Prabuddha Jivan - Prabuddha Jain 1952 Year 13 Ank 17 to 24 and Year 14 Ank 01 to 16

SR No.: 525937
Original Sutra Author: N/A
Author: Parmanand Kunvarji Kapadia
Publisher: Mumbai Jain Yuvak Sangh
Publication Year: 1952
Total Pages: 204
Language: Gujarati
Classification: Magazine, India_Prabuddha Jivan, & India
File Size: 19 MB

Page 150

પ્રબુદ્ધ જૈન
તા. ૧૫-૯-૧ર સમાજના પ્રશ્નોને વિચાર કરવાની તાકાત અસાધારણ આત્મશ્રદ્ધામાંથી ભાઈમાં મહદ અંશે મૂર્તિમન્ત થયેલ જોઈ રહ્યા છીએ તે પારમિતા. જન્મે છે અને આ અસાધારણ આત્મશ્રદ્ધા કિશોરલાલભાઈની પ્રજ્ઞા જ છે. એક અસામાન્ય વિભૂતિ હતી. સાથે સાથે વિચારની વિશદતા એ આ રીતે કિશોરલાલભાઈ માનવ સમાજનું–આપણી જેવા અને પણ કિશોરલાલભાઈની નાની સુની સંપત્તિ નહોતી. આ પ્રમાણે કનું નાનું સરખું પણ એક જંગમ તીર્થ હતા. તેઓ સર્વને સુલભ હતા. જે નિર્ણયો ઉપર પિતે આવતા તેના અનુકળ પ્રતિકુળ પ્રત્યાઘાતો અનેકની જીવનગુન્યાના ઉકેલનાર હતા, સાધુ હતા, તપસ્વી હતા, વિષે બેપરવા રહીને તે નિર્ણયે તેઓ નીડરપણે સમાજ સમક્ષ મૂકતા. વ્યાધિદગ્ધ બડાળ માળખામાં પરિબદ્ધ-કરૂણ અને કોમળતાથી સદા તેમની વાણી પણ જેટલી સચોટ અને સંયમી હતી તેટલી જ
ઉછવસિત-સદા કર્મપરિણત-ઉચ્ચ કોટિનો આભા હતા. તેમના જવાથી મિતાક્ષરી હતી. અને એ મિતાક્ષરવને લીધે તેમનું લખાણ કદિ કદિ આપણી જેવા અનેક એક પરમ મિત્ર, સાથી, સલાહકાર અને તત્વજ્ઞા સાધુ ગ્રહણ કરવામાં વિકટ બનતું અને સામાન્ય વાંચકને કદિ કદિ શક પુરૂષ ગુમાવ્યો છે. તેઓ સ્થૂળ દેહે આપણી વચ્ચેથી વિદાય થયા. લાગતું. પણ પિતાના લખાણને કલ્પનાનાં પુછપથી શણગારવાનું અને છે, પણ અક્ષરદેહે આપણી વચ્ચે જીવેન્ત છે, કઈ કાળ સુધી જીવન્ત એ રીતે સામાન્ય વાંચક માટે વધારે રોચક બનાવવાનું તેઓ કદિ રહેવાના છે. એ અક્ષરદેહની ઉપાસના કરીને આપણાં જીવનનું પણું પસંદ ન કરતા. કેળવણીના પાયા, જીવન ધન, સમૂળ કાંતિ ઉધ્ધકરણ કરીએ, તેમના લેખનસાહિત્યને બને તેટલે ફેલાવો સંસાર અને ધર્મ-આ તેમનાં પુસ્તક કેવળ મનોરંજનાથે વાંચી કરીને તેમના પ્રત્યે કૃતજ્ઞતા દાખવીએ, અને તેમની સત્યનિષ્ટને જવા યોગ્ય સાહિત્યકૃતિઓ નથી, પણ આજના યુગના અનેક પ્રશ્નને આપણું જીવનને ધ્રુવતારક બનાવીએ ! એ * પ્રજ્ઞા પારમિતાને, એ ઉકેલ આપતા કૃતિગ્રંથ છે. તેમને સમજવા માટે સામાન્ય વાંચકોને નાના સરખા પણ જંગમ તીર્થને, એ વિલન થયેલી વિમલમાર્ગદર્શક ગુરૂના ભા ની જરૂર પડે એવાં-ગહન અર્થ અને ઘતન અનેકરી ૧ હી
પરમાનંદ સૂચનથી ભરેલાં આ-પુસ્તક છે. આ તેમની વિચારણું અને લખાણો ગુજરાતમાં ભૂમિદાનયા સપ્તાહ પાછળ જે સૌથી મહત્વનું છે તે તેમનું અપૂર્વ કેટિનું જીવનતપ ' મહર્ષિ વિનોબા ભાવેને આજથી સૈાળ મહીના પહેલાં શરૂ હતું . તેઓ ગૃહસ્થાશ્રમી હતા, છતાં તેમને ગૃહસ્થાશ્રમ લેશમાત્ર કરેલ ભૂમિદાન્યામાં આ ૪ સુધી માં લગભગ સાડા) શું લાખ એકર ભેગાપભેગલી નહોતે. ઓછામાં ઓછી જરૂરિયાત ઉપર કેમ જમીનના દાન મળ્યાં છે. આ દાતાઓની સંખ્યા ૧૨ ૦૦૦ સુધી નિર્વાહ કર એ લફા ઉપર તેમનું આખું ગૃહસ્થજીવન નિર્માણ પહોંચી છે. તેમાં જમીનના એક નાનું સરખો ટુકડો આપનાર એક થયું હતું. અને એ લક્ષ્યની સાધનામાં પુરેપુરો સાથ આપે એવાં હરિજનથી માંડીને ૧૦૦૦૦ એકર સુધીનું દાન આપનાર શ્રી નરેશ પદાર્થ પાછળ પ્રતિ છાયા સમાં પતિપરાયણ ગોમતીબહેન તેમને સુધીની વ્યકિતઓને સમાવેશ થાય છે. માત્ર ઉત્તર પ્રદેશમાંથી તેમને સાંપાયાં હતાં એ તેમનું એક મોટું સદ્ભાગ્ય હતું'. સંસ્કૃતમાગૅ- ૩ ૧ ૦ ૦ ૦ એકર જમીન મળી છે. તેલંગણામાંથી ૨ ૦ ૦ ૦ ૦ એકર, પદેશિકામાં એક વાક્ય આવતું હતું કે “ામો મૂર્તિમાન ધા'
મધ્ય પ્રદેશમાંથી ૯૦૦૦ એકર અને બાકીની જમીન વિંધ્યપ્રદેશ, રાજ-- કિશોરલાલભાઈને પણ ટુંકાણમાં વર્ણવવા હોય તો એમ જ કહી,
સ્થાન, મધ્યભારત, ગુજરાત અને ઓરીસ્સામાંથી મળી છે. આ શકાય કે તેઓ મૂર્તિમાન ધર્મ હતા. અને આ તેમની ધર્મયતા તેમને
સપ્ટેમ્બર માસની બારમી તારીખથી વિનેબા ભાવેને બીહારમાં પ્રવાસ પ્રાપ્ત થયેલ સદ્-અસદ્દવિવેક, પ્રેયની તારવણી, સુન્દર અસુન્દરનો ભેદ
શરૂ થયું છે. ૧૯૫૭ સુધીમાં તેઓ પાંચ કરોડ એકર જમીન ઉકેલતી વિશિષ્ટ વિચારસરણના કારણે અનેકનાં જીવનને અજવાળવામાં માં મેળવવા મનોરથ સેવે છે. અને એ રીતે જમીનવચણીના સમર્થ–સફળ–નીવડી હતી. તેની સૌથી ભેટી વિભૂતિ તેમને પ્રાપ્ત
જટિલ પ્રશ્નનો અહિંસક પદ્ધતિએ ઉકેલ લાવવા ઇચ્છે છે. થયેલી અપૂર્વ કાટિની પ્રજ્ઞા હતી. આ પ્રજ્ઞા એટલે સંક૯૫
આ રીતે શ્રી વિનોબા ભાવેની ચાલી રહેલ ભૂમિદાન વિકલ્પપરાયણું મન નડે, તર્ક વિતકના વ્યવસાયવાળી બુધ્ધિ
આ પ્રવૃત્તિનું ગુજરાતમાં આંદોલન ફેલાવવા માટે તેમ જ ભુમિદાને નહિ, પણ 'સ્વ'ને વિચાર છેડીને સમસ્ત માનવજાત સાથેની
પ્રાપ્ત કરવા માટે એક જવાબદાર સમિતિ નીમાઈ ચૂકી છે અને આત્મીયતામાંથી ઉત્પન્ન થતી, વિશ્વના કલ્યાણની સતત કામનામાંથી
તે સમિતિએ પિતાનું કાર્ય શરૂ કરી દીધું છે. આ સમિતિએ આવર્ભાવ પામતી, ઊંડા ચિન્તનના પરિણામે દુનિયાના અનેક જટિલ
ગુજરાતમાં બે વર્ષની અંદર ઓછામાં ઓછી ૭૫૦૦૦ એકર જમીન પ્રશ્નોને સહજમાં બુધિગમ્ય ઉકેલ આપતી અન્તરચેતના છે.
ભુમિદાનયજ્ઞમાં મેળવવાનો સંકલ્પ કર્યો છે. આ જ દિશાએ મુનિ આપણે બધા ઘરથ માનવીએ છીએ, અપૂર્ણતાથી ભરેલા છીએ.
સંતબાલજી પણ પ્રવૃત્ત થયા છે અને પિતાનું કાર્યક્ષેત્ર ભાલનળઆણું જ્ઞાન કોઈ પણ કક્ષાએ સત્યના અંશમાત્રને જ સ્પર્શે છે.
કાંઠાને પ્રદેશ એટલે ધોળકા. ધંધુકા, અણુદ અને વીર ગામ એ આવી આપણી સામાન્યત: પામર પરિસ્થિતિમાં પણ કોઈ મા વી
ચાર તાલુકામાંથી ૫૦૦૦ એકર ભૂમિનાં દાન મેળવી આપવાનો આપણી કલ્પનામાં ન આવે એવા ગુણપ્રકને પિતાના જીવનકારા
સંકલ્પ ઉપર જણાવેલ ભૂમિદાનું સમિતિ સમક્ષ જાહેર કર્યો છે. આ પરિચય કરાવે છે ત્યારે તેને આપણે સાપેક્ષભાવે તે ગુણની પૂર્ણતાને
પહેલાં પ્રાયોગિક સંઘને ૫૦૦૦ એકર, સાબરકાંઠા તાલુકાના પામેલે વણવીએ છીએ. આ રીતે આપણે સૂરિસમ્રાટ હેમચંદ્રાચાર્યને પ એકર અને ખેડા જીલ્લાના ૩૦૦૦ એકરની કલિકાલસત્તના બિરૂદથી સન્માનીએ છીએ. આ જ રીતે ગાંધીજીને
સંકલ્પ જાહેર થઇ ચૂક્યા છે. તદુપરાન્ત આ અલનને વેગ કે અવિન્દને પૂર્ણ પુરૂષ કહેવા આપણે લલયાએ છીએ. આવા
આપવા માટે આગામી ગાંધી જયન્તીના પર્વ દરમિયાન તા. ૨૫-૯-૫૨ કોઈ પણુ ગુણ પ્રાર્થને બુધ દર્શનમાં ‘પારમિતા' શબ્દથી ઓળખવામાં
થી તા. ૨-૧૦-પર સુધીના દિવસો ભૂમિદાન્યજ્ઞ સપ્તાહ તરીકે મનાઆવે છે. પારમિતા એટલે પારને–પૂર્ણતાને-પામેલી શકિત. કિશોરલાલ
વવાનો ઠરાવ કરવામાં આવ્યું છે અને તેને લગતે ચોકસ કાર્યક્રમ (જેમાં ભાઈએ પિતાને પ્રાપ્ત થયેલ અપૂર્વ પ્રજ્ઞાના પ્રતાપે માનવી જીવનને
પ્રભાતફેરી, સભા, સરઘસે, તેમજ પ્રદર્શનેને સમાવેશ થાય છે) સ્પર્શતા અનેક પ્રદેશને જે રીતે અજવાળેલ છે તે જોતાં કિશોરલાલ
અજવાળેલ છે તે જાતા કિશોરલાલ- જવામાં આવ્યું છે. પ્રબુધ્ધ જૈનના વાંચકને જમીન સાથે એક થા ભાઈ એટલે આજના યુગની ‘ પ્રો પારમિતા” એમ નિઃશંકપણે બીજા પ્રકારે સંબંધ ધરાવતા જૈન બંધુઓને પિતાથી બને તેટલું દાન કહી શકીએ. આજે મનની ભૂમિકા ઉપર રહેલ અશ્વિમનને શોધવા આપીને, અપાવીને થા તો અન્ય જે રીતે શકય હોય તે રીતે મદદરૂપ પ્રાપ્ત કરવા અનેક સાધકે ઝંખી રહ્યા છે અને તે પાછળ દેશમાં બ ને આ ભૂમિદા યજ્ઞની પુણ્ય પ્રવૃત્તિને સફળ બનાવવા અમક સ્થળે મોટા પાયા ઉપર વ્યવસ્થિત સાધના ચાલી રહી છે. તે અનુરોધ કરવામાં આવે છે. અધિમનસ તે બીજું કશું નથી, પણ જેને આપણે કિશોરલાલ
• .
પરમાનંદ