Prabuddha Jivan - Prabuddha Jain 1942 Year 03 Ank 17 to 24

SR No.: 525927
Original Sutra Author: N/A
Author: Manilal Mokamchand Shah
Publisher: Mumbai Jain Yuvak Sangh
Publication Year: 1942
Total Pages: 76
Language: Gujarati
Classification: Magazine, India_Prabuddha Jivan, & India
File Size: 7 MB

Page 50

૨૧૦
પ્રશુદ્ધ જૈન
ભાઇ બહેનની ભ્રમણા સમજી ગયા. “હા, જૈન, ભવ્ય સંગીત.” આટલું કહેતાં ભાઇની આંખમાંથી ધાર વહી બહેનના કપાળ ઉપર પડી.
“ભા! હું તે। નહિ જવું. બા અને બાપુને જોયાં નથી તે હવે જોઈશ. તું સુખી થજે.'
બહુ
આંસુની
જ
“જેન સુઇ જા. જરા ઉધી જા એટલે શાન્તિ થશે. ચાલ હું તને ઍક ગીત સંભળાવું.
ૐ શ્રી શાન્તિ, શાન્તિ કરા! અઘ-દુ:ખ-માચન, અમીમય લેાચન! સજીવનતા ઉત્સાહ મા !-૩ શ્રી. વિવેક સ્વાત’ત્ર્યના આનદ બક્ક્ષા અલૈાકિક શાન્તિ-સામ્રાજ્ય કરે ! શ્રી, (વિવેકાન ંદના પત્રામાંથી.)
ગીત સાંભળતાં સાંભળતાં બહેન શ્રી જાય છે. ભાઈ બાજુ પર બેઠા બેઠા બહેનના ભાંગ્યા ટુટયા શબ્દોમાંથી સાર તારવે છે દુનિયા દુ:ખી છે. માંદગી અને ગરીબી ત્રાસદાયક છે. જગમાં કુદરતે સંગીત આપ્યુ છે, છતાં શા માટે ગરીબ દર્દીઓના દીલના કરાર માટે જગત્ તે નથી વાપરતું ? તેને દુઃખમુક્ત કેમ કાઇ નથી કરતું ? દુ:ખીના નિશ્વાસથી જ સંસાર સળગી ઉઠયા છે. તુ ગરીબ છે. તારાથી શું થાય? છેવટે ચાલ આપણે કોઇ એવી દુનિયા સરજીએ કે જ્યાં દુઃખી દુઃખ ભૂલે, દર્દી દૂ તજે.” વિગેરે વિગેરે વચને તેને સૂચક લાગ્યાં. બહેન કેમ જાણે કહેતી ન હાય કે “ભાઇ આ કામ તુ કરજે.” એવુ સ્પષ્ટ ભાન થયું.
પાંચ દિવસ પહેલાંનાં સ્વપ્નાં અને અત્યારે ચાલતુ મંથન જુદાં હતાં, જીવનને જુદી દિશામાં લઇ જનારાં હતાં.
બહેન કરી વાર જાગી, અને ભાઇ સામે ધ્યા આંખે જોઇ રહી.
“ ભાઇ એક છેલ્લી માગણી છે કે તે મને તારી ગરીખીમાં આપેલી નાનકડી માસિક રકમમાંથી મેં નવ શીલીંગ અચાવ્યા છે; તે કાષ્ઠ ગરીબ દર્દીના ઉપયોગમાં આવે તેમ કરજે. મે વાંચ્યું હતુ` કે હિન્દમાં ગરીબી ઘણી છે. અનેક દર્દી એ સાધનવાંકે અકાળે મરે છે, તેના કાઈ કુંડમાં મારી આ નવી ભેટ મેકલી આપજે. આટલી જ મારી ઇચ્છા છે. બીજું તે શુ કહુ? સુખી થજે અને ગરીબ જગત કે જેમાં આપણે વર્ષો થયાં જીવ્યાં છીએ તેને ન ભૂલજે. પ્રભુ તારૂં કલ્યાણ કરે.” “ભલે જેન! તારી ઇચ્છા મુજબ કરીશ.”
X
X
X
તે રાત્રે તે ગરીબ પર મેળ વર્ષની બહેન અફાટ વિશ્વમાં ભાઈને એકલા મૂકી અનંતમાં ઉડી ગઇ, પણ કાઇએ ધાયું" પણ ન હેાય તેવું કઇક પાછળ મૂકતી ગઇ.
X
X
*
જેમ દીવામાં દીવેટ અને દીવેલ હાય અને દીવાસળી જો કાઇ ચાંપી શકે તે દીપ્તિ તુરત થાય તેમ યુવાન વેનલેસના જીવનદીપમાં દીવેલ હતુ, દીવેટ હતી અને દુ:ખી દીદીએ દીવાસળી દીધી અને અને દીપ્તિ થ, જીવન ઉઘડી ગયું, જીવન રાહ સ્પષ્ટ થઇ ગયા.
બહેન, અનાયાશ્રમમાં ઉછરેલી પ ંદર વર્ષની વયની ગરીય છેકરી આખર વખતે હૃદયમાં દર્દી, દર્દ, દુ:ખી અને દુઃખને દપડી અન્યની સુખ સાહ્યખી સામે, ભર્યાં જગતમાં ગરીબ ભાઇની રક ભેટને પોતાની જાત માટે ઉપયોગ ન કરતાં આવા ઉપયોગ સુચવી
તા. ૧૫-૩૪૨
કંઈ કંઈ ગુઢ વાત સમસ્યામાં સમજાવતી ગઇ. પોતે ગરીબ છે. પ્રભુએ જ્ઞાન અને લાગણીની બક્ષીસ કરી છે. તેના ઉપયોગ કેમ કરવા તે મુંગી વાણીમાં ખેલતી ગઇ. પેાતાનુ ભાવી જીવન કેમ ધડવું તે વાત હૃદય. ઉપર બહેને યામય આંસુથી લખી આપી. કયા પ્રદેશમાં ગરીબી છે, કયાં તેની જરૂર છે તે કહી નાંખ્યુ.
X
X
બહેન ! તે તે માંગ્યુ છે “વામન સ્વરૂપે” ત્રણ જ પગલાં પૃથ્વીનું દાન, પણ માપી ગઈ છે વિરાટની વસુધરાને! તે' દીધુ છે માત્ર નવ શીલીંગનું દાન, પણ કહેતી ગઈ છે દુ:ખીની દુનિયાની દુઃખદ આરજી ! બહેન તું તે ગઈ. મારૂં પાથિય જગત્ અધારૂં થયું, પણ જતાં જતાંએ આંતરિક જીવન ઉજાળતી ગઇ.
તે આપ્યું છે નવ શીલીંગનું દાન, પણ આ ભાઇ આપે છે પેાતાના જીવનનું દાન દુઃખી અને દર્દીને!!! ?
'અે
X
X
વેાનલેસને પાતાનું ભાવી જીવન સ્પષ્ટ થઈ ગયું. તે પ્રેફેસર મટી સેવાના ભેખધારી થયા,
X
X
*
એક દિવસે પેાતાના સુખી જીવનનાં સ્વપ્નાં ભાંગી નાંખી, ગરીબ દર્દીને જીવન લક્ષ્ય બનાવી તે ચાલી નીકળ્યે, તેની પાસે અજાણ્યા પ્રદેશમાં આ મહાન દુટ કાર્ય માટે સાધન ન હતાં, દ્રવ્ય નહેતું, કાઇને સક્રિય સાથ નહતું. ઉભા રહેવા આશ્રયસ્થાન નહેતુ હતું. માત્ર એક દૃઢ સેવાપરાયણ દીલ, ભરી પીટવાની તમન્નાવાળું દુઃખી દર્દીના દર્દથી દયામય બનેલું મીણ જેવુ નરમ હૃદય અને સદાય જાગૃત રાખતી બહેનની આખરી વાણી !
ભારતવર્ષમાં છ છ વર્ષ સુધી દેશની ભૂમિ તેણે પગ તળે ખુદી નાંખી, પશુ ધાર્મિક સંકુચિતતાએ તેને કાઇ પણ સ્થળે પગ ટકાવવા ન દીધા; ધર્મના ભેખધારીઓએ સેવાના દીક્ષિતને ઉભા રહેવા ન દીધો; અનેક સ્થળેાથી જાકારેા મળ્યા; અનેક સ્થળેથી અપમાને મળ્યાં; અનેક કર્ણને અપ્રિય કેટલીયે વાતે સંભાળાવી દીલ દુ:ખી કર્યું.
સાધન સામગ્રી છૂટયાં, કપડાં લગભગ ફાટી ગયાં. પૈસા છૂટયા, નિરાશા તેના દીલને ભાંગી નાંખે તેવા પ્રસંગે રાજને રાજ બનતા. ઘણી વખત જીવન અકારૂં લાગે, પોતે લીધેલે સેવાને ભાર્ગ દુષ્કર અને અફળ લાગે તેમ પણ થતુ, પરન્તુ બહુને બતાવેલા દીન દર્દીઓના કણ આ દાની યાદી તેને પુનઃ ટટાર કરતી “ભાઇ ! દુનિયા દુ:ખી છે, તેને કાઇ દુઃખમુક્ત ન કરે? તેને અરાબ અને આશ્વાસન ન આપે ? દુઃખીના નિશ્વાસે સ ંસારને કાયમ સળગતા જ રાખ્યો છે. દુ:ખી જગત્ કે જેમાં આપણે વર્ષો સુધી જીવ્યા છીએ તેને ન ભૂલતા.” એવી અંતરિક્ષથી ગુજતી બહેનની આખરી વાણીએ નિરાશા, નાસીપાસી, અને અનેક યાતનાઓ વચ્ચે પણ ઢાલ બનીને તેનું રક્ષણ કર્યું.
“વાનલેસ” કાઇ કાચા દીલથી સેવાના સાધુ નહાતા થયે, દીક્ષા પાછળ જીવન ન્યોચ્છાવર કરવાની તેની તૈયારી હતી. પ્રતિજ્ઞામાં તેણે પ્રતિષ્ઠા માની હતી. એટલે ‘અર્થ સાધયામિ વા દેહ પાતયામિ' એ તેના નિર્ધાર હતા.
X
X
X
એક દિવસે પરમાત્માએ તેની આરજી સાંભળી. એક પાક દીલના મુસ્લીમે તેને પાતાના ઘરમાં આશરો આપ્યો.
આર્કિમિડિઝે કહ્યું હતું કે “પગ ટકાવવા જગ્યા અને સાધન માટે લાકડી મળશે તેા દુનિયાને હચમચાવી શ,” તેમ