________________
છે અને એ
*
વના શકયતા
Ations”
- તા. ૧-૮-૫૮
છે. પ્રબુદ્ધ વન સ્થળ કરીયા. સમય ૨૫ મી જૂન, ૧૮૫૦. *
સૂત્રધારને પાઠ ભજવવાનું માથે લીધું છે. આ નાટક છે હતાશાનું, યુધ્ધથી જે ઘવાયું છે અને શાંતિથી જેના ભાગલા પડયા છે કેવળ ઊંડી અજ્ઞાનતા અને જડતાનું. આ અધર્મના માર્ગે ના સૂત્ર એ કારીયા સળગી ઉઠે છે. એક રશિયન ટૂંક સહિત ૬૦ હજાર ધાર લુચ્ચાઈથી અને અનેતિક રીતે આગળ વધી રહ્યો છે. ભયથી ઉત્તર કોરીયન સૈનિકે ૩૮ મી સમાંતરરેખા ( 88th Parallel ) વિહ્વળ બનેલે પ્રેક્ષકવર્ગ ચિન્તાપૂર્વક આ સૂત્રધારને હજી પણ ઓળંગીને દક્ષિણ કારીયામાં પ્રવેશ કરે છે. સામ્યવાદીઓને હટાવવા તખ્તાના મધ્યબિંદુ પર નિર્લજજ રીતે વર્ચસ્વ જમાવીને ઘૂમતા જોઈ પ્રમુખ ટ્રમેન જનરલ મૅક–આર્થરને મોકલે છે. સંઘર્ષ બંધ કરવાની રહ્યો છે. માગણી કરતી સં. રા. સંસ્થા તરત જ તખ્તા પર હાજર થાય છે; પણ જગતને એ ચેકીદાર અત્યારે કયાં છે ? સ્વાભાવિક રીતે પરંતુ સંધર્ષો ચાલુ જ રહે છે. અને તેથી તેના ઇતિહાસમાં પહેલી જ તેના પર નાયકપદને મુગટ બંધ બેસતે થાય છે અને તે તખ્તા પર વાર બળને ઉપયોગ કરવાને એ વિશ્વસંસ્થા આદેશ આપે છે હાજર થઈને આ સ્ફોટક પરિસ્થિતિમાંથી જગતને બચાવી શકે તેમ અને સભ્ય-રાષ્ટ્રો પાસેથી મદદની માગણી કરે છે. દશ્ય છે. ઘણી બાબતે ગુમાવવાનું અમેરિકાને પરવડી શકે તેમ છે, પરંતુ બદલાય છે અને હવે એ યુધ ઉત્તર કેરીયા અને જગતના ચોકીદાર સં. રા. સંસ્થામાં તેને મે ગુમાવવાનું અમેરિકાને કદી પણ, વચ્ચેના યુદ્ધમાં પલટાઈ જાય છે. તરત જ વચમાં વળી ચિત્રમાં ચીન અરે સ્વમમાં પણ, પાલવી શકે તેમ નથી. કારણ કે જો તેમ થાય ઉપસે છે અને સં. રા. સંસ્થા તેને આક્રમણખોર તરીકે ઠરાવે છે. તે તેની રાજકીય પ્રતિષ્ઠાને અંત આવે. જો સં. રા. સંસ્થા કડક
નાની મોટી અથડામણો પછી તા. ૨૬ મી જુલાઈ, ૧૮૫૩ના વલણું અખત્યાર કરે તે લબનાનમાંથી વિદેશી સૈન્યને તે જરૂર દૂર. રોજ સંધિ થાય છે. પરંતુ સં. રા. સંસ્થાનું કાર્ય હજી પૂર્ણ નથી કરી શકે તેમ છે અને એ રીતે સ્થાનિક યા જાગતિક યુદ્ધની સંભાથયું, કોરીયામાં શાંતિના સંરક્ષણ અર્થે તે સ્થાપે છે બીન પક્ષકાર વિના–શકયતાને ટાળી શકે તેમ છે. રાષ્ટ્રોનું દેખરેખ રાખતું એક મંડળ (Neutral Nations' Supe- ' સં. રા. સંસ્થામાંના બળાનું સાયુજ્ય એવું છે કે જો સામ્યrvisory Commission), યુદ્ધકેદીઓની ફેરબદલી અર્થે ભારત વાદ કોઇપણ ભૂલ કરે તે તેની સામે તે બળા બહુ જ સહેલાઈપૂર્વક પિતાના ૬૦૦૦ સૈનિકે મદદે મોકલે છે.
મોરચે માંડી શકે તેમ છે, પરંતુ “મુકત જગત” ને નેતા જયારે
ભૂલ કરે ત્યારે “મુકત જગત” ના એ નેતા સામે મોરચે માંડવાનું” ......અને કેરીયાના એ નાટક પર પડદે પડે છે,
તેને વિરોધ કરવાનું એટલું સરળ નથી જ તેથી જ ૧૮૪૫ ના ' જગતને એ ચોકીદાર પોતાના વિજય (એ વિજય હતો કારણ એ આશાભર્યા દિવસથી આજ સુધીમાં કોઈ પણ ધટનાએ સ. રા. કે ૩૮ મી સમાંતર રેખાની અભેદ રેખા જાળવવામાં આવી હતી અને
સંસ્થાને મોડામાં માટે પડકાર કર્યો હોય તે તે લબનાનની ધટનાઆક્રમણને નિષ્ફળ બનાવવામાં આવ્યું હતું, અને પિતાની નિષ્ફળતા
એ જ કર્યો છે. ' (એ નિષ્ફળતા હતી કારણ કે (૧) માત્ર એક જ રાષ્ટ્રના ઈશારે
જગતને એ ચેકીદાર પિતાની ફરજ બજાવશે ? વિવે તેને
અર્પણ કરેલ શકિત-સામર્થ્યને એ ઉપયોગ કરશે ? સં. રા. સંસ્થાને યુદ્ધમાં ભાગ લેવો પડે અને (૨) એ એક એવી
મૂળ લેખકઃ ટી. જે. એ. ઘટના હતી કે જેમાં માત્ર અમેરીકાના લશ્કરના ૬૦ હજાર સૈનિકોને
અનુવાદક: શાન્તિલાલ દેવજી નંદુ મૃત્યુ સાથે ભેટવું પડ્યું) એવા પરસ્પરવિરોધી પરિણામ વિષે ઊંડાણથી વિચાર કરવા માટે પિતાના મૂળ સ્થાન ઉપર પાછા ફરે છે.
અતિમ ઈચ્છા કેરીયાના એ યુધ્ધ આપણુ આ, આંતરરાષ્ટ્રીય ચોકીદાર ઉપર
(સ્વ. ટી. જી. શાહે, સૌ કોઈને આવે છે તેમ પિતાનાં જીવનનો અસંખ્ય ઉઝરડા કર્યો, એટલું જ નહિ પણ અનુભવમાંથી પેદા થતા પણ અન્તિમ સમય આવે ત્યારે, આસપાસનાં સ્વજનેએ શું કરવું અને . ડહાપણુ ધડે તને સભર પણ કર્યો. ભૂલ કરીને પણ વિજય પ્રાપ્ત કેમ વર્તવું એ વિષે પિતાના દિલમાં રહેલા વિચારો નીચેના ક|ધ્યમાં કરવાની એ રીત ગ્ય હતી કે નહિ તે અંગે પરસ્પર વિરોધી અભિ- વ્યકત કર્યો છે, અને જણાવતાં સંતોષ થાય છે કે લગભગ તેમની ) પ્રાયે હોઈ શકે, પરંતુ એ યુધ્ધ સં, રા. સંસ્થાને વધારે મજબુત સૂચના મુજબ જ તેમના અંતિમ સમયે તેમ જ ત્યાંર બાદ તેમના ; બનાવી. કારણ કે એ હકીકત નક્કી થઈ ગઈ કે જે કદાચ જરૂર પડે પત્ની શ્રી. ચંચળબહેને તથા અન્ય સ્વજનોએ વર્તાવ કર્યો છે. તંત્રી) તે ગરમ અને સક્રિય યુદ્ધ લડી લેવાની જગતના એ ચેકીદારમાં
અંતિમ અવસર આવે જ્યારે મારો, તાકાત રહેલી છે.
લેશે નહિ કઈ રોકકળનું નામ છે. - સદ્ભાગ્યે ફરીથી બીજીવાર તેની એ તાકાત બતાવવાનો પ્રસંગ
અરિહંત દેવને ભજો સૌ ભેગા મળી, આવ્યું નથી. અલબત્ત ૧૯૫૬ ના ઓકટોબર માસમાં ઇજીપ્ત પરના
જેથી પામે સૌએ અતિ આરામ જે...અન્તિમ આંગ્લ-ફેંચ-ઇઝરાયેલી એવા ત્રિપક્ષી હુમલાને લીધે કેરીયાની ઘટના પછી દુનિયા ગરમ યુદ્ધની લગભગ ફરીથી નજીક આવી ગઈ હતી. વૈદે કે દાકતરે બહુ લાવીને પરંતુ એ આક્રમણ એટલું જ બધું શરમજનક, ઉઘાડું અને કઈ પણ
કરશે નહિ મુજ શાન્તિ કે ભંગી જે. કારણ વિનાનું હતું કે દુનિયાએ એ ત્રણ રાષ્ટ્રના આક્રમણને ઈજીપ્ત
પૂર્ણ શક્તિમાં અગાધ નિદ્રા લેવા તણ પરનું આક્રમણ ન ગયું, પરંતુ પિતાની સામેનું સમગ્ર દુનિયા સામેનું–આક્રમણ ગયું. અને તેથી માત્ર પિતાનું નૈતિક બળ અજ
* છે મારો એ આખરને ઉછરંગ જો...અન્તિમ માવીને એ અથડામણ થંભાવી દેવાનું સં. રા. સંસ્થા માટે ઘણું જ
ખાંપણમાં વાપરજે શુદ્ધ ખાદીને. સરળ થઈ પડયું.
- સ્મશાન યાત્રે લેજે જિનેંદ્ર નામ જે. ઈજીપ્ત પરના એ આક્રમણને હજી તે બે દિવસ પૂરા થયા ન
વળતી વેળા ૩૪ શબ્દ ઉચ્ચાર છે. ' થયા, એટલામાં સંયુક્ત રાષ્ટ્રની સામાન્ય સમિતિએ આક્રમણ અટકા
જાણે પહોંઓ પૂર્ણ સુખને ધામ જે. અન્તિમ વવાને આદેશ આપ્યા અને બ્રિટન તેમજ ક્રાંસ તે આદેશને તાબે થઈ ગયા. તે પછી એ સળગતા વિસ્તારમાં શાંતિ જાળવવા માટે
કાણુ-કુટણને અતિ દુષ્ટ રિવાજ જે સં. રા. સંસ્થાએ એક કટોકટ-દળની (Emergency Force)
ટકી શકે છે જૈન કેમમાં કેમ જો ? નિમણુંક કરી. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સંસ્થાના ઇતિહાસમાંનું સર્વ પ્રથમ ગણ
તિલાં જ લી તેને દેવાની ભાવને, જિ. :વેશધારી એ શાંતિ-સંરક્ષક દળ અદ્યાપિ પેલા ગોઝા પટી-પ્રદેશ પર નિભાવજે સૌ રાખી મુજપર રહેજો....અતિમ શાંતિ માટે ચોકી કરી રહ્યું છે. '
- ખૂણો પાળી વખતને વ્યય કરશે નહિ.
નિત્યે દેવું સદગુરૂ પ્રવચને ધ્યાન જે. અને હવે ફરીથી દસ્થ બદલાય છે. - આપણે હવે લબના નામે ઓળખાતા સ્થળ-પ્રદેશમાં છીએ
- શુદ્ધ સફેદ ખાદી વસ્ત્ર ધારણ કરી અને સમય છે વર્તમાનને. આ વખતે નાટકના અભિનેતાઓ અને
ન કરવા સર્વે આમેદ્ધારનાં કામ ...... અન્તિમ સૂત્રધાર તદ્દન નિરાળા છે, કારણ કે આજે અમેરિકાએ આક્રમણના
'
- ટી. જી. શાહ