________________
૨૨૨ પ્રબુદ્ધ જૈન
તા. ૧-૪-૪૨ કેટલાક સમાચાર અને નોંધ
આ પ્રસંગે ધી ઇન્ડસ્ટ્રીયલ એંજીનીયરીંગ કંપનીની વતી
પાંચ વર્ષ માટે દર વર્ષે રૂ. ૨૫૧ પાઠશાળા મદદ માટે આપવાની શ્રી જૈન શ્વેતાંબર એજ્યુકેશન બેડનું પારિતોષિક- પ્રમુખશ્રીએ જાહેરાત કરી હતી અને તે ઉપરાંત બીજી પણ પ્રદાન-સંમેલન
કેટલીક પરચુરણ મદદ જાહેર કરવામાં આવી હતી. ઉપર જણાવેલ બોર્ડ શ્રી જેન કવેતાંબર મૂ-કેન્ફરન્સ કેટ
આ તે આત્મવંચના કે પરવંચના! લાંય વર્ષો પહેલાં ઉપસ્થિત કરેલ એક સંસ્થા છે. જેનું વે. મ. જન છે. મુ. વિભાગની ઐક્ય સમિ.ને બીજા ઠરાવની સમાજને લગતા ધાર્મિક તેમ વ્યવહારિક કેળવણીના પ્રશ્નો હાથ
'સમાલોચના આગળના અંકમાં કરવામાં આવી હતી. આજે તેના ધરવા અને એ દિશાએ બનતી પ્રગતિ સાધવી એ વ્યાપક
પહેલા હરાવ વિષે થોડેક વિર તે ઠરાવ નીચે મુજબ છે – અને વિશાળ એ સંસ્થાને ઉદ્દેશ છે. પણ આજ સુધીની એ
શ્રી જૈન શ્વેતાંબર મત કોન્ફરન્સ સને ૧૯૩૪ સંસ્થાની પ્રવૃત્તિ મુખ્યત્વે કરીને નકકી કરેલા ધોરણે મજબ દર માં અમદાવાદ મુકામે સાધુસંમેલે કેનો દીક્ષા સંબંધી ઠરાવને વર્ષે ધાર્મિક પરીક્ષાઓ લેવી અને તે પરીક્ષાઓમાં ઉંચી કક્ષા વધાવી લે છે અને તેણે (કોન્ફરન્સ) અથવા તેની કોઈ પણ ઉપર આવેલા વિદ્યાર્થીઓને ઇનામ આપવાની રહી છે. એ
સમિતિએ કરેલા વડોદરા
રાસા સંબંધના અને બીજા સંસ્થાને વાર્ષિક પારિતોષિક પ્રદાન મેળાવડો તા. ૧૫-૩-૨
દીક્ષા સંબંધના ઠરાવો આથી રદ છે. આ ઠરાવ શ્રી જૈન ના રોજ શ્રી ચંદુલાલ વર્ધમાન શાહના અધ્યક્ષપણુ નીચે
. કેન્ફરન્સે પાસ કરવાનું છે.” ભરવામાં આવ્યું હતું. એ પ્રસંગે જુદા જુદા વકતાઓએ આ ઠરાવ વાંચતાં કોઈ પણ અનભિને, ના દિલ પર આજની દુનિયાની પરિસ્થિતિ, જૈન સમાજની હદયદ્રાવક દશા, સ્વાભાવિક રીતે એવી જ છાપ પડે કે જૈન સમાજમાં અયોગ્ય ધાર્મિક કેળવણીની ઉપેક્ષા અને આવશ્યક્તા વિગેરે બાબતો પર દીક્ષા સંબંધી પર કેટલાંય વર્ષો ઉપર પ્રબળ જે આન્દોલન ઉભું કેટલાંક મનનીય તેમજ લાગણીપૂર્ણ વિવેચને કર્યા હતા. પ્રમુખ થયું હતું તે દ્વારા વ્યક્ત થયેલ લોકઅભિપ્રાયને સન્માનીને મહાશયે ઉપસંહાર કરતાં જણાવ્યું હતું કે “ભૂતકાળની સમૃદ્ધિ ૧૯૩૪ માં સાધુ સંમેલન ભરાયું હશે અને કોને ક્યારે કેવી કે જાહોજલાલી ઉપર રાચવાને આજે વખત નથી. પ્રભુ શ્રી રીતે દીક્ષા આપવી તે સંબંધમાં સૌ કોઈને સતેષ થાય તેવી મહાવીર ક્રાંતિકારી હતા. હિંસા સામે “અહિંસા"ના વિજયધ્વજને એગ્ય મર્યાદાઓ જવાબદાર મુનિવરેએ સ્વીકારી હશે અને તે ફરકાવવા ઉપરાંત તેઓશ્રીએ જૈન જેવી વીર કામ માટે દ્રવ્ય, મર્યાદાઓનું આજ સુધી અક્ષરશ: પાલન થઈ રહ્યું હશે અને ક્ષેત્ર, કાળ, અને ભાવના મર્મને સમજાવી સ્યાદાદ ધર્મને તેથી તેવી મતલબના કોઈ પણ ઠરાવો કે રાજ્યના કાયદાની હવે અમૂલ્ય વારસો આપણને સેપેલો છે, આજની આપણી સ્થિતિ બીલકુલ જરૂર રહી નહિ હોય અને જો એમ હોય તે આવી દયાજનક છે. આપણે ભીરૂ બન્યા છીએ. આચાર, વિચાર કે સાદી સીધી વાત સૌ કોઈએ સ્વીકારી લેવી જોઈએ અને એ સંસ્કારમાં આપણે સમૃદ્ધ નથી રહ્યા, આર્થિક અને માનસિક રીતે સામાજિક એકતાને પુષ્ટિ આપવી જોઈએ. હ્રાસ આપણે નેતરી ચુક્યા છીએ. ક્યાં શ્રીમાલનગર અને પણ કમનસીબે આખી વસ્તુરિથતિ એથી ઉલટી જ છે. પાટણની આપણી સમૃદ્ધિ અને ક્યાં આજની આપણી પ્રથમ તે સાધુસંમેલને જે કાંઈ કરો ર્યા હતા અને મર્યાદાઓ કંગાળ દશા ? ગણ્યા ગાંઠ્યા શ્રીમતે ઉપર આજે કોઈ સ્વીકારી હતી તે સર્વ યુવકજનતા જે પ્રકારના નિયંત્રણની . રાએ કે નાચે તો તેને મુર્ખતામાં જ સમાવેશ થશે. માંગણી કરી રહી હતી તેની અપેક્ષાઓ, બહુ જ સાધારણ અને છાતી ઉપર હાથ મૂકી આજે કોઈ પિતાને વસ્તુપાલ, તેજપાળ મામુલી હતા. બીજું એ ઠરાવ થયા તેના બીજા જ દિવસથી કે ભામાશાના વારસ થવા લાયક કહી શકે એમ છે ? આપણો તે આજ સુધીમાં તે કરો ઉપર સહી કરનારામાંના કેટલાક શારીરિક અને આધ્યાત્મિક હાસ અસહ્ય છે. અંદર અંદર આચાર્યો તેમજ તેમના શિષ્ય તે તે ઠરાવનો એક યા બીજી ઝઘડાઓ કરતાં આપણે શીખ્યા છીએ. વાડા-વાડીના મેહમાં, રીતે અનેકવાર ભંગ કરતા જ આવ્યા છે એ વાત જગજાહેર અંગત કીર્તિની લાલચમાં આપણે ફસાયા છીએ. તે જતા છે. ત્રીજું એ સાધુસંમેલને ઉભી કરેલ સાધુઓની નિયામક સંસ્થા કરી સારાયે જૈન ધર્મ અને સમાજ માટે આપણે કયારે જીવતા કદી સજીવ સ્થિતિમાં જોવામાં આવી જ નથી તેમજ તે તે શીખીશું ? વહેવારૂ ગણાતી જૈન કોમ આજે પિતાના સમાજ- કરોને ભંગ કરનાર આચાર્યું કે સાધુઓ પાસેથી કોઈએ કદિ પ્રત્યે કેટલું–અવહેવારૂ વર્તન દર્શાવી રહી છે તે દુઃખને વિષય કશે પણ ખુલાસે માંગ્ય નથી. આવા નિર્જન, બીનઅમલી છે. આજે સર્વત્ર વિનાશ તરફ પ્રયાણ કરી રહેલ આપણા સમાજ' અને બીનહસ્તી ધરાવતા ૧૯૩૪ માં મળેલ સાધુસમેલનના ઠરાવને તરફ જાણી બુઝીને આંખ આડા કાન કરવાની નીતિ અપણે ૧૯૪૨ ના જાન્યુઆરી માસમાં મળતી અંય સમિતિ વધારે કયારે છોડીશું ? આજે કોમની સ્થિતિ સુધારવી હોય, જગત છે અને તેને આશ્રય લઇને . કે. મૂ. કેન્ફરન્સ કે તેની સમક્ષ ઉભા રહેવું હોય તે સમયને ઓળખો, પ્રગતિની નિશાની સમિતિએ અયોગ્ય દીક્ષાને પ્રતિકાર કરવા માટે આજસુધીમાં જે તમારી સમક્ષ છે. આંખ આડા કાન કર્યું આજે ચાલે તેમ નથી. કાંઈ કરાવો કર્યા હોય તે રદ કરવાની ભલામણ કરે છે. આના જેવી જાગૃત થઈ આપણે કોમની ઉન્નતિ માટે સક્રિય ફાળે આપ પ્રતારણા બીજી કઈ હોઈ શકે જ નહિ. આખા ઠરાવને હેતુ વડેદરા જોઈએ. નગ્ન સત્ય સ્વીકારવું જોઈએ. કેળવણીથી વિમુખ રહે રાજ્ય બાલે દીક્ષા નિયામક જે ધારે પસાર કર્યો છે તેને સીધી પાલવે એમ નથી. આપણી અર્ધગતિના મૂળમાં કેળવણીને કે આડકતરી જૈન સમાજના કેઈ પણ વિભાગ કે સંસ્થાની અભાવ જોઈ શકાય છે. બાળકોને બાલ્યાવસ્થાથી જ સુસંસ્કાર- સંમતિ નથી એવી છાયા ઉભી કરવાનું છે અને સાથે સાથે યુક્ત કેળવણી આપવા પ્રબંધ કરો કે જેથી તેઓ જૈન ધર્મનું જૈન સાધુ ફાવે તેને દીક્ષા આપી શકે, તે ખાટે કોઈના પણ
જેન કામનું નામ ઉજાળે. ગોખણપટ્ટી કરતાં સમજણ પૂર્વક છોકરા ભગાડી શકે, ઘર ભાંગી શકે, તેને ન પુછી શકે માબાપ શિખવવાને મહત્વ આપે આપણું જીવનમાં ઓતપ્રેત થઈ જાય કે ન પુછી શકે કઈ સંધ-આ પ્રકારના આજ સુધી પ્રવતી તેવી કેળવણીની જરૂર છે. ”
રહેલ દીક્ષાસ્વછંદનું સમર્થન કરવાનો છે. ઉપરથી દેખાતા સાદા