Prabuddha Jivan 1957 Year 18 Ank 17 to 24 and Year 19 Ank 01 to 16

SR No.: 525942
Original Sutra Author: N/A
Author: Parmanand Kunvarji Kapadia
Publisher: Mumbai Jain Yuvak Sangh
Publication Year: 1957
Total Pages: 250
Language: Gujarati
Classification: Magazine, India_Prabuddha Jivan, & India
File Size: 27 MB

Page 60

૩ર
પ્રબુદ્ધ જીવન
તા, ૧૫-૩-પહ ક્ષય રોગ સામેની આ જેહાદમાં કેવળ માનવતાના આ કાર્યમાં ત્રણેય દિવસનાં વ્યાખ્યાને ગૂઢ છતાં અભિવ્યકિત અને શૈલી સક્રિય સાથ આપીને જોડાવા જંનકલ્યાણની ભાવના સેવતા મુંબઈના સુન્દર હોવાના કારણે બધા પ્રકારના શ્રોતાઓ માટે, ખૂબે પ્રેરક શહેરીઓને અમે આમંત્રણ આપીએ છીએ. એક બાજુએ ક્ષયરોગના બન્યા. તેમણે લખાવીને તૈયાર કરાવેલા બધા જ મુદ્દાઓ તેમાં ભોગ બનેલા ગરીબ અને કમનસીબ માનવીઓ અને તેમનાં કુટુંબો આવ્યા, પણ તે એટલા બધા સરળ રીતે રજૂ થયા કે સૌને અને બીજી બાજુએ વધારે ખુશનસીબ અને દયાળુ દિલના તેમના જ જાણે કે તેમના વિચારો વધુ ને વધુ સાંભળીએ એમ લાગ્યું. સુસ્થિત બંધુઓ-એ વચ્ચે સીધા અંગત સંપર્ક સ્થાપ એ આ “મને તે ખૂબ સમરપણું તેમના સત્સંગથી અનુભવાય છે..
જના પાછળ રહેલો હેતુ છે. દરેક સર્ટીફીકેટની રકમ એક ક્ષય દૂર દૂરથી તેમના સંપર્કની ભાવના હતી તે જાણે સાકાર થાય છે. રોગીને ઉપચાર, મકૃત એકસ રે, શારીરિક તપાસ અને તેના કુટુંબને તેમની આવી વિદ્યોપાસના પાછળની એકાગ્ર દૃષ્ટિ જ મને તે ખૂબ અપાનાર પિષણ પદાર્થ માટે નિર્દિષ્ટ કરવામાં આવશે. ગીફટ સર્ટી. પ્રેરણા આપે છે. તેમનાં એ વ્યાખ્યાને અંગે છેલ્લા થોડા દિવસથી ફિકેટને દાતા અને તેને લાભ લેનાર દર્દી–બનેને એકમેકનાં નામ તેમની પાસે કંઈક ને કંઈક વાંચવા લખવાનું આવ્યા કરતું હતું, જણાવવામાં આવશે.--સિવાય કે બન્ને પક્ષેને આમ કરવું નાપસંદ અને તે વ્યાખ્યાને જ્યારે તેમના મેઢે સાંભળ્યા ત્યારે તે બધા હોય. આથી દર્દીની તબિયતમાં થતી સુધારણાના ખબરથી દાતાને મુદ્દાઓ ક્રમસર જે રીતે રજૂ થયા તે જોઈને તેમની અભ્યાસ પદ્ધતિને આનંદ અને સંતોષ થશે, અને દર્દીના જીવનમાં નવી આશાનાં કિરણે મને ખરો ખ્યાલ આવ્યું. આનું રહસ્ય તેમણે વડોદરાથી શ્રી. ફૂટવા માંડશે અને મારું દુનિયામાં કોઈ નથી એવી નિરાશામાંથી તે. ભેગીલાલ સાંડેસરા જેઓ હાલ અમેરિકા છે તેમની ઉપર લખાવેલ મુક્ત થશે. અલબત્ત અમારું આરોગ્ય નિધિ દરેક દર્દીની સારવાર એક પત્રમાંથી મળ્યું. અને તેથી તે પત્રમાંના થડા મુદ્દા તમને પાછળ જે કાંઈ કરશે તેની આર્થિક કીમત પ્રસ્તુત સટફિકેટ દ્વારા જણાવવાને લેભ હું રોકી શકાતા નથી. તે પત્રને આગત્યને મળતી રકમ કરતાં ઘણી વધારે હોવાની જ છે. એમ છતાં પણ, ભાગ નીચે મુજબ છે:આવી મદદ ન મળે તે આ કમનસીબ દર્દીઓની સારવાર પાછfi “...વડોદરાના ભાષણને સ્વીકાર કર્યો ત્યારથી જ મેં એ આવતી ખેટને પહોંચી વળવાનું ઘણું જ મુશ્કેલ બને. આ હકીકત દિશામાં મારું મન પૂર્ણ પણે વાળ્યું હતું. અનેક કપનાને કરતે કે , ધ્યાનમાં રાખીને અમારા આ દાતાઓ પ્રત્યે અમારું આરોગ્ય નિધિ એની એજના કેવી રીતે રાખવી અને કયા કયા મુદ્દાઓ ક્રમે ક્રમે - હમેશનું રૂણી રહેશે.
ચર્ચવા. વસ્તુ તે મનમાં સંસ્કારરૂપે ઘણી હતી. પુસ્તકે સાંભળું - “અમારી આ પાઈટલ પ્રોજેકટની સફળતા વિષે અમને કોઈ અને વિચારું ત્યારે વળી નવું જગતું અસ્તિત્વમાં આવે. સંસ્કૃત, સંદેહ નથી. પણ આટલું પૂરતું નથી. આવી અનેક બેબાઈલ પ્રાકૃત, પાલી–આદિના પરિચિત-અપરિચિત, અભ્યસ્ત-અનભ્યસ્ત ગ્રંથ હોસ્પીટલની અમને જરૂર છે જ, અને તે સાથે મેટી જરૂર તે સાંભળું ત્યારે એક યેજના છે, તે અંગ્રેજી પુસ્તકે સાંભળું ત્યારે સામુદાયિક મીનીએચર ફેટોગ્રાફી માટે ઓછામાં ઓછા એક મોબાઇલ બીજી યેજના સૂઝે. અલબત્ત એમાંથી કોઈ પણ જના રેગ્ય એફસ–રે યુનીટની છે. આવું એકસ-રે યુનીટ દર મહીને હજાર રીતે સાકાર થવા પામે છે તેમાં પ્રાણુ આવવાને સંભવ હતું જ. લોકેની તેમના ઘર આંગણે સેવા કરે એ અત્યન્ત આવશ્યક છે. અંતે ગત ઓકટોબર માસમાં કાશી ગયે–એ ઉદ્દેશથી કે ત્યાં આમ કરીએ તે જ ક્ષય રોગની વેળાસર ખબર પડવાનું અને તે જ વિદ્યાનું વાતાવરણ તે હોય જ છે, અને જીવતા કષ જેવા અધ્યાપક આ ભયંકર દર્દને અસરકારક રીતે અંકુશમાં લાવવાનું શકય બને.” દલસુખભાઈની મદદને લાભ મળે, અને તે ઉપરાંત જે વિષયની ચર્ચા
આ પ્રમાણે શ્રી હીરાલાલ શાહે ક્ષયરોગના અંગે શરૂ કરવામાં કરવી હોય તેને લગતા નિષ્ણાત વિદ્વાન મિત્રોને પણ સહેજે સહઆવનાર મેબાઈલ હોસ્પીટલની યોજના અને તેના વિસ્તીર્ણ કાર્યક્ષેત્રની રોગ પ્રાપ્ત થાય. ત્યાં હું ગમે ત્યારે મનમાં અમુક પેજના હતી, પણ સમજુતી આપી હતી. આ નવા સાહસ માટે ભારતીય આરોગ્ય નિધિ દલસુખભાઈ સાથે ચર્ચા થતાં તેમણે તેમાં કેટલાક સુધારાઓ સુચવ્યા. અને તેના પ્રમુખ સંચાલક શ્રી હીરાલાલ ભોગીલાલ શાહને અને આ મને તે ઠીક લાગ્યા અને તેની છાયા નીચે મનમાં નકકી કરેલી પૂર્વ પ્રકારની પ્રથમ મોબાઈલ હોસ્પીટલની ભેટ આપવા માટે શ્રી જગ- યેજનાને અનુબંધ છોડીને મેં નવી રીતે પ્રસ્થાન શરૂ કર્યું. મેહનદાસ મંગળદાસ મહેતાને અનેક ધન્યવાદ ઘટે છે. અને સાથે વસ્તુઓ તે ઘણી ખરી એની એ જ હોય, પણ પ્રશ્ન હતો સંકલન સાથે ઉપર જણાવેલી ‘સેવ એ હોમ ટી. બી. ગીફટ સર્ટીફીકેટસ’ ની કેમ કરવું અને ક્યા કયા મુદ્દા ઉપર વધારે ઓછો ભાર આપો તેને
જનાને પોતપોતાની શક્તિ અનુસાર અપનાવીને પૂરી પગભર લગતે. અન્ત જે કાંઈ. છેવટને આકાર નકકી થયે તે લખાવી નાંખે બનાવવી એટલું એક સામાજિક ધર્મ આપણ સર્વ તરીકે પ્રાપ્ત થાય છે. અને અમદાવાદ આવીને તેને છેલ્લું રૂપ આપ્યું. આ રીતે લેખિત પંડિતજીની વિરલ વિદ્યાપારસના
પાંચે ભાષણે ટિપ્પણે સહિત ગઈ કાલે સેપી પણ દીધાં. પણ આ વડોદરા મહારાજા સયાજીરાવ યુનિવર્સિટી ઓફ બરડાના આશ્રય પહેલાં શ્રીયુત રસિકભાઈને આ પાંચે વ્યાખ્યાને સાદ્યન્ત સંભળાવ્યા : નીચે ‘મહારાજા સયાજીરાવ એનરેરિયમ લેકચર્સ” એ નામે ચાલતી અને તેમની મંજુરી મળી ત્યાર પછી જ ટાઈપ કરાવ્યા. વ્યાખ્યાન માળામાં પંડિત સુખલાલજીએ વડોદરા ખાતે “ભારતીય તત્ત્વ- - “ આ સંબંધમાં બીજું એ જણાવવાનું છે કે તમારો આગ્રહ વિધા” એ વિષય ઉપર ફેબ્રુઆરી માસની તા. ૨૧, ૨૨, ૨૩ ના રાજ હતું તે પ્રમાણે આ વ્યાખ્યાને મેં ગુજરાતી ભાષામાં જ તૈયાર કર્યા ત્રણ વ્યાખ્યાને આપેલા તે સાંભળવાની જેમને તક મળેલી એ ભાઈ છે. મને તમારા આગ્રહમાં ઔચિત્ય લાગ્યું હતું. આથી ગુજરાતી પ્રતાપરાય ટેલિયા તરફથી એ વ્યાખ્યાને સંબંધે એક પત્ર મળે છે ભાષાની શક્તિને ખ્યાલ આવશે અને એમાં એક નમ્ર ફાળો પણ આ એ નીચે આપું તે પહેલાં જેમના વિષે પ્રસ્તુત પસમાં ઉલ્લેખ કરવામાં આપ્યાનું મને સંતોષ થશે. એ તે હું સ્વીકારું જ છું કે માતૃભાષા આવ્યા છે એ શ્રી ભોગીલાલ સાંડેસરા વિષે જણાવવાનું કે તેઓ સિવાય હદયની વસ્તુ કઈ પ્રકાશિત ન કરી શકે એ વાત દીવા જેવી વડોદરા યુનીવર્સિટીના એક અધ્યાપક છે અને આપણી અને અમેરિકા સ્પષ્ટ છે જ.” વચ્ચે જે અધ્યાપક વિનિમયની પ્રથા ચાલી રહી છે તે પ્રથાના અનુ- “મારા આ કાર્યમાં બહેન ઇન્દુકળાએ પણ ઘણી મદદ કરી સંધાનમાં તેઓ અધ્યાપનકાર્ય અંગે હાલ અમેરિકી છે.
છે. એ ઉપરાંત બીજા અનેક સહકારીઓએ સાથ આપે છે. એ બીજી પ્રસ્તુત વ્યાખ્યાને સંબંધમાં જણાવવાનું કે પંડિતજીને બધું વર્ણન છે તે રોચક, પણ અહીં એને જતું કરવું જોઈએ.' મૂળ પાંચ વ્યાખ્યાને આપવાના હતા, પણ પૂરતા સમયના અભાવે
આટલું પણ તમારી ઉપર એવી ભાવના અને ઇચ્છાથી પ્રેરિત બનીને પિતાના વિષયની ચર્ચા પંડિતજીને ત્રણ વ્યાખ્યાનમાં સમાવિષ્ટ કરવી પડી હતી. હવે પંડિતજીની વિરલ વિદ્યોપાસનાને ખ્યાલ આપતે પેલે લખાવી રહ્યો છું કે તમે વ્યક્તિગત રીતે મારામાં જે' રસ લીધો અને પત્ર આપણે વાંચીએ –
મને જે ખેંચવા'. પ્રયત્ન કર્યો તેને વફાદાર રહેવા મેં સ્વેચ્છાથી
છે .
. . '
છે. જેને
& .
- '1' ૨
ક. .
.”