Prabuddha Jivan 1961 Year 22 Ank 17 to 24 and Year 23 Ank 01 to 16

SR No.: 525946
Original Sutra Author: N/A
Author: Parmanand Kunvarji Kapadia
Publisher: Mumbai Jain Yuvak Sangh
Publication Year: 1961
Total Pages: 250
Language: Gujarati
Classification: Magazine, India_Prabuddha Jivan, & India
File Size: 20 MB

Page 53

નર કલરવ
'
રા,
છે
સમાપ્ત
તા. ૧-૩- ૧ - પ્રબુદ્ધ જીવન
૨૧૭ જ્ઞાનપ્રાપ્તિનું કાર્ય હંમેશ આનંદપ્રદ જ હોય પાડી દીધી હતી. એઓ કહેતા કે જે આપણે આપણી * એવું બનતું નથી.
આસપાસના માણસેના સગુણ જોઈને તેમાં જ શ્રદ્ધા રાખીએ કેટલાક આધુનિક શિક્ષણશાસ્ત્રીઓનો મત એવો છે કે વિદ્યાથી તે જે સણોમાં આપણે શ્રધ્ધા સેવી છે તે જ સદગુણે પિતાની જાતે જ જ્યારે ભણવામાં રસ લેતા થાય ત્યારે જ એની આપણે પેદા કરી શકીશું. 'કેળવણું સૌથી વધારે સફળ બને છે, કેમકે પિતાનું કુતૂહલ આ સિદ્ધાંતની ઘણી વખત ચમત્કારી અસર થતી. જેમ્સ સંતોષવાની સાથે જ તે અભ્યાસને વિષય શીખી લે છે. આ પિતાના વિદ્યાર્થીઓ અને વિદ્યાર્થિનીઓમાં અમુક અમુક સગુણ વિચાર સાથે જેમ્સ પૂરા સહમત નથી.
જોઈ તેમનાં જીવનનાં સારા પાસાંને જ ધ્યાનમાં લેતા અને જેસે કહ્યું છે કે કેળવણીની બાબતમાં પ્રત્યેક ડગલે બાળકને જેમ્સને પિતાને માટે સારો અભિપ્રાય કાયમ જ રહે એ રસ જ પડવો જોઈએ એમ માનવું એ બેવકૂફી છે. માણસની છે કોય ભય છે એવી છે. માણસની રીતે જીવન જીવવાની તેઓ બધા કોશીષ કરતા.
' લડાયક વૃત્તિની પણ ઘણીવાર મદદ લેવી પડે છે. વિદ્યાર્થીને આંકને આગળના જમાના કરતાં આજના જમાનાને જેમ્સના પલાખાં ન આવડે તો તે માટે તેને શરમ લાગે એવું કરવું જોઈએ; આવા વિચારેની જરૂર ઘણી વધારે છે. ઉપરથી નીચે પડતી ચીજોની ગતિને નિયમ ન આવડે એને
જેમ્સના ઉપદેશનો મુખ્ય સાર એ છે કે માનવી. સંજોનીચું જોઈ જવું પડે એવું કરવું જોઈએ. વિદ્યાર્થીની લડાયક 'ગાને સ્વામી બની શકે છે; એ વંશપરંપરા કે વાતાવરણે પેદા વૃત્તિને તથા એના સ્વાભિમાનને ઉત્તેજિત કરવાની જરૂર આવે કરેલો ગુલામ બનવા સજો
કરેલો ગલામ બનવા મજા નથી .
નથી. હિંમત અને દઢતાપૂર્વક પ્રસગે રહે છે. એ વૃત્તિ ઉત્તેજિત થતાં અને પોતાની ક્ષતિઓ
પિતાની જાતને યોગ્ય રીતે કેળવી માણસ માત્ર પિતાની કાર્ય : માટે વિદ્યાથીને પોતાની જાત પ્રત્યે એક જાતનો આંતરિક
શકિતમાં જ વધારે કરે છે, એટલું જ નથી, પણ તેવી ગુસ્સો પેદા થતાં, તે મુશ્કેલીઓનો સામનો કરવા તે સજજ કેળવણી દ્વારા પિતાના સમગ્ર વ્યકિતત્વમાં ને ચારિત્ર્યમાં થઈ જશે. નૈતિક દૃષ્ટિએ આમ થાય એ ઉત્તમ વાત છે. આવી
આશ્ચર્યજનક પલટો પણ લાવી શકે છે. ' " રીતે વિદ્યાથીએ સામનો કરીને અભ્યાસમાં મેળવેલી સફળતા. એના ચારિત્ર્યની બાબતમાં પણ સુંદર પલટો આણી શકે છે.
મૂળ અંગ્રેજી: બ્રુસ શ્લેવિન '
- અનુવાદકઃ ભૂપેન્દ્ર બાલકૃષ્ણ ત્રિવેદી, વ્યવહારબુધ્ધિ અંગેની વિચારણા
શ્રી મુંબઈ જૈન યુવક સંઘની વાર્ષિક સામાન્ય સભા ફિલસુફ તરીકે જેમ્સ આપણને એમના વ્યવહાબુદ્ધિના સિદ્ધાન્ત (Pragmatism) માટે યાદ રહેશે. સંક્ષેપમાં આ ન) માટે યાદ રહેશે. સંક્ષેપમાં આ
શ્રી મુંબઈ જૈન યુવક સંઘની વાર્ષિક સામાન્ય સિધ્ધાન્ત નીચે મુજબ રજૂ કરી શકાય
સભા સંઘના કાર્યાલયમાં (૪૫-૪૭, ધનજી સ્ટ્રીટ) * સંપૂર્ણ સત્ય એક વખતે એક સાથે લાધતું નથી. જે કોઈ
ચાલુ માર્ચ માસની ૨૪મી તારીખ શુક્રવાર સાંજના અંતિમ સત્ય અસ્તિત્વમાં હોય તે તે આપણું ગ્રહણશક્તિથી પર હોઈ,
પ-૩૦ વાગ્યે મળશે. જે વખતે ' નીચે મુજબ કામકાજ આપણે એને માટે ઉહાપોહ કરી સચિન્ત બનવાની જરૂર નથી. હાથ ધરવામાં આવશે:સત્યની શોધ એ જ છે કે એ કાર્ય સાધક બને છે અને વિકાસને (ક) ગત વર્ષનો વત્તાંત તથા ઔડિટ થયેલા માગે માનવીને આગળ વધારે છે. કાર્યરત અને ઉદ્યમશીલ હિસાબ મંજૂરી માટે રજૂ કરવામાં આવશે. વ્યકિતને આ સિદ્ધાંત છે. એ સિદ્ધાંત અનુસાર બધા જ
(ખ) નવા વર્ષનું અંદાજપત્ર મંજૂરી માટે રજુ સંજોગે સાનુકૂળ થાય ત્યાં સુધી હાથ જોડી બેસી રહેવાની
કરવામાં આવશે. ' જરૂર નથી. કાર્યસિદ્ધિ માટે બધા જ સંજોગો સાનુકૂળ જ * * થવાનો સંભવ ઘણું જ ઓછા હોય છે. અત્યારે વખત ગુમાવ્યો (ગ) સંઘના અધિકારીઓ તથા કાર્યવાહક સમિતિના વગર તત્કાળ કાર્ય પાછળ મંડી પડે અને કસોટીના પ્રસંગે સભ્યની નીચે મુજબ ચૂંટણી કરવામાં આવશે:ન આવે તે પાર કરતાં તથા ભૂલ કરી તે સુધારતાં સુધારતાં
(૧) પ્રમુખ, (૨) ઉપપ્રમુખ, (૩) બે મંત્રીઓ, ' તમે સાચે માર્ગ લીધો છે કે કેમ તે જાતે જ શોધી કાઢે.
(૪) કેષાધ્યક્ષ, (૫) કાર્યવાહક સમિતિ માટે ' કોઈ પણ ધંધાને માટે લાંબા સમયની અને વિપુલ કેળવણી પંદર સભ્ય. આવશ્યક છે જ એવો સિદ્ધાંત જેમ્સ કદી સ્વીકાર્યો નથી. અમુક
(ઘ) હિસાબનિરીક્ષકની નિમણુક કરવામાં આવશે. આ પ્રમાણમાં માણસ તૈયાર થાય કે પછી સીધે સીધું ઝંપલાવવામાં
આ પ્રસંગે સંઘના સભ્યને વખતસર ઉપસ્થિત થવા અને આગળ વધતાં વધતાં શીખવાનું કામ ચાલુ રાખવામાં
વિનંતી છે. જેમ્સ માને છે. જેમ્સ જાતે વિશ્વવિખ્યાત માનસશાસ્ત્રી તથા ફિલસૂફ હતા, છતાં એમણે જાતે આ બેમાંથી એક પણ વિષયનું
છે. મંત્રીએ, મુંબઈ જૈનયુવક સંધ રીતસરનું શિક્ષણ લીધું નહોતું. એમણે જ એક વખતે કહેલું : તા. ક. સંઘના તેમ જ સંધહસ્તક ચાલતા શ્રી “હું ફિલસૂફી કઈ પાસે કદી શીખે નથી અને માનસશાસ્ત્રના મણિલાલ મકમચંદ શાહ સાર્વજનિક વાચનાલય અને વિષય ઉપર જે પહેલવહેલું પ્રવચન મેં સાંભળ્યું તે એ વિષય પુસ્તકાલયના હિસાબના ચેપડા તા. ૧૭–૩-૬૧ થી ઉપર મેં જાતે જ આપેલું વ્યાખ્યાન હતું.”
૨૪-૩-૬૧ સુધી (રવિવાર સિવાય) સંઘના કાર્યાલયમાં તમારા વ્યકિતત્વના સંદેશા વ્યકત કરે એવું જ સભ્યોના નિરીક્ષણ માટે ખુલ્લા રાખવામાં આવશે... જીવન જીવો
' વિશેષ વિનંતી કે ચાલું સાલનું આપનું સંઘના જેમ્સ પિોતે જેમ કરતા તેમ બીજ સે કોઈ પોતાના સભ્ય તરીકેનું લવાજમ આપે હજુ સુધીમાં ભર્યું ન તતવના પ્રશસ્ય અશાને પ્રગટ કરનારું જીવન જીવવાને હોય તે મોકલી આપશે અથવા વાર્ષિક સભાના સમયે જ પ્રયાસ કરે એવી આશા સેવતા: એ જાતની. એમણે ટેવ જ સાથે લેતા આવશે, , ,