Page Text
________________
જ મા મારે
'E
*
* પ
, '
'
૧૮૪ .
અહી સિવાય કે ચાલ અગે ઉભા થયેલ દવા તૈયાર
એકત્ર કરવા
પ્રબુદ્ધ જૈન
: તા, ૧-૩-પર કાર્લ માકર્સ તેમને પ્રેરક પુરૂષ હોવા છતાં તેઓ કાલ માકર્સના છે અને તે પડકાર ઝીલીને વાણીસ્વાતંત્ર્યની રક્ષા સાથે પ્રજાકોઈ આંધળા પૂજારી નથી એમ જણાવે છે અને કાર્લ માકર્સના જનની પાયાની સવ જરૂરિયાતને પહોંચી વળે એવી સમાજરચના સિદ્ધાન્તોને દેશના સર્વ સ્થિતિ અંગે પૂરેપૂરા ધ્યાનમાં લઈને ઉભી કરી બતાવવી એ જવાબદારી લોકશાસનના પુરસ્કર્તાઓની છે. જરૂરી ફેરફારપૂર્વક અમલી બનાવવાનું ધ્યેય હોવાને તેમનો દા અહિ એ ધ્યાનમાં રાખવું અત્યન્ત આવશ્યક છે કે વ્યક્તિના કે છે. બીજી બાજુએ કેસ એટલે ચુસ્ત ગાંધીવાદીઓની જ સંસ્થા વાણીના સ્વાતંત્રની તાત્વિક દૃષ્ટિએ તથા નૈતિક તેમ જ સામાજિક ' ' એવી કોઈ સ્થિતિ આજે પ્રવર્તતી નથી. વળી સાધારણ રીતે દષ્ટિએ ગમે તેટલી મેટી કીંમત હોય તે પણ સામાન્ય પ્રજાજનોને અહિંસક તેમજ બંધારણીય માર્ગે ચાલવાન સમાજવાદી પક્ષન તેની બહુ કીમત નથી હોતી, અને જ્યારે પણ પ્રજાજનેને એમ વળણું જોવામાં આવે છે. બીજી બાજાએ ઉઘોગાન રાઝીયકરણ માલુમ પડશે કે વાણીસ્વાતંત્ર્ય અને સાર્વત્રિક સ્વાસ્થ , ઉભય , કોંગ્રેસને અમાન્ય નથી. તફાવત હૈય તે કઈ રીતે અને કેવી ગતિએ
અતિ એક સાથે ટકી શકે તેમ નથી ત્યારે એ અમૂલ્ય લેખાતા વ્યકિતઆ કરવું’ એટલા પૂરતું જ છેઆમ છે. વિચાર આવે તે વાત ગ્યને ઉકી દઈને આમ પ્રજા પોતાનું આર્થિક રવા ખરીઆજ સુધીની નાની મોટી અથડામાં અને તે અગ. ઉભા થયા દવા તૈયાર થઈ જવાની છે. આનું નામ છે સામ્યવાદને પદપ્રવેશ. અને પોષાયલા પૂર્વગ્રહ સિવાય કાંગ્રેસ અને સમાજવાદી પક્ષને
5 તે દેશના જે જે, પક્ષે જે જે બળે, વાણીસ્વાતંત્ર્યની ઉપયોગીતામાં - એકત્ર કરવામાં આડે આવે એવું કંઈ પણ મહત્વનું કારણ છે.
માનતા હોય તે સર્વેએ એકત્ર બનીને વાણીસ્વાતંત્ર્યની ઊંચતા જ નહિ. અદ્યતન ચૂંટણીમાં સમાજવાદી પક્ષ ભારે કમનસીબ
રક્ષા સાથે એક બાજુ કોમવાદને અને બીજી બાજુ ભાત ભાતની ' નીવડયા છે, એમ છતાં પણ આજની ઉગતી પ્રજાના માનસ ઉપર
- તંગીઓથી ભરેલી આજની વાસ્તવિક્ષતાને સંગતિ સામે કરવાને સમાજવાદી પક્ષનું પ્રભુત્વ ઉપેક્ષા થઈ ન શકે તેવું છે અને તેથી
- રહે છે. એ આપણે નહિ કરીએ અને પ્રજાજને હતાશ થઈને, રાજદ્વારી દષ્ટિએ તે પક્ષ સારું એવું મહત્વ ધરાવે છે. વર્તમાન
નિરાશ થઈને સામ્યવાદ તરફ ઢળશે તે તેમને લેશમાત્ર દેષ દેવાને પરાજ્યના કારણે તે પક્ષના
- આપણને અધિકાર નહિ રહે. ચૂંટણીદ્વારા વ્યકત થતી દેશની રાજ
અનુયાયીઓનું માનસ આજે " દ્વિધામાંથી પસાર થતું જોવામાં આવે છે. તેમાંના કેટલ' એક ઉતારીએ. અને સપરના કલ્યાણમાર્ગે ગતિમાન થઈએ અને જે
કીય પરિસ્થિતિમાંથી આ બધપાઠ નીકળે છે. આપણે એ અન્તરમાં " સામ્યવાદી પક્ષ તરફ ઢળી રહેલા-માલુમ પડે છે અને ' બેલેટ પાય લેવા છે તેમાં અગઢ પૂર્વગ્રહે, સ્વાર્થ કે અહંભાવને લેશ ( મત પ્રદાન ) માં ન ફાવ્યા તે બુલેટ (બંદુક ગેળા ) ને આશ્રય શા માટે ન લે એવા ઉદગારો કાઢતા પણ તેમનામાંના કે . માત્ર આડે આવવા ન દઈએ ?
' સંભળાય છે. સમાજવાદી પક્ષના આગેવાને જે લોકશાહી- હરિજનપત્રોની આવરદા છ માસ લંબાય છે. છે , democracy-વિષે સુદઢ શ્રદ્ધા ધરાવતા હોય તે તેમણે પતાના તરફને ઉહાપોહ અને પિકારને અધીન થઇને નવજીવન , ' અનુયાયીઓમાં પેદા થઈ રહેલા દિધા માનસને ગાંભીરૂપો ધ્યાનમાં પ્રકાશન મંદિરના ટ્રસ્ટીમંડળે ત્રણે હરિજનપત્રે છ માસ વધારે લેવાની, અને તેમને સમ્યગ્ર માર્ગે વાળવાની અને સામ્યવાદ અને
સાવા, ચલાવવાનો નિર્ણય જાહેર કર્યો છે. હરિજનપત્ર બંધ થાય છે સરમુખત્યારશાહીથી દેશને બચાવી લેવા માટે જે બની શકે તે
એવા એકાએક સમાચારથી આઘાત પામેલા અનેક “હરિજન”. ' કોંગ્રેસમાં વિલીન થઈ જવાની. અને એમ શક્ય ન હોય તે અને
પ્રેમીઓ આ સમાચારથી સતિષ અને રાહત અનુભવે એ સ્વાભાવિક ! . ત્યાં સુધી કોંગ્રેસના વિરોધમાં કામ કરવાને બદલે કોંગ્રેસ સાથે હાથે
છે. “જીતે નર ભદ્રા પામશે એ કહેવત અનુસાર જે છ મહીનાની હાથ અને ખભેખભા મેળ નીને બને તેટલે સાથ આપવાની ખાસ
મુદત લંબાણી છે તે તેમાંથી એવી શુભ પરિસ્થિતિ જન્મવી જોઈએ જરૂર છે. દેશના વિચારપ્રવાહો ધ્યાનમાં લેતાં સમાજવાદી પક્ષ
કે જેથી એ પત્ર છ મહીના પછી પણું બંધ કરવા નું જ પડે. એક લાંબે વખત ટકી નહિ શંકે એમ ઘણા વિચારકોને લાગે છે.
એવી આકાંક્ષા સર્વ હરિજનપ્રેમીઓના દિલમાં ઉભી થઈ રહી છે પરિણામે સામ્યવાદ જ બળત્તર થશે અને કોંગ્રેસ નબળી પડશે.
અને એમ બનવા માટે શું કરવું જોઈએ એ દિશાએ અનેક કોંગ્રેસમાં સમાજવાદી પક્ષ અન્તર્ગત થશે તે કોંગ્રેસ વિશુધ્ધ થશે,
શુભેચ્છકે રચનાત્મક વિચાર અને પ્રવૃત્તિ કરી રહ્યા છે. આમાં . વધારે ક્રાન્તિકારી થશે; મજબુત બનશે અને સામ્યવાદ સામે પૂરી
સૈથી મુખ્ય બાબત તે ત્રણે પત્રની બને તેટલી ગ્રાહક સંખ્યા વધા- . '
રે વતી' છે ' આજે દેખાડવામાં આવતી માટે આ પત્રમાં લોબી ટકકર ઝીલી શકશે.
, આજની આખી પરિસ્થિતિ એક બીજી રીતે પણ વિચારવી ઘટે
વખત ચાલી ન જ શકે એ તે સાવ દેખીતું તકાળ ઉહાપોહના, છે. આજની આખી સમસ્યા મોટા ભાગે આર્થિક છે. પ્રજાની
પરિણામે ગ્રાહક સંખ્યા જોઈતા પ્રમાણમાં વદે પણ તેથી નીરાંત ' પાયાની જરૂરિયાત કેમ પૂરી પાડવી એ પ્રશ્ન હિંદ જેવાં પછાત
ચિન્તવવાનું કારણ નથી. વસ્તુતઃ , ગ્રાહક ખ્યા કેમ વધે અને .. "અને દુર્બળ દેશ માટે સૌથી વધારે મહત્વનું છે. આ ' શ્રેય
વધેલી ગ્રાહકસંખ્યા- કેમ ટકી રહે એ દ્રષ્ટિએ રિજનપાનું વહીવટી - લેકશાહી તથા સામ્યવાદ પરત્વે સમાને છે. સામ્યવાદી દેશે 'આ
તેમ જ સંપાદકીય કેટલુંક સંસ્કરણ થવું અતિ આવશ્યક છે. આ . સમસ્યાને નીકાલ અ. 'છે. રશીઆ અને ચીનની વર્તમાન
સંબંધમાં કેટલીક સૂચનાઓ અસ્થાને નહિ લેખાય. : સુસ્થિતિ જોતાં આ હકીકતનો ઇનકાર થઈ શકે તેમ નથી. પણ . (૧) ગયા વર્ષ દરમિયાન આ ત્રણે મંત્રો ચલાવવા પાછળ .
આ નીકાલ લાવવામાં પ્રજાજનના વાણીસ્વાતંત્ર્યને–રાજ્યવહીવટ , રૂ. ૪૦૦૦૦ ની બેટ આવ્યાનું જણાવવામાં આવ્યું છે. આમાં તેમજ નવલ સમાજરચના વિષે પિતાના વિચારો યથેચ્છપણે વ્યક્ત આશરે ૯૦૦૦ ગ્રાહકેનું લવાજમ રૂ. ૫૦૦૦ મેળવતાં ભિન્ન ભિન્ન : કરવાની છૂટને-ભાગ લેવા છે. સામ્યવાદીઓનું માનવું છે કે હરિજનપત્રની આશરે ૯૨ ૦૦ નકલે પ્રગટ કરવા પાછળ , ''. ' વાણીસ્વાતંત્ર્ય અને સમાજની ધરમૂળથી નવરચના એ બેને કદ રૂ. ૮૪૦ ૦૦ નું ખર્ષ થયું ગણાય. સામાન . • મેળ મળી શકે જ નહિ. એકને વાવવા એ તે બત. ખર્ચની રકમ ઘણી મેટી લાગે છે. આ ખર્ચ સંબંધે નવજીવન , " જોખમાવાનું . લોકશાહી પક્ષના સૂત્રધારો આ મતમ વીરતા પ્રકાશન મંદિરે વિગતવાર ખુલાસે બહાર પાડો ઘટે છે સંભવ છે
નથી, ' તેમને મન વ્યકિત તેમાં જ વાણીના સ્વાતંત્ર્યની ' પ્રજાના કે નવજીવન પ્રકાશન મંદિર સાથે પ્રારંભથી સંકળાયેલી કેટલીએક . સુખસ્વાય જેટલી જ કીંમત છે, એક અન્યનું વિરોધી છે એમ અલાયક જમાનારા
તેઓ માનતા નથી, વાણી સ્વાતંત્ર્યની રક્ષા સાથે પ્રજાના સાર્વત્રિક આવી જે કઈ જવાબદારીઓ હે ય તેને ઈનકાર થઈ ન શકે, પણ . K , ઉત્કર્ષ અને નવા સમાજનું નિર્માણ થાય છે, સંગત છે અને તેને લગતી રકમ, હરિજનપત્ર સાથે સાંકળવી ન જ જોઈએ.'
તેમને દવે છે. આ દવે સાચું પુરવાર કરવાને ધર્મ લેકશાહીને આગળ ગમે તે પ્રથા હોય, પણ આજે તે હરિજનપત્ર ચાલુ વરેલા રાષ્ટ્રનિર્માતાઓને છે સામ્યવાદીઓને તેમને . આ પડકાર રાખવા હોય તે હરિજનપત્ર સાથે સીધે સંબંધ ધરાવતી રકમને
માં કામ કરવાને બદલે પ્રસાર મા નુ
પત્ર છ મહીના પછી પણું
!
'
| SR No. | 525937 |
| Book Title | Prabuddha Jivan - Prabuddha Jain 1952 Year 13 Ank 17 to 24 and Year 14 Ank 01 to 16 |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Parmanand Kunvarji Kapadia |
| Publisher | Mumbai Jain Yuvak Sangh |
| Publication Year | 1952 |
| Total Pages | 204 |
| Language | Gujarati |
| Classification | Magazine, India_Prabuddha Jivan, & India |
| File Size | 19 MB |