Prabuddha Jivan 1958 Year 19 Ank 17 to 24 and Year 20 Ank 01 to 16

SR No.: 525943
Original Sutra Author: N/A
Author: Parmanand Kunvarji Kapadia
Publisher: Mumbai Jain Yuvak Sangh
Publication Year: 1958
Total Pages: 236
Language: Gujarati
Classification: Magazine, India_Prabuddha Jivan, & India
File Size: 22 MB

Page 91

રજીસ્ટર્ડ ન B ૪૨૬૬ વાર્ષિક લવાજમ રૂ. ૪
E
“પ્રબુદ્ધ જૈન’નું નવસંસ્કરણ
વર્ષ ૨૦: અંક ૨.
બધુ જીવન
મુંબઈ મે ૧૫, ૧૯૫૮, ગુરૂવાર
શ્રી મુંબઈ જૈન યુવક સંઘનું પાક્ષિક મુખપત્ર આફ્રિકા માટે શીલિંગ ૮.
છુટક નકલ : નયા પૈસા ૧૯ =ાદ મહાકાલ ઝાલા ઝાકઝમesseems તંત્રીઃ પરમાનંદ કંવરજી કાપડિયા ==ા ઝાડ પર
ગ ઝલ અઝાકઝાક...
પ્રજાતંત્રને ઓવારે ! પ્રજારૂપી ગંગા તે એ જ છે, તંત્રરૂપી. એવા નો છે; (ચરખે નહીં તે ફંડફાળાની ચેપડી), અને મેમાં રામનામ ' યાત્રિક એ જ છે, તીર્થ નવું છે; ભકત એ જ છે, ભગવાન નવા (ગાંધી-વચન) ધારણ કરીને પ્રજાતંત્રના સતે ઘૂમાબૂમ કરી રહ્યા છે, છે; ઈતિહાસ એ જ છે, પાત્રો નવાં છે; દર્શન એ જ છે, દષ્ટા અને ઉપદેશધારા વહાવી રહ્યા છે કે-“ભેગકામનાનો આદર્શ માનવીને બદલાય છે; નાટક એ જ છે, નટ બદલાયા છે; વ્યાસપીઠ એ જ છે, માટે એટલે તે ઘાતક સાબિત થઈ રહ્યો છે કે, હું માનું છું કે, એ વકતા નવા છે; યજમાન એ જ છે, પુરોહિતે બદલાયા છે; શેષણ જીવનને મેગ્ય આદર્શ કયારેય ન હો, ન ભવિષ્યમાં થઇ શકવાને એ જ છે, ફકત શોષણ કરનાર બીજે છે-અરે, મદિરા એ જ છે, છે.........જ્યાં લગી માનવી બાહ્ય પદાર્થોના સંગ્રહમાં અને ભેગસીસે નવે છે !
વિલાસમાં સુખ માનતા રહેશે, ત્યાં લગી એની સમગ્ર શક્તિ અને ભારતના વ્યાસ તે એ જ છે, પણ એની વાણી બદલાઈ મેળવવામાં વપરાયા કરશે અને ત્યારે એ ન તે બીજાના સમાન અધિછે; રામાયણ એ જ છે, રામ બદલાયા છે; મહાભારત એ જ છે, પણ કારને કબૂલ રાખશે કે ન તે વ્યવહારમાં સમાનતાને જ સ્વીકાર દુર્યોધન બદલાયા છે; કાવ્ય એ જ છે, પણ છન્દ નવા છે; સંસ્કૃતિ કરશે.......સાચા સુખ અને શાન્તિને માટે તે માનવીએ માગણીને એ જ છે, પણ એને ગુંજારવ બદલાયે છે; મંત્ર એ જ છે, પણ બલે ત્યાગને અપનાવવો જોઇશે; બાહ્ય પદાર્થોમાં સુખને શોધવાને ઋષિ બદલાયા છે; વેદે એ જ છે, પણ બ્રાહ્મણ બદલાયે છે; કિનારે
બદલે એને આત્મ–સંતેષમાં મેળવવું પડશે. પિતાના અહંના સંકુચિત એ જ છે, નૌકા બદલાઈ છે; મુસાફરે એ જ છે, પણ ખલાસી બદન વાડામાં પુરાઈ રહેનાર, પોતાની ઇન્દ્રિયવાસનાઓની તૃપ્તિને જ પિતાનું લાયે છે; મૂળ એ જ છે, કલેવર બદલાયું છે ભાષા એ જ છે, લિપિ સર્વસ્વ માનનાર માનવી પિતાની જાતને વીસરી ગયેલો છે; એ, બદલાઈ છે; સત્તા એ જ છે, સત્તાધીશ બદલાય છે-અરે, પ્રજા એ ખરેખર, મૃત્યુ અને અંધકારપૂર્ણ જગતને રહેવાસી છે ?”જ છે, તંત્ર નવું છે ! આ પ્રજાતંત્ર છે !
રાષ્ટ્રપતિ–ભવનમાં બિરાજતા પ્રજાતંત્રના મહાપ્રભુને આ હાર્દિકે ઉપદેશ. - આ ગંગા છે લોકજીવનની, જે જુગજુગથી વહેતી આવી છે;
કેટલે સાચે છે ! બાહ્ય પદાર્થોના સુખેપભેગના નિષેધ અને ત્યાગઅને આ છે સત્તાના એવારા, જે જુગજુગથી એને બાંધતાં આવ્યા
ભાવનાનું તેમ જ આત્મ–સતેષનું આ કેવું સરસ પ્રતિપાદન છે, કે છે. બધે બધે નવા ઓવારા છે, નવી ઈટ છે, ન સિમેંટ છે અને
જે રાજભવનના એક એક ગુંબજમાંથી ગુંજી રહ્યું છે ! ભવનને દરેક ન ક્રોડે છે, અને એને માટે નવી નવી દક્ષિણા માગવામાં આવે
એરડો, હરેક ઉદ્યાન, પ્રત્યેક પુવારે, એકેએક દરવાજો અને દરવાજે, છે. જરા ઇતિહાસને તે જુએ, આ પ્રજારૂપી ગંગાના કિનારે કેટ
દરવાજે ખડે રહેતા પ્રત્યેક ઘડેસવાર–આ બંધુય બાહ્ય પદાર્થોના સુખોપ -
ભોગને નિષેધ જ છે ને ! રાજભવનમાં તે અહને સંકુચિત વાડે કેટલા એવારા રચાયા છે ! નવા રચાયા એ જૂના થઈ ગયા અને ફરી ફરી નવા રચાતા ગયા. પણ પ્રજારૂપી ગંગા તે એકધારી, એક
નહીં, વિશાળ મેદાન છે ! ત્યાગ અને આત્મસતેષના દીવાઓ પ્રજારૂપે વહેતી રહી છે. અત્યારે યુ વહી રહી છે. એવારાના રંગ-રંગ
તંત્રના એવારા ઉપર રાજમહેલને પ્રકાશમાન બનાવી રહ્યા છે ! અને
રાષ્ટ્રપતિના રસાલામાં, આજે નહી તે કાલે, હાથી પણ દાખલ થઈ બદલાતા ગયા. પ્રજારૂપી ગંગાને ઉલેચી ઉલેચીને એવારાઓ ઉપર ધનના ઢગલા ખડકાતા ગયા, અને નિર્મલ-નિર્દોષ ગંગા વહેતી રહી..
જશે ! મહાપ્રભુની ઈચ્છા હશે તે પ્રજાતંત્ર ગજગામી પણ થઈ જશે ! એવારાઓ ઉપર સદાઓ થતા રહ્યા-પુણ્ય અને પાપના, ભક્ત અને જરા જુઓ તે ખરા. આઝાદીના દીવાનાઓને કે મેળા . ' પુરોહિતના, ગોર અને યજમાનના; અને ગંગાનાં અન્તહિત નેત્રો આ જામે છે ! કોઈના કપાળમાં પરદેશી શાસનની લાઠીના પ્રહારનું તિલક બધું જોતાં રહ્યાં !
તણાયું છે; તે કેઇના માથા ઉપર બલિદાન અને કારાવાસની પાધ ગંગા તે એ જ વહી રહી છે અને પ્રજાતંત્રને ન એવારે
બંધાયેલી છે–એવારા ઉપર એવા બધા જ ઘૂમી રહ્યા છે; તમામ રચાઈ રહ્યો છે–સારા પ્રમાણમાં રચાઈ ગયા છે. નવા મહત, પરેશહિત મૃદંગમાં એમના જ સ્વરે ભર્યો છે ! અને ગેરેનાં મઠે, મંદિરો અને છત્રીએ રચાઈ ગયાં છે. નવાં સંસ્થાન વચ્ચે વચ્ચે જે દેખાય છે તે પ્રજાતંત્રનું મંદિર છે, જેની અને નવાં વિધિ-વિધાન રચાયાં છે. એમની દક્ષિણા આપે અને
ભીતરમાં ગાંધીનું દર્શન છે અને બહાર નેહરુનું અવલોકન ( વરિન ). સત્તાનો પ્રસાદ પામે ! પક્ષના ખેરખાહ બને અને પ્રધાન બનવાનું આ દર્શન–અવકન કેટલું વ્યાપક છે ! એને એક છેડે બુદ્ધના વરદાન મેળ | ચારેકેર પહેરેગીરે અને પુરોહિતે બેઠેલા છે. એનાથી હાથમાં છે, તે બીજે છેડે નેહરુના હાથમાં; અને વચમાં ટકે આપે બચીને તમે નહીં ચાલી શકે. જેની પાસે જેવાં સાધન છે તે એવી જ છે ગાંધી . આમાં સહ-અસ્તિત્વના તમામ ખેલ ખેલાય છે. ધર્મને દક્ષિણા આપે, અને એને એવા જ મઠમાં પ્રવેશ મળી શકે છે ! વારે વાધ અને બી સાથોસાથ પાણી પીતાં હતાં. અને પ્રજાઆ ભારતીય પ્રજાતંત્રને એવા છે–સર્વત્ર ભારતીય સંસ્કૃતિની સુવાસ તંત્રના આવારા ઉપર પણ ભારતને એ જ મહિમા સચવાઈ રહ્યો છેઃ ફેલાઈ રહી છે !
લેકરૂપી બકરી અને સત્તારૂપી સિંહ-શોષિત બકરી અને શાષક સિંહજન-ગણ-મંગલના સ્તોત્રનો પાઠ ચાલી રહ્યો છે. સતેને સાથે સાથે ચાલી રહ્યા છે ! આપણી વિદેશનીતિના એવારે રશિયા પ્રવેશ થઈ રહ્યો છે. શરીરે પીતાંબર (ખાદી), હાથમાં કમંડળ અને અમેરિકા એક સાથે પાણી પી રહ્યાં છે ! -