________________
પ્રબુદ્ધ જીવન
તા. ૧૫-૧૦-૫૮
આ વિષય
ઉલ્લાસનું માદક વાતાવરણ અનુભવાય છે. “ચાલુ જીવનની આશા-
“સી વૈર્ડ પર્યુષણ વ્યાખ્યાનમાળા નિરાશા, સફળતા-વિફળતા, કમાણી ખેટ બધું ભૂલીને અહિં અમે
વ્યાખ્યાતા - કેવળ આનંદ કરવા, મજા માણવા, યથેચ્છ વિચરવા આવ્યા છીએ. શ્રી કેદારનાથજી
જીવનશુદ્ધિ અહિં ચિત્તાની, ઉપાધિની, કઈ વાત ન કરશો. તમે મજા , ઉષાબહેન મહેતા
સન્ત સંસ્કૃતિ માણો અને અમને મજા પૂર બહારમાં માણવા –આવા ઉદ્દગાર છે , પાંડુરંગ શાસ્ત્રી
ભક્તિયોગ સૌ કોઈના મોઢા ઉપર તરવરતા હોય એમ આપણને લાગે છે. કેઈ , કરસનદાસ માણેક
પ્રબુદ્ધ જીવન | ગમે તેટલે સંગીયે ગંભીર હોય તે પણ તે અહિં આવે તે તેને , હરભાઈ ત્રિવેદી
ચારિત્ર્યનું ઘડતર હળવા થયા સિવાય ચાલે જ નહિ.
, મનુભાઈ પંચોળી ' વળી તબિયતને નવી તાજગી આપવામાં અહિનાં હવામાન ભારે બ
શાન્તિલાલ ઠાકર
કર્મનો સિદ્ધાન્ત અને પુનર્જન અનુકુળ છે. નૈનીતાલમાં સૌરાષ્ટ્ર ગુજરાતની પોષ માસની ટાટા કે ચીમનલાલ ચકુભાઈ શાહ ભગવાન મહાવીરને સંદેશ ચાલુ અનુભવ થતા હતા. દિવસે પણ ભાગ્યે ગરમી લાગે અને
અને યુગધર્મ આજે તે ગરમી લાગે છે એમ આપણું મન કહે તે સાથે બે ચાર
પૂના પર્યુષણ વ્યાખ્યાનમાળા કલાકમાં વરસાદ આવ્યું જ હોય. કોઈ પણ સમયે આકાશમાં વાદળાં
વ્યિાખ્યાતા.
વિષય ચઢી આવે; ગાજવીજ થાય, પાણી વરસવા માંડે. કદિ કરા પણ પી શ્રી કેદારનાથજી (એ વ્યાખ્યાન) માનવતાની પૂર્ણતા જાય—પણ આ બધું કલાક બે કલાકમાં મોટા ભાગે વિખરાઈ જાય અને ડી. વી. જી. રાહુરકર
ભારતીય સંસ્કૃતિ અને જૈન ધર્મ પાછું આકાશ બીલોરી કાચ જેવું સ્વચ્છ અને વનસ્પતી અને એ શાન્તારામ ભાલચંદ્ર દેવ ' જૈન શ્રવણુ ધર્મ-વિકાસ પર્વતને લીધે ઘેરા ભૂરા રંગને ધારણ કરતું બની જાય. આમ ચાલુ
અને વૈશિષ્ટય શિશિર અને ગાળે ગાળે વસન્ત અને કદિ કદિ વર્ષ રૂતુ-આવો જાણે
શ્રી સુમેરૂચંદ્ર દિવાકર
' આત્મવિદ્યા કે કઇ ક્રમ ચાલતું હોય એવું રતુમાધુર્ય અહિં આપણને સાંપડે છે.
' હસ્તીમલજી “સાધક
સર્વોદય અને સ્વાવાદ
શ્રી મહાવીર જૈન વિદ્યાલય સ્ટસ યુનિયન-આયોજિત આવા રમણીયતાના કેન્દ્ર સમા નૈનીતાલમાં બાર દિવસ અમે પૂરા
* આનંદમાં પસાર કર્યો અને મે માસની ૨૨ મી તારીખની સવારે
વ્યાખ્યાનમાળા આઠ વાગે ઉપડતી બસમાં અમે રાણીખેત તરફ વિદાય થયા.
અધ્યાપક દલસુખભાઈ માલવણિયા જૈન સાહિત્યની વિશેષતા શ્રી વિનાયક પુરોહિત
જીવનમાં કલાનું સ્થાન અપૂર્ણ
પરમાનંદ
અધ્યાપક ગૌરીશંકર ઝાલા વિદ્યાર્થીજીવન અન્યત્ર યોજાયેલી પર્યુષણ વ્યાખ્યાનમાળાઓ
વ્યાખ્યાનમાળા શ્રી પ્રતાપભાઈ મોદી
ભારતીય અને પાશ્ચાત્ય સંસ્કૃદર વર્ષે માફક આ વર્ષે પણ મુંબઈમાં માટુંગા ખાતે નપુ
તિને સમન્વય અને પુનર્જ હિંલમાં, તથા “સી” વોર્ડ ખાતે નવી ભાટિયા મહાજન વાડીમાં તેમ જ
, ઘનશ્યામ જોશી
ભારતીય વિજ્ઞાન અને પૂના ખાતે પણ પર્યુષણ વ્યાખ્યાનમાળાઓ જવામાં આવી હતી.
સાહિત્યની મહત્તા એ ઉપરાંત છે. મ. વિભાગના પર્યુષણ બાદ તરતમાં જ શરૂ થતા
, બાબીબહેન મૂળજી
ભારતના સર્વોદયમાં સ્ત્રીઓનું દિગંબર વિભાગના પર્યુષણ દરમિયાન તા. ૨૧ સપ્ટેમ્બરથી તા. ૨૮
સ્થાન સપ્ટેમ્બર સુધી ગાંધી સિધ્ધાન્ત પ્રચાર સમિતિ તરફથી પણ એક , ઈન્દિરા શેઠ
સામાજિક દીક્ષા અને રાષ્ટ્રીયતા સર્વોદય વ્યાખ્યાનમાળા યોજવામાં આવી હતી. શ્રી મહાવીર જૈન , કાન્તિલાલ એન. શાહ 'વિશ્વશાન્તિ અને આધ્યાત્મિક વિદ્યાલયના ટુડન્ટસ યુનિયન તરફથી પણ વે. મૂ. વિભાગના પયુંષણ
ક્રાન્તિ દરમિયાન ત્રણ વ્યાખ્યાન યોજવામાં આવ્યા હતા. કમનસીબે આજથી 1 , યોગીરાજ ભગવાનજી ભારતનું યોગબળ અને . લગભગ ૩૦ વર્ષ પહેલાં જ્યાં પર્યુષણ વ્યાખ્યાનમાળાની પ્રવૃત્તિને
સાધનાની મહત્તા આરંભ થયો હતો તે અમદાવાદ શહેર ખાતે સ્થાનિક રાજકીય
છેચંદ્રકાન્ત મહેતા
ભારતીય કળા અને આદર્શ ક્રાન્તિ અશાન્તિ અને અવારનવાર ફરમાવવામાં આવતા કરફયુને લીધે આ , ચીમનલાલ ગોપાળદાસ વખારિયા અહિંસા અને આધુનિક જગતું વર્ષે પયુંષણ વ્યાખ્યાનમાળાનું આયોજન મુલતવી રાખવું પડયું હતું.
તરછોડે ન જરાયઉપર જણાવેલ પર્યુષણ વ્યાખ્યાનમાળાઓની વિગતવાર યાદી નીચે મુજબ છે:
(દુહા ). . માટુંગા-શીવ પર્યુષણ વ્યાખ્યાનમાળા
તરછેડે ન જરાય ખરાબ કોઈને કહી
બૂરૂં” જેહ મનાય મીઠાશ ભરપૂર તે મહિ. વ્યાખ્યાતા વિષય
તરછોડે ન જરાય અંધારૂં કાળું કહી શ્રી રાજચંદ્રજી
પર્યુષણ અને જૈનેનું કર્તવ્ય અજવાળે શું લહાય રૂપું રેલતી ચાંદની ? , કેદારનાથજી મને વિશ્લેષણ
તરછોડે ન જરાય કંકર, ખાડી, ટેકરા, , કરસનદાસ માણેક પ્રબુદ્ધ જીવન
મંજુલ ગીત ન ગાય ઝરણું સમતલ ભેમમાં. ઉષાબહેન મહેતા ભારતનાં સ્ત્રીરને
તરછોડે ન જરાય કડવાં વચને કેઈનાં , પાંડુરંગ શાસ્ત્રી જીવનમાં ભક્તિનું સ્થાન
કડવાં કારેલાં ય ઓછાં પાચક હોય ના. - હરભાઈ ત્રિવેદી, - ચારિત્ર્યનું ઘડતર
તર છેડે ન જરાય પ્રયાસ કે આદર્શન, 'શાન્તિલાલ ઠાકર કર્મને સિદ્ધાન્ત અને પુર્નજન્મ
કદી શિખર પહોંચાય પ્રયાસની પગથી વિના? મનસુખલાલ જોબનપુત્રા
ગીતા પરીખ - મુંબઈ જૈન યુવક સંધ માટે મુક પ્રકાશક : શ્રી પરમાનંદ કુંવરજી કાપડિયા, ૪૫–૪૭ ધનજી સ્ટ્રીટ, મુંબઈ, ૩.
મદ્રસ્થાન : કચ્છી વીશા ઓશવાલ પ્રિન્ટીંગ પ્રેસ, મજીદ બંદર રોડ, મુંબઈ ૮, ટે. નં. ૩૪૬૨૮