Prabuddha Jivan - Prabuddha Jain 1939 Year 01 Ank 01 to 17

SR No.: 525924
Original Sutra Author: N/A
Author: Manilal Mokamchand Shah
Publisher: Mumbai Jain Yuvak Sangh
Publication Year: 1939
Total Pages: 156
Language: Gujarati
Classification: Magazine, India_Prabuddha Jivan, & India
File Size: 15 MB

Page 4

પ્રબુદ્ધ જૈન
- તા. ૧ ૨ ૩૯
HELLEGEET
'પ્રબુદ્ધ જૈન” નું પુનરાગમન
सच्चस्स आणाए उब्वाईओं मेहावी मारं तरई। બળવાન અસર પડી છે. અસહકારનું વેગવાન આંદોલન સત્યની આણુમાં રહેનારે બુદ્ધિમાન મનુષ્ય મૃત્યુને તરી જાય છે. આવી જવા છતાં જે સ્વરાજ્યનો સાક્ષાત્કાર દુરનો દુર દેખાતા #FFFFFFFFFFFERE FEEEEEEEEEEEEEEEE
હતા તે આજે દ્રષ્ટિમર્યાદાના વતૃલની અંદર આવીને ઉભા
છે. સમાજના વિચારો અને ટોણોમાં પણ ભારે મહઅ અ ક જે ન
ત્વની ક્રાંતિ થઈ છે. જે પ્રશ્નોની ચર્ચા સાંભળતાં સમાજ
ભડકી ઉઠતે હતા તે આજે કશા ક્ષોભ સિવાય યચી શકાય કામ કરFFFFFFFFFERS છે અને તે ઉપર સભાઓ અને પરિષદમાં ક્રાંતિષક ઠરાવો થઈ
શકે છે. જૈન સમાજ પણ અનેક ક્ષોભજનક પ્રસંગો અને મુંબઈ સોમવાર, તા. ૧ મે ૧૯૩૯. - પ્રકરણોમાંથી પસાર થતાં થતાં નવું ઘડતર પામી રહેલ છે
અને વિચાર તેમ વલણના રૂપાન્તરો સ્વીકારી તેમજ પચાવી રહેલ છે. શ્રી મુંબઈ જન યુવક સંઘને ઉદ્ગમ અયોગ્ય
દીક્ષાના વિરોધમાંથી થયે હતું અને શ્વેતાંબર મૂર્તિપૂજક શ્રી મુંબઈ જૈન યુવક સંઘ મુંબઈ શહેરની જૈન જન- વિભાગનીજ તે સંસ્થા હતી. આજે સંધના બાહ્ય તેમજ તામાં આજે દશ વર્ષ થયાં કામ કરતી પ્રગતિશીલ વિવારે
આન્તર સ્વરૂપમાં અનેક મહત્ત્વના ફેરફારો થયા છે. આ
સંધ હવે માત્ર એકજ વિભાગનો ર નથી પણ આ સંધ ધરાવતી બહુ જાણીતી જૈનસંસ્થા છે. આ સંસ્થાના મુખપત્ર તરીકે સૈથી પ્રથમ શ્રી મુંબઈ જેન યુવક સંઘ
ત્રણ વિભાગના સભ્યો ધરાવે છે; આ સંઘમાં અનેક બહેને પત્રિકા’ નામનું સાપ્તાહિક કાઢવામાં આવતું હતું. એ તે
પણ જોડાએલ છે અને સંઘના કામકાજમાં સક્રિય રસ લઈ
રહેલ છે. સંઘને ઉદેશ તેમજ નીતિ તેમજ કાર્યપધ્ધતિમાં દિવસે હતા કે જ્યારે દીક્ષાના પ્રશ્ન આખા જેન જગતને
વિશેષ સ્પષ્ટતા આવી છે. ધર્મ, સમાજ તેમજ રાષ્ટ્રના સુધ બનાવી દીધું હતું અને જ્યારે એક બાજુએ આખો
ચોક્કસ પ્રકને સંબંધમાં સંઘે પોતાના નવા બંધારણમાં સ્થિતિચુસ્ત વર્ગ મુનિ રામવિજયજીની સરદારી નીચે અગ્ય
ચેકસ નિ સ્વીકાર્યો છે અને તે નિર્ણ સ્વીકારનાર દીક્ષાની પ્રબળ હિમાયત કરી રહ્યો હતો અને બીજી બાજુએ અને તેને અનુરૂપ શિસ્તના એકકસ નિયમો અમલમાં મુકનાર આખી જૈન યુવક જનતા અયોગ્ય દીક્ષાનો સબળ સામનો વ્યકિત જ આ સંઘના સભ્ય થઈ શકે છે. જેમાં સમાજના કરી રહી હતી. જૈન સમાજમાં નવવિચારને એ ઉત્થાન દરેક પ્રશ્ન ઉપર આ સંઘ ચોક્કસ દોરવણી આપવાને દાવે કાળ હતો અને એ નવવિચારને યુવક સંધ પત્રિકાએ ખુબ ધરાવે છે. આ દોરવણી આપવાનું કાર્ય સફળતાપુર્વક પ્રેરણા અને પોષણ આપ્યાં હતાં. એ પત્રિકા દેઢ વર્ષ પાર પાડવા માટે સંઘનું મુખપત્ર હોવું જ જોઈએ એમ ચાલી હતી અને ત્યાર બાદ અન્તર્ગત મુશ્કેલીઓને લીધે સિંધના કાર્યવાહકોને લાગ્યું અને પરિણામે “પ્રબુધ્ધ જે” નો
ધ કરવી પડી હતી ત્યાર બાદ પાંચ છ મહિનાના ગાળે આજે પુનર્જન થયુ છે. * પ્રબુદ્ધ જૈન” નો પાક્ષિક પત્ર તરીકે પ્રથમ ઉગમ થયો ( શ્રી મુંબઈ જેન યુવક સંધના ઉદ્દેશે તેમજ નીતિ હતા. આ પત્રે વડોદરા રાજયે અયોગ્ય દીક્ષાની અટકાયત અને કાર્યપધ્ધતિને પલક વિચારોનો બને તેટલો ફેલાવો કરનાર ધારે પસાર કર્યો તે દરમ્યાન ખુબ વેગવાન પ્રસાર
કરે, સમાજના સળગતા પ્રશ્નોની સ્પષ્ટ, સચેટ તેમજ કાર્ય કર્યું હતું તેમજ સમાજ તેમજ રાષ્ટ્રના અનેક પ્રશ્નોની
નિડર સમાલોચના કરવી ધાર્મિક તેમજ સામાજિક દંભે નિડરતાપૂર્વક ચર્ચા કરી રહ્યું હતું.
તેમજ પાખંડે જ્યાં જ્યાં નજરે પડે ત્યાં ત્યાં એક્કસ આ અરસામાં દેશમાં મહાત્મા ગાંધીજી અને
પ્રમાણ અને પુરાવા સાથે ખુલ્લા પાડવાં, એ આ પત્રને
મુખ્ય ઉદેશ રહેશે. આ પત્રમાં એવું કોઈ પણ પ્રગટ ન થાય પંડિત જવાહિરલાલજીના નેતૃત્વ નીચે સંપુર્ણ કે જે સત્યથી પર હોય, વાણીની અહિંસાનું ઉલ્લંધન કરતું સ્વાતંત્ર્યને સિદ્ધ કરવા માટે સત્યાગ્રહ અને સવિનય- હોય અથવા તે સભ્યતા કે આચિત્યની મર્યાદાને ઓળંગી ભંગની લડતના મંડાણ મંડાયાં અને સરકારે જતું હેય—આ બાબતની પુરી સંભાળ તેમજ રોકી રાખચોતરફ દમનનીતિનો અમલ શરૂ કર્યો અને છાપાઓ અને વામાં આવશે. વ્યકિતગત રાગદ્વેષથી પ્રેરાયલા લખાણોને સામયિક ઉપર વિવિધ પ્રકારનાં આક્રમણ શરૂ કર્યા. એ આ પત્રમાં અવકાશ નહિ મળે. આ પત્ર એક કોમનું હોવા વાવટાળમાં ‘પ્રબુધ્ધ જૈન' પણ સરકારી દમનનીતિનો ભોગ છતાં આ પત્રમાં કોમી સંકીર્ણતાને જરાપણ સ્થાન નહિ. થઈ પડયું અને તેની પાસે અમુક લેખના અંગે રૂપિયા ત્રણ હોય. જૈન સમાજના અનેકવિધ પ્રશ્નોની ઘર્યા સાથે વિશાળ હજારની જામીનગીરી માંગવામાં આવી. આ સંયોગે “પ્રબુધ સમાજ અને પ્રજાજીવન સાથે સંબંધ ધરાવતી અનેક સમજૈન' ને બંધ કરવાની ફરજ પાડી પણ ત્યાર બાદ અ૯૫
સ્થાઓની સમાલયના આ પત્રમાં હાથ ધરવામાં આવશે. સમયમાં મુંબઈ જૈન યુવક સંઘના મુખપત્ર તરીકે પ્રબુધ્ધ
આવા મનોરથ અને ભાવનાપુર્વક રજુ થતું “પ્રબુધ્ધ જૈન” જેન ના સ્થાને “તરણ જન' પ્રગટ થવા લાગ્યું અને તે
જૈન તેમજ જૈનેતર વિદ્વાનો તથા વિચારોનો સહકાર માંગે પત્રે જે સમાજની બે વર્ષ સેવા કરી. આજે લગભગ
છે, જૈન યુવકે અને યુવતીઓના સાથની પુરી અપેક્ષા રાખે પોણાબે વર્ષના ગાળે શ્રી મુંબઈ જૈન યુવક સંઘના મુખપત્ર
છે. એ સહકાર અને સાથની હુંફવડે પ્રબુદ્ધ જૈન આજે તરીકે પ્રબુધ જન’ સામયિક પત્રોની દુનિયામાં પુનઃ
પ્રગટ થાય છે અને જેને સામાયિક પત્ર તેમજ માસિકમાં પ્રવેશ કરે છે.
કઈ જુદીજ જાત પાડવાની આશા સેવે છે. જે ટેક અને
શુભ ભાવનાથી આ પત્ર પ્રકાશનનો અમે પ્રારંભ કરીએ મુંબઈ જૈન યુવક સંઘના મુખપત્રનો પ્રથમ ઉદુભવ છીએ તેને પહોંચી વળવામાં અમે કદિ પાછા પડીએ નહિ થયો અને આજે પુનઃ પ્રગટ થાય છે તે દશ વર્ષના અને સત્ય વસ્તુ સત્ય આકારમાં રજુ કરતાં અમે કદી લાંબા ગાળામાં દેશ અને સમાજ અનેકવિધ પરિવર્તનોમાંથી ડરીએ નહિ કે દબાઈએ નહિ એવી અમારી આ પ્રસંગે નમ્ર પસાર થયો છે અને તેની પ્રજાજીવનના અનેક અંગ ઉપર પ્રાર્થના છે.