Prabuddha Jivan - Prabuddha Jain 1952 Year 13 Ank 17 to 24 and Year 14 Ank 01 to 16

SR No.: 525937
Original Sutra Author: N/A
Author: Parmanand Kunvarji Kapadia
Publisher: Mumbai Jain Yuvak Sangh
Publication Year: 1952
Total Pages: 204
Language: Gujarati
Classification: Magazine, India_Prabuddha Jivan, & India
File Size: 19 MB

Page 46

કેર કરવા એકત્ર
વર્ષ
માં સક્રિય ભાગમાં
પ્રબુદ્ધ જૈન
તા. ૧૫-૩-પર $ આપીને રૃ. ૪૦૦૦૦. એકઠા કરી આપવાનું બીડું ઝડપ્યું. કે આખી ઈમારતને માથે ચઢી બેઠા ! ' '
આમ તેમની ઉદારતા. અને જે સંસ્થાને પોતાની ગણી, જે " એ કુતુહલ ઓછું થયા પછી એ આખી ઈમારતનો ભાર સહન . 'કામને પિતાનું ગમ્યું તે વિશેની નિષ્ઠાના એક પછી એક અનેક કરનાર નીચેના પથરા જોયા. એમના તરફ જતાં માથું નમ્યું. જાણે - દષ્ટા સ્મરણમાં જાગૃત થાય છે પણ તે સર્વને ઉલ્લેખ કરવા એમને આદરપૂર્વક મે પ્રણામ કર્યા. ' ' માટે અહિં અવકાશ નથી.
હરેક સંસ્થામાં કેટલાક ભાગ્યશાળી પુરૂષ અધ્યક્ષ થાય છે, ' અલબત્ત મણિભાઈની સેવાઓનું મુખ્ય કાર્યક્ષેત્ર જૈન સમાજ એમની શોભાને કારણે સંસ્થાની શોભા વધે છે. લેકે એમનું જ રહેલ છે. તેમ છતાં પણ રાષ્ટ્રના કાર્યમાં બને તેટલા મદદરૂપ નામ લે છે, પણ સંસ્થાને ભાર વહન કરનારા નમ્ર કાર્યકર્તાઓ | થવામાં તેમણે કદિ પાછી પાની કરી નથી. વળી હજુ આપણા જુદા જ હોય છે. એમને લીધે જ સંસ્થા બંધાય છે અને ટકે છે.
આખા સમાજની રચના જ કોઈ એવી છે કે જો કોઈને કોઈ પણ સેવા એમનું સ્મરણ કરવું, એમના પ્રતિ કૃતજ્ઞ થવું અને એમને ઉત્સાહ | કરવી હોય છે તે તેને પોતાની નાતજાત કે સંપ્રદાય સમાજની અંદર વધાર. એ ' આપણું પ્રધાન કર્તવ્ય છે. જ્યારે જ્યારે કેe
રહીને કામની તક સહેલાઈથી મળી જાય છે, બહાર નીકળીને પરિષદ કે સંમેલનને અધ્યક્ષ થયો છું ત્યારે ત્યારે એ. આ : : શું કરવું તેની ઘણાને સુઝ પડતી નથી, તેમજ તેવા " અવકાશ પ્રસંગ સફળ બનાવવા માટે જેમણે દિવસરાત્ર મહેનત કરી તે
પણુ ઘણાને મળતો નથી. આ જ કારણને લઈને મણિભાઈની સ્વયંસેવકેને આભાર મેં પ્રથમ માને છે. એ સ્વયંસેવકેને સારાં સારાં "છે પ્રવૃત્તિઓ મુખ્યત્વે કરીને જૈન સમાજ પૂરતી મર્યાદિત રહી ભાષા અને મને હર ગીતે પણ સાંભળવાને મળતાં નથી અને પરિષદ
છે. આમ છતાં પણ તેમના હૃદયમાં આવી કોઈ દીવાલને અવકાશ પૂરી થયા પછી હિંસાબ પૂરા કરવા, માંગીને આથેલી વસ્તુઓ પાછી " નથી. કોઈનું પણ કેમ ભલું કરવું એ જે તેમના દિલમાં રાત દિવસ પર મારી દેવી વગેરે કામમાં એમને કોઈ મદદ પણ . . ઝંખના હોય છે. . .
.
એવું યજ્ઞકર્મ કરનારાઓ હોય છે માટે જ સમાજ ફાલે છે, ફૂલે છે. - સાધારણ રીતે કઈ પણ વ્યકિતની છબીનું અનાવરણ કરવાનું ! હોય ત્યારે એ કઈ વિદેહ વ્યકિત હેવી જોઈએ એવી આપણે
- જેમની છબી આ સંસ્થામાં રાખવા માટે આપણે ભેગા થયા. - સાધારણતઃ કલ્પના કરીએ છીએ. પણ અહિં તે આપણે એક
છીએ તે એવા એક કાર્ય કર્તા છે. તન, મન અને ધન ત્રણે રીતે જીવંત વ્યક્તિવિશેષની છબી ખુલી જાહેર કરવા એકત્ર થયા છીએ.
સેવા કરતા આવ્યા છે. જ્યારે જ્યારે એઓ મળ્યા છે ત્યારે ત્યારે અલબત્ત છેલ્લા પાંચ છ વર્ષથી તેઓ ચાલુ માંદગીને કારણે સંધના તેમના સાત્ત્વિકતાની અસર મારા મન પર પડી છે. ન કોઈને જ કાર્યમાં સક્રિય ભાગ લઈ શકતા નથી. આજ સુધીમાં તેઓ બે ની
છે તે છે ન કશી પંચાત, પિતાનું કામ કેમ આગળ વધે એની જ ચર્ચા અને
ભાત કે ત્રણ વાર યમરાજના, ઉંબરે જઈને પાછા ફર્યા છે. આજે તેઓ એની જ ચિંતા. * વજેશ્વરી એક માસથી ગયા છે અને તેમની તબિયત સદભાગ્યે ઠીક . કેટલાક લેકિ સાત્વિકતાને વિચિત્ર અર્થ કરે છે. . નબળા,
ઠીક.. આશા આપે એ રીતે સુધરી રહી છે. તેઓ સાજા હોય કે વેવલોક પારો માણસ, દરેકને શરણુ જાય, દરેકની વાત માની જાય એવાને માંદા હોય–સંઘની ચિન્તાથી તેઓ કદિ મુકત રહી શક્તા જ નથી. ' સાવિક કહે છે. મારી સાત્વિકતાની કલ્પના " નોખી છે. ' સાત્વિક આપણે જરૂર ઈછીએ કે તેઓ પાછા 'સાજાતાજા થઈને આવે માણસ તેજસ્વી હોય, એ કોઈને ઠેષ કરવામાં પિતાની શકિત વેડફી અને આજે સુધી જેમ બનતું આવ્યું છે તેમ તેઓ આપણને તે
તઓ આપણને નહિ નાખે, પણ સામાજિક અન્યાય અને અત્યાચાર સામે ઝૂઝતા પ્રેરણા આપતા રહે અને ધકકે મારતા રહે
જાય અને કટોકટીને પ્રસંગે અણનમ રહે. મણિભાઈએ સામાજિક - આમ જેઓ અમો સર્વને અખંડ સ્નેહનું પાત્ર છે એવા દે સામે હંમેશાં જેહાદ ચલાવી છે, પણ તે સાત્ત્વિક ઢબે. ઉદારચરિત, સેવાભાવી, સહૃદયી, અમારા વર્ષોના સાથી અને મુરબ્બી
જેન કામે એમની સેવાને ઘણો લાભ ઉઠાવ્યા છે. એક રીતિ મણિભાઈની અનેકવિધ સેવાઓની આ રીતે કદર કરવાની અમને જે તક મળી છે તે અમારે મન અપૂર્વ આનંદ અને ધન્યતાને વિષય
જ કહું તે એમને વાપરી ખાધા છે. એમની શક્તિ ઉપગ કેમના " છે. તેમની છબીનું અનાવરણ કરીને અમને કૃતાર્થ કરવા કાકાસાહેબને છે
5 સ્વાર્થ માટે કર્યો છે. એમનું મને સંકુચિત નથી. મે તમામ અન્યાયે
' અને દુઃખ દુર કરવા મથે છે. પણ એમને કેમ કામમાં જ આપણે અમારા સંઘ વતી નમ્ર પ્રાર્થના છે.” ત્યાર બાદ શ્રી ચીમનલાલ ચકુભાઈ શાહે ઉપરના વકતવ્યનું
. રોકી રાખ્યા છે. સમર્થન કરતાં સામાન્ય છતાં અસામાન્ય એવા મણિભાઈ સૌ કોઈને હમણાં જ શ્રી પરેમાનંદભાઈએ એક વાતને ઉલ્લેખ કર્યો કે સન્માનને પાત્ર છે એમ જણાવ્યું. તેમની પછી શ્રી શાન્તિલાલ મગનલાલ “જીવતા માણસની છબીનું અનાવરણ કરીએ એ કેવું એમ કેટલાકને
શાહ, તથા શ્રી લવણુપ્રસાદ શાહે પણ મણિભાઈ વિષે પ્રસંગે ચિત લાગે છે. આ બાબતમાં મને સ્વામી દયાનંદ સરસ્વતીને સિદ્ધાંત , વિવેચને કર્યો. તારાચંદ કોઠારીએ તેમની હીંમત, નીડરતા તથા જે એમણે પિતાના સત્યાર્થી પ્રકાશમાં નોંધી રાખે છે તે વિશેષ B. સામાજિક ક્ષેત્રમાં કામ કરતાં ગમે તેટલે ભેગ આપવાની તત્પરતાને પસંદ છે, તેઓ કહે છે, “Biદ્ધ કરવાનું તે જીવતા લોકોનું કરવું Eછે. ભૂતકાળના કેટલાક દષ્ટાન્ત ટાંકીને ખ્યાલ આપ્યો. શ્રી જટુભાઈ જોઈએ. મરેલાઓનું શાનું શ્રાદ્ધ કરો ? તેઓ તે પોતાનું પાપપુણ્ય છે , મહેતાએ એક સામાજિક લડવૈયા તરીકેની મણિભાઈની વિશેષતાને સાથે લઈને પાલ્યા ગયા.” જે માતપિતાએ તમારા બાળપણમાં તમારી , આગળ ધરી અને શ્રી દીપચંદ એમ. શાહે પણ પ્રસંગને , સેવા કરી તેમને તેમના ઘડપણમાં સુખ આપે, સતેજ આપે,
અનુલક્ષીને બે શબ્દો કહ્યા. ત્યારબાદ કાકાસાહેબ કાલેલકર મણિભાઈ ' એમની સેવા કરશે એ એમનું શ્રદ્ધ એમને બરાબર પહોંચે છે. ' ની છબીનું અનાવરણ કર્યું અને આ નિમિતે શ્રી મણિભાઈ મરી ગયા પછી કરેલું શ્રાદ્ધ શા કામનું ? મરી ગયેલા લે કે વખતે પ્રત્યેને પોતાને આદરભાવ' વ્યકત કરવાની તક મળવા બદલ સંધ- સ્વર્ગે નહિ પહોંચે એટલે એમને આપણે શાહની મદદ આપીએ એ. ને આભાર માનતાં નીચે મુજબ પ્રવચન કર્યું. '
એક જાતની એમના પ્રત્યે, એમના ભાવિ પ્રત્યે અશ્રદ્ધા નથી ? ' ' “ તાજમહેલ જોવા ગયો હતો. એના, આરસપાસની કારીગરી (મારાં માતપિતાના અવસાન પછી પણ ? એમનું વિધિસર શ્રાદ્ધ મેં ' ખૂબ વખણાય છે. સ્થપતિઓ કહે છે કે એના મુખ્ય ગુંબજની કર્યું, કેમ કે તેઓ આવા શ્રાદ્ધમાં માનતા હતા. પણ મેં મારા ;
અંડાકૃતિ સૌ દર્યની સીમા છે. એટલે માથું ઊંચું કરી એ ગુંબજને દીકરાઓને કહી રાખ્યું છે કે મારી પાછળ શ્રાદ્ધ કરવાની કશી કુતુહલથી જોએલ અને એનું અભિનદન કર્યું. કેવા ભાગ્યશાળી પથરા જરૂર મથી,) સ્વામી દયાનંદ સરસ્વતીના સિદ્ધાંત પ્રમાણે આપણે ..