________________
તા. ૧૬-૧૧-૨૧
• પ્રબુદ્ધ જીવન
વિલ્સન ડેમ પર્યટન મુંબઈથી નાસિકના રસ્તે ૮૮ માઈલના અન્તરે ઇગતપુરી ઘાટ પસાર કરતાં બેમાંની એક બસ ખેટકાણી. તેને રીપેર પસાર કર્યા બાદ ગેટી નામનું ગામ આવે છે ત્યાંથી જમણી કરવામાં અડધા પિણ કલાકને વિલંબ થયો. સાત-સાડાસાત બાજુએ ફંટાતા રસ્તે ૨૦ માઈલના અન્તરે એક વિશાળ વાગ્યે અમે કસારા પહોંચ્યા. આમ તો અશાડ સુદ ૧૩ ની સરોવર આવે છે. ચોતરફ આવેલા પહાડોની એક ખુલ્લી અજવાળી રાત હતી, પણ આકાશમાં વાદળ ચઢી આવ્યાં, બાજુએ લગભગ બે ફલંગ લાંબી અને આશરે ૧૭૨ ફીટ અને એક ખુણે વીજળી ચમકારા કરવા લાગી. બને બસ ઊંચી દીવાલ બાંધીને વિપુલ જલરાશિનો સંચય ધરાવતા વિલસન ડેમના રસ્તે આગળ વધવા લાગી, એ દરમિયાન લગભગ સરોવરનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું છે. આ દીવાલ અથવા આખે રસ્તે આછા આછા વરસાદ પડવા લાગ્યો. રાત્રીના જળબંધને “વિલ્સન ડેમના નામથી ઓળખવામાં આવે છે નવ સવા નવ વાગ્યે અમે વિલસન ડેમ પહેચા. અને આ સરોવર ‘લેઇક આર્થર હીલ’ના નામથી ઓળખાય અમે આજથી પણ પાંચ વર્ષ પહેલાં અહિં આવેલા ત્યારે છે. આ સ્થળ “ભંડારધારાના નામથી પણ જાણીતું છે. વીલ્સન અમને અહિં રાત્રી ગાળવા માટે બે બગલા મળેલો અને એ મુજબ ડેમની દીવાલમાંથી પાણીના નિકાલ માટે કોઈ ઠેકાણે ઉંચાણમાં અમે અહમદનગર પબ્લીક વકર્સ ડીપાર્ટમેન્ટને અરજી કરેલી તે કઈ ઠેકાણે નીચાણમાં એમ છ ઠેકાણે તદ્દન બાજુએ અને અમને રહેવા માટે બે “સુટ’ મળશે એવો જવાબ આવેલો. બાજુએ ત્રણ ત્રણ નળ મુકવામાં આવ્યા છે. અને જ્યાંથી જળને એ ઉપરથી અમે એમ માની લીધેલું કે પહેલાં મળેલા બે અવરોધ કરતી આડશ ઉંચી લેવામાં આવતાં ત્યાંની નળ- બંગલાઓ જ અમને મળવાના છે, પણ અહિં પહેચતાં માલુમ ત્રિપુટીમાંથી જેસભેર પાણી વહેવા માંડે છે. આ રીતે ધેધના પડયું કે અમને તે ઉપર જણાવેલ હોલીડે હોમના ત્રણમાંના આકારમાં પડતે જળપ્રવાહ નીચેના ભુતળ ઉપર પછડાયા બાદ એક બ્લેકમાં ઉપર જણાવ્યા મુજબના ડબલરૂમના માત્ર બે એક નદીના પ્રવાહને આકાર ધારણ કરે છે અને દૂર દૂર વહે સુટ જ મળેલા છે. આમાં એક ડબલ રૂમ રસને લગતી ગોઠવણમાં જાય છે. આ સ્થળ અહમદનગર તાલુકામાં આવેલ છે અને
રોકાય તે બાકીના એક ડબલ રૂમમાં પાંચ સાત જણાં તેને પાણીને ઉપયોગ આખા તાલુકામાં સ્થળે રથળે આવેલા
સમાય ત્યાં સે ભાઈ બહેનોને સમાવેશ શી રીતે કરે ? એક શેરડીના વાવેતરને પાણી પુરૂ પાડવા માટે કરવામાં આવે છે.
તે જ્યાં સાંજ લગભગમાં પહોંચવા ધારેલું ત્યાં રાત્રે નવ સવાનવે ઉપર જણાવેલા નદીપ્રવાહ આગળ જતાં એક ધના
અમે પહોંચ્યા, માથે આકાશમાંથી પાણી ટપકયા કરે અને આકારમાં આશરે બસે અઢીસે ફીટ ઉંડી એવી ખીણમાં
ત્યાં આ સમાચાર મળ્યા એટલે અમારી મુઝવણને પાર ન લવાય છે. આ જળકમાતને “રંધા ફસ'ના નામથી ઓળખ
ર. સદ્ભાગ્યે આગળથી અમે જે ચાર માણસે મોકલેલા વામાં આવે છે. આ રમણીય સ્થળે મુંબઈના લોકો રજાના
તેમના ધ્યાનમાં આ કઢંગી પરિસ્થિતિને ખ્ય લ આવેલ અને દિવસે ગાળવા માટે આવે છે.
તેથી ત્યાંના ઓફિસરને અમને મળેલા બે “સુટની બાજને વિલ્સન ડેમની. એક બાજુએ બે સરકારી બંગલાઓ
મોટો હોલ અમારી મંડળી માટે અલગ રાખવા સમજાવેલ. તે
હેલ અમુક મંડળી માટે રીઝર્વ રાખેલો તે ન આવે તે છે. બીજી બાજુએ ઊયાણમાં ‘હોલી ડે હોમ” એ નામ આપીને પ્રવાસીઓ માટે લાંબા ત્રણ ખ્યક બાંધ્યા છે. દરેક બ્લોકમાં
અમને અપવાને તે સંમત થયેલ. સદભાગ્યે અમારા આવતા વચ્ચે મોટો હોલ અને બને બાજુએ એક નાની અને એક મોટી
સુધી તે મંડળી આવી નહોતી અને હવે આટલા મોડા તે
આવવા સંભવ નહોતું તેથી તે હોલને અમને કબજે એમ ડબલ રૂમના ત્રણ ત્રણ “સુટ’–આવી તેની રચના છે.
મળે અને તે હલ અને તેની આગળની મોટી ઓશરી અને આ વિસન ડેમનું એક પર્યટન ૧૮૫૭ના જાન્યુઆરી
બાજુના બે ઓરડામાં અમે સાંકડે મોકળું ગોઠવાઈ ગયાં. આમ માસ દરમિયાન મુંબઈ જૈન યુવક સંધ તરફથી ગોઠવવામાં
અણધારી આફતને અણધાર્યો કામચલાઉ ઉકેલ આવ્યો અને આવ્યું હતું. એ વખતે માત્ર એક જ બસ રોકવામાં આવી
એમ છતાં જે અગવડ પડી તે એ ઉદાર ભાવે નીભાવી લીધી. ' હતી. આ વખતે એટલે કે ગત ઓકટોબર માસની ૨૧ તથા
અહિં પહોંચ્યા બાદ સૌથી પહેલું કાર્ય ભજન પતાવ૨૨મી તારીખેશની રવિએ-મુંબઈ જૈન યુવક સંધ તરફથી
વાનું હતું. રઈ કયારની તૈયાર હતી. ભજન વિધિ પતાવ્યા ગોઠવવામાં આવેલ વિસન ડેમના પર્યટન માટે સ્ટેટ બાદ સામે મોકળા મને આમતેમ ફરવા માંડયું. દ્રાન્સપોર્ટની બે બસો રોકવામાં આવી હતી. એ ઉપરાંત સ ધના
આકાશ ટપકતું બંધ થયું હતું. વાદળાં વીખરાઈ રહ્યાં હતા. બે સભ્ય કુટુંબીજને સાથે પિતતાની મોટરમાં આવ્યા હતા.
અમારૂં નિવાસ્થાન સરોવરની એક બાજુએ સારા એવા ઊંચાણના આ પર્યટનને લગતી ખાવાપીવાની વ્યવસ્થાની જવાબદારી
ભાગમાં આવેલું હતું. લગભગ પૂર્ણ એવા ચંદ્રમા પૂર્વાકાશમાં ઉચે સંઘની કાર્યવાહક સમિતિના સભ્ય શ્રી ભગુભાઈએ સ્વીકારી
ને ઉંચે ચઢી રહયો હતો અને સમગ્ર પ્રદેશને શીતળ ધવળ હતી. આ માટે આગલી રાત્રે ચાર માણસને મુંબઈથી રવાના
પ્રકાશવડે અજવાળી રહ્યો હતો. સામે અગાધ જળરાશિથી ભરેલું કરવામાં આવ્યા હતા. સંઘના પર્યટનમાં ભાઈ બહેનો તથા
સરવર જાણે કે વધતી જતી રાત સાથે નિદ્રાધીન બનવા પામતું બાળકે મળીને કુલ ૧૦૦ જણા જોડાયા હતા.'
ન હોય એમ નીતાઃ સ્તબ્ધભાવ ધારણ કરી રહ્યું હતું અને નક્કી કરેલી બે બસે ૨૧મી તારીખે બપોરે દોઢ વાગ્યા અમરનાથ જતા રસ્તામાં આવતા શેષનાગ સરોવરની યાદ લગભગ પાયધુનીથી રવાના થઈ હતી. રસ્તામાં ઓપેરા હાઉસ, આપતું હતું. ચેતરફ નાના મેટા ટેકરા ટેકરીઓ અને ઊંચા નીચા સાત રસ્તાનું નાકુ, દાદર, માટુંગા, શીવ, ઘાટકોપર વગેરે શિખરવાળા પહાડો આખા દુષ્યને અપૂર્વ ગૌરવપ્રદાન કરી સ્થળોએથી પ્રવાસીઓને લઈને ત્રણ વાગ્યા આસપાસ બધાં રહ્યા હતા. પ્રવાસમંડળમાંનાં ભાઈ બહેનો આ અદભૂત થાણા પહોંચ્યાં હતાં. થાણુ ખાને મે. રવિ ઇ-ડસ્ટ્રીઝ તરફથી દશ્યનો આનંદ માણતાં પિતપતાના વર્તુળમાં વહેંચાઈને ચા નાસ્તાની ગોઠવણ કરવામાં આવી હતી. તેને ન્યાય આપીને વાર્તા વિનોદ માણી રહ્યાં હતાં. થોડા સમય પહેલાં થયેલા આગળ ચાલતાં ઇગતપુરી પહોંચતાં સૂર્યરત થઈ ચુકી હતે. વરસાદને લીધે ભીની ખુલ્લી જમીન ભીની-ચીકણું–થઈ ગયેલી
"
ste