનું સ્વરૂપ તે તેથી વિલક્ષણ એટલે તન મન અને વચનથી ન્યારું જ છે. ૩
આત્માના શુદ્ધસ્વભાવમાં લગારે પણ વિભાવ–પર પરિણતિમાં પ્રવેશ ઘટતું નથી તેમ છતાં મેહ અજ્ઞાનના જોરે યુરપરિણતિવડે જીવ વિધ વિધ કલેશ સહે છે. તે કલેશથી મુકત થવા પ્રયત્ન કર એ નિજ કર્તવ્ય છે. તે પ્રયત્ન કેવી રીતે કરવા ચગ્ય છે તે શ્રીમાન ચિદાનંદજી જણાવે છે. ૪
અંતરમાં નિશ્ચયસાધ્યનું સ્વરૂપ સમજી તે સાધ્ય સામેજ દષ્ટિ સ્થાપી રાખી નિશ્ચિત સાધ્યને સિદ્ધ કરવા માટે કાયાથી સર્વજ્ઞ ભગવાને બતાવેલ વ્યવહાર જે મહાશયે સેવે છે તે ભવસાગરને સુખે પાર પામે છે–પામી શકે છે. પરંતુ જે મુગ્ધ જી નિશ્ચય નિશ્ચય પિકરી તેની પ્રાપ્તિમાટે કરવા ગ્ય વ્યવહારની ઉપેક્ષા થા અનાદર કરે છે તે બાપડા ઉભય ભ્રષ્ટ થઈ ભવસાગરમાંજ ફળે છે, તેવા મુગ્ધજનેનું વર્તન લગારે અનુકરણ કરવા યોગ્ય નથીજ. સમર્થન શ્રીમાન યશવિજયજી મહારાજ પણ એમજ કહે છે કે, “નિશ્ચય દૃષ્ટિ દ ધરીની, ને ચાર; पुन्यवंत ते पामशेजी, जवसायरनो पार.
જ્યારે સર્વ જ્ઞાનિઓને એજ સિદ્ધાંત છે કે આત્માનું શુદ્ધ સ્વરૂપ (જેવું સિદ્ધ ભગવાનનું છે તેવું) લક્ષમાં રાખીને પ્રગટ પ્રાપ્ત કરવા માટે સર્વજ્ઞ પુરૂએ જે જે સાધન નિર્માણ કરેલાં છે તે તે સાધનો તનમન અને વચનની શુદ્ધિથી સેવી જેમ બને તેમ જલદી નિશ્ચિત સાધ્યની નજદીક જવું. એ જ્ઞાની પુરૂષને સનાતન માર્ગ સદાય સે વવા આરાધવા ગ્ય છે. વળી શ્રીમાન્ ઉપાધ્યાયજીએ કહ્યું છે કે,
For Private And Personal Use Only
