Prabuddha Jivan 1964 Year 25 Ank 17 to 24 and Year 26 Ank 01 to 16

SR No.: 525949
Original Sutra Author: N/A
Author: Parmanand Kunvarji Kapadia
Publisher: Mumbai Jain Yuvak Sangh
Publication Year: 1964
Total Pages: 276
Language: Gujarati
Classification: Magazine, India_Prabuddha Jivan, & India
File Size: 36 MB

Page 16

૧૮૨
પ્રબુદ્ધ જીવન
તા. ૧૬-૧-૬૪
એક અપંગનું ઉર્ધ્વ આરહણ . ચેથા “આંતરરાષ્ટ્રીય અપંગ માનવદિન” નિમિત્તે અમદાવા- કરીને મારી કઈ ઉમ્મીદેની રોનક નિહાળવા હું આ વિશ્વમાં આવી દના અપંગ માનવમંડળ તરફથી યોજવામાં આવેલી એક નિબંધ- ચઢયો છું! હા, મારા મૃતવત થયેલ ખંડિત સ્વપ્નનો ભંગારનો ભાર હરીફાઈમાં ભાઈ સેમ્યુઅલ ઈ. બારૈયાએ રજૂ કરેલ નિબંધને સર્વ- વેંઢારી મારે માટે તે હવે ભટક્વાનું જ નિર્માયું છે. વિધાતાને દ્વાર શ્રેષ્ઠ તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યા હતા અને તે નિબંધ તે જ મંડળની
ધા નાખવાની અનેકાનેક નામરજી હોવા છતાં મારે તે તેની આગળ સ્મરણિકા (સોવેનીર)માં પ્રગટ કરવામાં આવ્યા હતા, જે તેમાંથી ઉધૂત કરીને નીચે આપવામાં આવે છે.
અશ્રુસભર નયનોએ એ જ વિનવણી કરવી પડે છે કે, હું મારા સામાન્ય રીતે શરીરથી અપંગ માનવી મનથી પણ અપંગ
જીવનના દાતાર! જેમ બને તેમ જલદીથી મને આ દુનિયા પરથી હોય છે અને સમાજનો તે હંમેશાં એશિયાળો બનીને પોતાનું
ઉઠાવી લે; પરંતુ મારી જીંદગીમાં તું મને અશ્રુઓને ભંડાર ન ભરી જીવન વ્યતીત કરી છે અને સમાજ કેવળ દયાથી પ્રેરાઈને તેના
આપીશ. જો તારે મને અમૃત જ આપવું હતું તો શીદને અંદર તરફ ટુકડા નાખીને તેને જીવાડે છે. આ દયામણી પરિસ્થિતિના
વિષ મેળવ્યું. જો તારે મને જીંદગી જ આપવી હતી તે જીંદગીની
સાથે અપંગતા શા માટે આપી? અને જો તે મને અપંગતા આપી પ્રતિકારરૂપે આજે મુંબઈ, અમદાવાદ જેવા મોટા શહેરોમાં
તો સાથે સાથે વધુ સમાન કઠોર દિલ શા માટે ન આપ્યું કે, Fellowship of the physically handicapped અથવા તે જેથી મારા જીવનમાં થયેલ અપંગતાનો એ કારી ઘા હું જીરવી શકું. અપંગ માનવમંડળ જેવી સંસ્થાઓ ઊભી કરવામાં આવી છે, ખરેખર, અપંગ મનુષ્યને તે નારીહૃદય કરતાં પણ એટલું કોમળ જયાં આવાં અપંગ ભાઈ-બહેનોને જદા જુદા પ્રકારના ઉદ્યોગ
હદય આપ્યું છે કે, જરા સરખી ટકોરથી તેના હૃદયને અવર્ણનીય
કારી ઘા લાગી રહે છે. શીખવવામાં આવે છે અને તેના પરિણામે તેઓ પોતાના નિર્વાહ
માતા-પિતા, ભાઈ-બેન, સગાં-સ્નેહી, બધાં જ છે, પરંતુ જોગું અને કોઈ કોઈ કિસ્સાઓમાં એથી પણ ઘણું વધારે કમાતા અપંગતાને કારણે જેમને પિતાનાં ગણી શકું એવા કોઈ જ નથી. થાય છે, સ્વાશ્રયી બને છે, શિયાળાપણાના દૈન્યથી મુકત
તો પછી જીવીને પણ શું કામનું? બહેતર છે કે, સ્વહસ્તે મૃત્યુને થાય છે, દેહે અપંગ છતાં મનના પુરા ર.પંગ બને છે અને સ્વત્વના
આધીન થવું. જે માર્ગને દુનિયા પાડી અને કાયરતાને ગણી રહી
છે તે માર્ગને આત્મહત્યાના માર્ગને-અપનાવો. - પૂરા ભાનપૂર્વક સમાજમાં મુકતપણે વિચરતા થાય છે. પ્રસ્તુત નિબં
બીજો હફતે ધમાં આવી કોઈ સંસ્થાના અવલંબન વડે દેહથી અપંગ હોવા છતાં
પરંતુ, અરે, આ શું? મારા અંતરમાં આ શાને ઉલ્કાપાત મનથી અપંગ બનેલા એવા એક યુવાનનું હૃદયસ્પર્શી નિવેદન છે, મચી રહ્યો છે? હૃદયના ઊંડાણમાંથી આ કોનો કોમળ ધ્વનિ માર. જે નીચે આપવામાં આવે છે.
તંત્રી.), આંતરિક કર્ણપટ પર અથડાઈ રહ્યો છે? ખરે જ મારો અંતરાત્મા - સરજનહારે સર્જેલ આ સૃષ્ટિમાં પશુ પ્રાણીઓની સાથે
મને કંઈક કહી રહ્યો છે. શું કહી રહ્યો છે? વિશાળ જનસમુદાય પણ પોતાનું અલાયદું અસ્તિત્વ ભોગવી
“અરે કાયર! શાને લીધે તું તારી જીંદગી ઉપર આટલો ખફા રહ્યો છે, બાહુબળ અને બુદ્ધિબળ વડે આખી સૃષ્ટિ ઉપર સત્તા
થયો છે? શું તારી અપંગતાને કારણે ? કોણે તને કહ્યું તું અપંગ છે? ચલાવી રહ્યો છે, સરજનહારે ઘડેલ સુડોળ અને સેહામણા દેહ
અપંગતાને ખરો અર્થ શું તું જાણે છે? દૈહિક અપંગતા એ વડે સંસારની ઉત્તમોત્તમ ચીજોને ઉપભોગ કરી રહ્યો છે, પરંતુ
અપંગતા નથી. જડ, કાર્યહીન અને શુદ્ર જીવન જીવનાર મનુષ્ય જ સાથે સાથે આ વિશાળ માનવમહેરામણમાં એક એવો પણ અલ્પ
ખરા અર્થમાં અપંગ છે. નહિ કે તારા જેવા ભાવનાશાળી પરંતુ
દેહમાં અપંગ એવા નવયુવાને! શું તું એમ સમજે છે કે, અપંગ વર્ગ પિતાનું જીવન વ્યતીત કરી રહ્યો છે કે જેની પાસેથી સંસારનાં
મનુષ્ય એટલે હેતુહીન અને આદર્શ હીન? ના, ના, એ તારી ભયંકર સુખ ભોગવવાનો હક્ક છીનવી લેવામાં આવ્યો છે, જેને દુનિયા
ભૂલ છે. શું તું ઉપરની વાતને અસત્ય અસંભવિત સમજે છે? ‘અપંગ’ ના સંબંધને બિરદાવે છે.
તે જા નું સાબરમતીને તીરે વસેલા એ મહાન પાટનગરમાં, અને અપંગતાની મારા જીવન પર તે ગંભીર અસર થયેલી જ છે.
ત્યાં જઈને નિહાળ ત્યાંનાં 'અપંગ માનવમંડળ'ને, અને નિહાળ અહિ હું ખુદ મારી પોતાની જ અપંગતાની મારા જીવન પર થયેલી તેનાં વિદ્વાન મંત્રીશ્રીને અને રસમજ કે, દેહમાં અપંગ હોવા છતાં અસર ત્રણ હપતામાં વર્ણવી રહ્યો છું. પછી તમે તેને અપંગતાની .
હેતુ અને આદર્શની આરાધના વડે સિદ્ધિનાં સપાને ચઢવામાં અસર કહો કે, આત્મકહાણી કહે કે સત્ય બીના કહો.
તે પ્રથમે છે. તું પણ તેઓશ્રીની માફક તારા ભાવિને ઉજજવળ ': ' , ' પહેલે હફતે
બનાવવા માગતા હોય તે તારી કાયરતા ત્યજીને, તારા કાર્યક્ષેત્રને અત્યાર સુધીમાં ઘણી યે વ્યકિત મારા મુખેથી એ
લક્ષમાં લઈને વિશ્વમાં તારા જેવા ભાંગેલી – તૂટેલી પાંખોવાળા, શબ્દો તે શ્રવણ કરી ચૂકી છે કે,
એક જ ડાળ પર સહારો લઈ રહેલા તારા એ બધું-ભગિનીઓને __ आंसुभरी हमने जिंदगी हय पाई ।
સહાયરૂપ થઈ તારા હેતુઓ અને આદર્શો સિદ્ધ કર.
- ત્રીજો હફતે ईन्तजार करते हैं मौत न आई ।।
અને મારા એ અંતરઆત્માનાં સાદને ગ્રહણ કરીને, " ભોમિયા વિના ભમવાનાં મારાં એ ભવ્ય સ્વપ્ન ! સંસારની
અપંગ મનુષ્યો વચ્ચે વસીને અત્યારે હું અનેરી પ્રેરણાઓ પ્રાપ્ત કરી કેડીને હરિયાળી કુંજ બનાવી તે પર વિહરવાની મારા દિલની ઉમ્મીદો!
રહ્યો છે, જીંદગીને સફળતા અપાવવામાં જે દ્વારેને હું બંધ થયેલા અલગારી આલમમાં સદીઓથી જીર્ણ થયેલા ચીલાઆ ત્યજીને નવા
સમજ હતું, તે દ્વારે હવે ખુલી રહ્યાં છે અને એ ખુલી રહેલાં ચલાઓ દ્વારા નામ અમર કરી જવાની મારી મહત્ત્વાકાંક્ષાામા '
દ્વારની બાજુમાં ખડા થયેલા ભાવી આશાઓ રૂપી દ્વારપાળો મારું ' ટૂંકમાં કહું તો મારા જીવનને બધે જ આનંદ-ઉલ્લાસ-ઉમંગ
સ્વાગત કરી રહ્યા છે. જીંદગીને ખવાયેલે આનંદ-ઉમંગ હું * વિધાતાએ છીનવી લીધો છે, કારણ કે, હું અપંગ છું.
પુન: પ્રાપ્ત કરી રહ્યો છું. સિદ્ધિનાં રોપાને એક સાથે જ ચઢી , , ' મારા જીવનને વસુંધરાની કોમળ સેજ પર વિહરવા દેવાની જવાની મારી એ જૂનીપુરાણી નિષ્ફળ રીતરસમેને તિલાંજલિ I ! મારી બધી આશાઓનાં, મારા અરમાનેનાં, જાણે કે, વિધાતાએ આપીને, વારાફરતી એક પછી એક સપાને પર હું વિજયવાન
ટુકડે ટુકડા ન કરી નાખ્યા હોય ! જો ખુદ વિધાતાએ જ મારી બનતો જાઉં છું. દિલમાં ફકત એક જ તમન્ના છે કે, સિદ્ધિનાં અંતિમ - જીંદગીને આનંદ છીનવી લીધે, તે પછી વિધાતાને દ્વાર ધા
પાન પર પણ હું વિજયવાન નિવડું. નાખવામાં હાંસલ શું ભલા? ખેર ! વિશ્વમાં આવી ચડયે છું તે
પરંતુ, આ બધું કોના પ્રતાપે ? મારા જેવા જ એક મનુષ્યની
સરદારી નીચે હું મારી અપંગતાને પણ તે જ દિશામાં દેરી રહ્યો અથડાઈને—અટવાઈને આયખાની આ ખેપ ખેડી નાખ્યા સિવાય
છું કે, જે દિશામાં જવાથી દેહમાં અપંગ હોવા છતાં આત્મા સંપૂર્ણ ' ' બીજો કોઈ આર નથી. મારા જીવનમાં કેવળ કમબખ્તીનું દર્દ જ સપંગ, સુડોળ અને સ્વરૂપવાન બની રહે! ' છે. મને પિતાને પણ એ. ખબર નથી કે જીવનની નઠોર નફરત ,
- સેમ્યુઅલ ઈ. બારૈયા :