________________
:: તરુણ જૈન :
વિલા * ક
.....
ભરત ગુથણ: લેખિકાઃ પેરીનવ્હેન મીસ્ત્રી. કિંમત ૦-૧૦-૦ સુખી ઘરઃ કિ. ૦-૩-૦. જીવન પલટા કિ. ૦-૪-૦ પ્રકાશક : સ્ત્રી સાહિત્ય મદિર, સુરત
સુરતથી નીકળતાં સ્ત્રી શકિત' અઠવાડિક તરફથી સ્ત્રી સાહિત્ય મંદિરની સ્થાપના કરવામાં આવી છે. આ સંસ્થાએ ટુંક સમયમાં અનેક સ્ત્રી ઉપયોગી ન્હાના પુસ્તકા પ્રકાશિત કરી ઝડપી પ્રગતિ આદરી છે. જે પ્રશંસનીય છે.
ભરતગુંથણુ: અનુભવી પારસી લેખિકાનું લખેલુ છે. એમાં ભરવા ગુંચવાને લગતી સાદી સમજ નવીજ ઢબે રજુ કરાયલી છે. પ્રસંગે!ચિત ચિત્ર આકૃતિ આપી આ પુસ્તકને સજાવવામાં પણ આવ્યું છે.
સુખી ઘર : એ કરકસર, વ્યવસ્થા, કુટુંબજાળવણી, સ્વચ્છતા વગેરે વિષયે ટુંકી પણ મુદ્દાસરરીતે ચતી પુસ્તિકા છે. ભાષા અને વસ્તુની સજાવટ કંઇક ઝડપી અને વાર્તાના વલણની હાઇ વાંચવામાં મઝા આવે છે.
વન પલટા : એ ‘સ્ત્રી શકિત’માં પ્રગટ થઇ ગયલી ઉપયેાગી સ્ત્રી જીવનની વાતાના સંગ્રહ છે. વાર્તાઓ રસદાયક અને સચિત્ર છે. શ્રાવકના પાક્ષિક અતિચારઃ તૈયાર કરનાર શ્રી કુંવરજી આણંદજી પ્રકાશક: જૈન ધર્મ સભા ભાવનગર કિ. ૦-૨-૦
ધાર્મિક અને અતિચાર વ્રતથી અનભિજ્ઞ જેનાને ખાસ વાંચી મનન કરવા યાગ્ય પુસ્તક છે. આટલી વૃધ્ધ વયે પણ શ્રી કુંવરજીભાઈ ધમ પ્રત્યેની આવી સેવા કરી રહ્યા છે જે પ્રશસનીય છે.
યશવિજયજી જૈન ગુરૂકુળ તરફથી બહાર પડેલી જૈનાની વસ્તી વિષયક દશા નામની પુસ્તિકા મલી છે. આપણી સંખ્યા દિન દિને કેટલી ઘટતી જાય છે તેમજ સાંસારિક, કેળવણી સંબંધી વિષયેનું બારીક અવલાકન પણ એમાં આપવામાં આવ્યુ` છે. વસ્તી ક્રમ વધે તેના પ્રગતિકારક ઈલાજો પણ એમાં સૂચવવામાં આવ્યા છે. અભ્યાસીઓએ આ પુસ્તક વાંચી લેવુ જોઇએ.
જૈન ધર્મ પ્રકાશને વૈશાખ અને જ્યેષ્ઠનેા અંક મળ્યા. તેમાં જૈન ધર્મ સભાનેા હેવાલ, સભ્યાની નામાવલી, સુવણૅ મહેાત્સવ વગેરેને વિસ્તૃત અહેવાલ આપવામાં આવ્યા છે. સંસ્થામાં રસ લેનારાઓને આ અંક અતિ ઉપયાગી છે.
પાયની પર આવેલા જૈન વાખાનાને રીપોર્ટ પ્રશસનીય કામ કર્યે જાય છે.
હિન્દુ અનાથાશ્રમ વઢવાણ કેમ્પના ૧૯૯૦ ના વાર્ષિક રીપોર્ટના સાભાર સ્વીકાર કરીએ છીન્મે. દાનવીર ધર્માભિમાની હિન્દુ 'ગૃહસ્થાએ આવી સસ્થામાં છૂટથી દાન આપવું જરૂરનુ છે.
આવતા અક
પર્યુષણ અંક
નિકળશે.
શ્વેતાં તે
કિ
હું છુ
* ધામધુમ કે ધમાધમ એ ધર્મ નથી. આત્મસ્વરૂપમાં રમણુતા એ જ ધર્મ છે.
* પુરુષાર્થાંવાદ એ જિનમા` છે. ક`વાદ એ લેાકમા છે.
માન સન્માનની અહર્નિશ ઇચ્છા કરનાર અને મુડીવાદીઓને પંપાળનાર સાધુએ સાધુ સ્વરૂપે નથી પણ ભાતખાઉ ભીક્ષુકા છે,
* આર્ય સંસ્કૃતિ કરતાં શ્રવણ--સંસ્કૃતિ અનંતગણી વિશાળ છે. તે સંસ્કૃતિ સ` કાને સંપુર્ણ સ્વતંત્ર બને એમ સ્પષ્ટપણે શિખવે છે.
માત્માના માર્ગ છે.
܀
* જિન આજ્ઞા સવ" કાઈને સમાન સ્વતંત્રતા બક્ષે છે.
* જિનેશ્વર ભગવાન કે ઇંદ્રાદિ દેવા "કાઇના દુઃખા છેદી શકવા સમર્થ નથી. આત્મા પુરુષાર્થને જ્ઞાન વડે પેાતાના બધાં દુઃખા છંદી શકે છે.
કર્મવાદ એ લાકમા છે, પુરુષાવાદ એ લેકારા પર
× બ્રહ્મચર્ચા ને પુરુષાર્થવાદ વિના કદી કાઈ સુખી થયું નથી અને થતું પણ નથી. આ સંસ્કૃતિનુ આ એક અતિ મહત્વનું
કથન છે.
* બાળલગ્ન ને અનમેળ લગ્ન એ વ્યભિચાર કરતાં પણ અધિક ભયંકર છે. * સાધુ સમાજનું ભલુ' કરશે કે સાધુએ જ સમાજને સુધારશે એમ માનવુ એ મૂર્ખ`તા છે. દીગ ંબર સમાજમાં સાધુએ નહિ જેવા હેાવા છતાં પણ તે સમાજમાં અનેક મહાવિદ્વાન પંડિતા છે. * સિદ્ધસેન દીવાકર પ્રચંડ છંડખાર હતા.
કેના નચાવ્યા નાચવુ આ શબ્દો ખરા જૈન કદી પણ ઉચ્ચારી શકે નહિ.
* જડ એવા કર્મો અનંત શકિત સ ́પન્ન આત્માને કદી નચાવી શકતાં નથી. કદી દુ:ખ આપી શકતાં નથી.
જાદવજી કેશવજી ડબાસંગવાલા.
ઘસાતા જૈમાના.
ખેલતા આંકડાઓ. [ ૧૯૩૧ ના ]
કુલ જૈને ... દશકા દરમ્યાન મટી ગયેલા જૈને... છેલ્લા ચાળીસ વર્ષ માં...
જૈન વિધુરા... જૈન વિધ્યાએ
પાંચ વર્ષની વયની વિધ્વા
દશ વર્ષની વયની વિશ્વાએ
પંદર વર્ષની વયની વિધ્ધાએ ... કુલ કેળવણી લેતા વિદ્યાથીએ ... માધ્યમીક શિક્ષણુ કાલેજ શિક્ષણ સ્ત્રી શિક્ષણ...
૧૨૫૨૧૦૫ ૧૧૮૦૦
૧૩ ટકા વસ્તી ઘટી.
: : : : ૭
પર૯૦૩
૧૩૪૨૪૫
*** ૧૪૩
... ૨૯૮
૪૩
...
૨૧ ટકા.
૧૦ થી ૧૨ ટકા.
૧ ટકા.
છ ટકા.
[ શ્રી નરાત્તમ ખી. શાહ ના લેખમાંથી ]