________________
Regd. No. MH, it?
ક
પ્રબુદ્ધ જેન’નું નવસંસ્કરણ વર્ષ ૩૪ : અંક: ૨૧
મુંબઇ, માર્ચ ૧, ૧૯૭૩, ગુરુવાર વાર્ષિક લવાજમ રૂા. ૭, પટા માટે શિલિંe :
tી ચુંબઈ જૈન યુવક સંતું પાક્ષિક મુખપત્ર
ટક નકુલ ૯-૪૦ પૈસા
** * * *
*
*
*
*
તંત્રી ચીમનલાલ ચકુભાઈ શાહ
ન
કરવા ઈચ્છે છે થઈ નથી.
છે. રાષ્ટ્રીય પરિસ્થિતિ દર વર્ષે સંસદના અંદાજપત્ર સત્રના પ્રારંભે રાષ્ટ્રપતિ સહકારથી કામ લેવાય તે દુષ્કાળને પહોંચી વળીએ. પણ આ જ સંસદસભ્યોને ઉધન કરે છે તેમાં રાષ્ટ્રની પરિસ્થિતિનું અવ- ખામી છે. કેન્દ્ર સરકાર આવા સહકાર લાવવામાં હજુ સુધી સફળ લેકન કરે છે અને સંસદની બેઠકમાં સરકાર શું કાયદાએ કરવા ઈચ્છે છે તેની જાહેરાત કરે છે. આ વર્ષે, તા. ૧૯ ફેબ્રુઆરીએ સંસદની લાંબા ગાળાની આર્થિક યોજનાઓમાં સરકારના બે મુખ્ય બેઠક શરૂ થઈ ત્યારે, રાષ્ટ્રપતિએ કરેલા પ્રવચનમાં દેશ સમક્ષ પટેલ મુદ્દાઓ છે–પંચવર્ષીય યોજના અને જાહેર ક્ષેત્રનું વિસ્તૃતીકરણ– આર્થિક પ્રશ્નોને ઉલ્લેખ કરી, તેના ઉકેલ માટે સરકાર મેટા ઉદ્યોગો અને જીવનની જરૂરિયાતની વસ્તુઓને વેપાર સરકાર શું પગલાં લઈ રહી છે તેને નિર્દેશ કર્યો છે તેમ જ હસ્તક રાખવાના. કોલસાની ખાણાને વહીવટ સરકારે હસ્તગત વિદેશ સાથેના સંબંધે કેવા પ્રકારના છે તે જણાવ્યું છે. પ્રવ- કર્યો છે. સરકારને દાવે છે કે જાહેર ક્ષેત્રને વહીવટ ખાનગી ક્ષેત્ર ચનના અંત ભાગમાં રાષ્ટ્રપતિએ કહ્યું છે કે “જ્યારે જ્યારે દેશને કરતાં હજાર ગણા સારે છે. રાષ્ટ્રપતિએ કહ્યું છે કે સમાજવાદના ગંભીર કટોકટીને સામને કર પડે છે ત્યારે આપણી રાષ્ટ્રીય ધ્યેયની સિદ્ધિ માટે વધુમાં વધુ આ બધું જરૂરનું છે. અને આંતરરાષ્ટ્રીય નીતિની યુથાર્થતા તેમ જ આપણા આતંત્ર, હકીકતમાં ઔદ્યોગિક ઉત્પાદન ઘટયું છે. અનેક કારણોએ આપણી Institutions ની અને પ્રજાની બુનિયાદી તાકાત "મજૂરને પૂરો સહકાર સાંપડયો ની. શિક્ષિતેની વધતી બેકારી પુરવાર થયાં છે. મને ખાતરી છે કે આપણી વર્તમાન મુસીબતે ગંભીર ચિન્તાનું કારણ છે. ' ટૂંક સમય માટે છે અને તેને પાર કરશે અને વધારે સંગદિત અને આધિક નીતિના વિવાદમાં ઉતર્યા વિના, એક હકીકત સ્પષ્ટ શકિતશાળી બનીશું. આ પડકારને ઝીલવા આપણે સ્પષ્ટ દષ્ટિ અને છે કે પ્રજમાં નિરાશાનું વાતાવરણ છે તેને ઉત્સાહમાં ને પલટાવીએ એક દયથી કામ કરવું પડશે.”
ત્યાં સુધી આ મુસીબતને રામને સળતાપૂર્વક કરી શકીશું નહિ - રાષ્ટ્રપતિને આ આશાવાદ સાચે પડે એમ આપણે ઈરછીએ. આ નિરાશાનું એક મુખ્ય કારણ રાજકીય પક્ષો અને રાજકીય પણ સખેદ સ્વીકારવું પડે કે પ્રજામાં એ વિલ અને શ્રદ્ધા આગેવાનીમાંથી પ્રજાનો ઊડી ગયેલો વિશ્વાસ છે. તેમની પ્રમાણિકતામાં એક વર્ષ પહેલાં હતાં તેટલાં દઢ અત્યારે રહ્યાં નથી. આપણી પ્રજાને સકારણ વિશ્વાસ નથી. તેમનાં વાર્થ અને સત્તાઆંતરરાષ્ટ્રીય નીતિ એકંદરે યુથાર્થ છે એમ કહી શકાય. પ્રજામાં લાલસાથી કેટલી હાનિ થઈ શકે તે આંધ્રમાં જે બની રહ્યું છે બુનિયાદી તાકાત છે એ પણ ખરું છે. પણ જે મુશીબતે રને તે બતાવે છે. આંધ્રની બાબતમાં રાષ્ટ્રપતિનું-સરસ્કારનું-વલણ પડકારોને રાષ્ટ્રપતિએ ઉલ્લેખ કર્યો છે અને જે ગંભીર આર્થિક તેમ જ નરમ, દેખાય છે. રાષ્ટ્રપતિએ કહ્યું છે કે હિંસાને માર્ગ છોડી દે રાજકીય કટેકટી સર્જાઈ રહી છે તેને પહોંચી વળવા રાફડો.ર અસર- એટલે વાજબી તોડ કાઢીશું. આંધનું વિભાજન નહિ જ થાય કારક પગલાં લઈ રહી છે અથવા રસરકારની આર્થિક નીતિ આ એવું મક્કમતાથી કહ્યું નથી. કટોકટીને ટૂંક સમયમાં પાર કરી શકશે એમ કહેવું મુશ્કેલ છે.
આંધમાં શાસક કોંગ્રેસે વરિષ્ઠ મંડળને આદેશ સ્વીકાર્યો દેશની ગરીબાઈ ઝટ હટી જાય એમ કઈ નહિ કહે; પણ જે નથી. અાં અને તેવાંગણ બન્ને વિસ્તારના અલગતાવાદીઓ નવી સમસ્યાઓ પેદા થઈ છે તેને પણ પહોંચી વળવા આપણે ઈન્દિરા ગાંધી પ્રત્યે વિશ્વાસ જહેર કરે છે, પણ તેમનું ધાર્યું થાય તે જ. કટિબદ્ધ છીએ તેમ નહિ કહેવાય. વધતી જતી મેઘવારી, આસ- ઈન્દિરા ગાંધીનાં ઉચ્ચારા બતાવે છે કે તેઓ પણ અકળાયાં છે. માને ચડતા ચીજવસ્તુના ભાવે, ફુગાવો અને પરિણામે પગાર- શાસક કોંગ્રેસની મોટી બહુમતી કેન્દ્રમાં અને રાજયમાં છે તે છે, વધારાની માગણીઓ, કાળા બજારનું વાતું નાણું, લાંચરુશવત- પણ ભાવ નથી, એકતાં નથી. આધતા અલગતાવાદને દ્રમુકનો બારી-આ બધાં અનિષ્ટો વધતાં રહ્યાં છે. તેને અંકુશમાં લાવવામાં ટેકો છે. ઉત્તર પ્રદેશમાં ચૂંટણી નજીક આવે છે ત્યારે એક ચિન્તાકઈ સફળતા મળી નથી. અનાવૃષ્ટિને કારણે અન્ન-ઉત્પા- જનક ચિહ્ન એ જણાય છે કે શાસક કોંગ્રેસ મુસલમાનોને તેમના દન ઘટયું છે અને કેટલાક રાજ્યોમાં દુષ્કાળ છે. પણ કેટલાંક રાજમાં મત મેળવવા ઉત્તેજન આપે છે અને મુસ્લિમ લીગ કે બીજા સારે પાક છે અને કુશળતાથી અને ઝડપથી પગલાં લેવાય કોમી બળે માથું ઊંચું છે. કેન્દ્રના મંત્રીમંડળમાં ફેરફાર કર્યો તેમાં તે અનાજની એટલી અછત નથી કે એ ભૂખે મરવું પડે. પણ મુસલમાનોને વધારે સ્થાન મળ્યું છે. ઘઉં અને ચોખાને જથ્થાબંધ વેપાર સરકારે પોતાના હસ્તક શાસક કોંગ્રેસ, જૂની કોંગ્રેસ જેવા જ વિરોધી બળાને શંભુમેળે કરવાને નિર્ણય કર્યો છે. પણ વહીવટી વ્યવસ્થાને અભાવ અથવા છે. તેથી ઉદ્દામ અથવા ડાબેરી વાતો ઘણી થાય છે પણ ગાજયાગેરવ્યવસ્થાને કારણે મુસીબતો વધશે એવો ભય છે. રાષ્ટ્રપતિએ તેમના મેહ વરસે નહિ એવું છે. સ્થાપિત હિતેની જડ ઊંડી છે. શાસક પ્રવચનમાં કહ્યું છે કે છત અને અછતવાળા વિસ્તારો વચ્ચે ખરેખર કોંગ્રેસની વર્તમાન નેતાગીરી સાચી ફાતિ માટેનું માનસ, શકિત
. પ્રજમાં
બનાવે છે. અને કહ્યું છે કે હિંસા
અને કશી નથી કે લાફા પાન અથવા